FANC: “Gevolgen van staalafnames Doel 3 en Tihange 2 nog onduidelijk”
Het agentschap dat toeziet op de nucleaire veiligheid, FANC, en Niras, de overheidsinstelling die instaat voor het beheer van radioactief afval, bevestigen dat stalen zijn genomen van de vaten van de kernreactoren in ontmanteling Doel 3 en Tihange 2. Dat ze daardoor onbruikbaar zouden zijn, kan het FANC niet beamen. “Dat kan niemand zeggen zonder de nodige studies”, aldus woordvoerster Ines Venneman.
In ‘La Libre’ staat vrijdag dat uitbater Engie in de winter van 2024-2025 stalen heeft genomen uit de reactorvaten van Doel 3 en Tihange 2 en dat de heropstart daardoor “onmogelijk” is tenzij de vaten worden vervangen. Een ingreep die nooit eerder is uitgevoerd.
Het FANC en Niras bevestigen de staalafnames aan Belga. “Het gaat om boringen in de liner rondom het vat, om vervolgens stukjes van een aantal micrometers te kunnen afschrapen van het staal”, zegt Venneman.
Wettelijke procedure
Dat de staalafnames gebeurden op vraag van het FANC en Niras, nuanceert Venneman. Het is wel zo dat de instellingen aan Engie in het kader van de ontmanteling van beide reactoren een radiologische inventaris hebben gevraagd. “Engie moet kunnen aangeven hoeveel van welke materialen precies ontmanteld moet worden, zodat wij een beeld hebben van de afvalstromen die beheerd moeten worden”, luidt. “Daarvoor zijn die staalafnames nodig.”
Dat beaamt Sigrid Eeckhout van Niras. Zij benadrukt dat de staalafnames gebeurden binnen een wettelijke procedure die al gestart was voor de ontmanteling van de reactoren, en nog vóór er sprake was van onderhandelingen tussen de regering en Engie.
Per definitie onbruikbaar?
Of beide reactoren nu per definitie onbruikbaar zijn, is volgens het FANC niet duidelijk. “Dat kan niemand zeggen zonder er studies op uit te voeren”, aldus Venneman. Zij wijst er bovendien op dat in de wanden van de reactorkuipen al waterstofvlokken waren vastgesteld - wat ze de naam ‘scheurtjescentrales’ opleverde - terwijl er ook “al zodanig veel voorbereidingswerken in het ontmantelingstraject” zijn gebeurd. “Er zijn nog heel wat studies en onderzoeken nodig over de haalbaarheid van een heropstart.”
Nationalisering van alle Belgische kernreactoren
Het kabinet van de federale minister van Energie, Mathieu Bihet, verklaarde aan ‘La Libre’ niet op de hoogte te zijn geweest van de staalafnames bij het aangaan van onderhandelingen met Engie over een nationalisering van alle Belgische kernreactoren. Over hoe dat kan, heeft het FANC noch Niras een verklaring.
In april maakten de federale regering en Engie bekend dat ze zouden onderhandelen over de nationalisering van de zeven kernreactoren in Doel en Tihange, omdat de regering de uitbating van bestaande kernreactoren wil verlengen en nieuwe nucleaire capaciteit in België wil ontwikkelen. In afwachting van de gesprekken werden alle ontmantelingsactiviteiten stopgezet. De bedoeling is om het tegen 1 oktober eens te raken over de belangrijkste bepalingen en voorwaarden van een transactie, luidde het destijds.
Het kabinet-Bihet gaf aan dat de toestand van alle reactoren momenteel geëvalueerd wordt. Die evaluatie moet dan uitwijzen of het mogelijk en rendabel is om te investeren in de verlenging van de levensduur van elke reactor.
Het FANC is daar niet bij betrokken, zegt Venneman. De veiligheidsregulator komt pas later in het proces aan bod, wanneer de regering concreet zou beslissen over de mogelijke levensduurverlenging van bepaalde reactoren. “Het gaat nu alleen over de financiële en juridische haalbaarheid”, legt ze uit.
Vandaag zijn enkel nog Doel 4 en Tihange 3 aan het net gekoppeld, al liggen de reactoren momenteel stil voor onderhoud. Hun levensduur is al verlengd met 10 jaar tot 2035.