Federale onderhandelaars starten met begrotingsgesprekken
De federale onderhandelaars gooien het vanaf morgen over een andere boeg. De coformateurs en de vertegenwoordigers van de vier betrokken partijen starten morgen met bilaterale vergaderingen om de gesprekken over de begroting op gang te trekken.
Bedoeling is dat coformateurs Kris Peeters en Charles Michel en de onderhandelaars van N-VA, MR, CD&V en Open Vld vanaf morgen de begroting aansnijden. Verwacht wordt dat het rapport van het Monitoringcomité over de begrotingsinspanning die voor de deur staat, dan ook in de bus zal vallen. Niettemin werden volgens een bron dichtbij de onderhandelingen al begrotingsteksten gevalideerd. Zo werd voor 2015 een marge van 500 miljoen euro voorzien, wat zou moeten volstaan om de extra inspanning als gevolg van de verslechterde economische vooruitzichten op te vangen.
De onderhandelaars verlaten - althans voor even - hun uitvalsbasis in het voorzitterschap van de Kamer en zullen voorlopig niet meer plenair vergaderen. Hoe lang die formule zal worden aangehouden, is nog niet duidelijk. Bedoeling is elders bilaterales of gesprekken tussen de voorzitters te laten plaatsvinden - over de begroting, maar ook over de belangrijke sociaal-economische knopen die moeten worden doorgehakt.
Vliegtuighinder, radicalisering en energie zo goed als rond
Ondertussen passeerden de dossiers vliegtuighinder, radicalisering en energie in tweede lezing de revue. Hoewel "er pas een akkoord is indien er over alles een akkoord is", raakten de gesprekken daarover zo goed als afgerond. De levensduur van de kerncentrales van Doel I en II, die volgend jaar gesloten zouden worden, wordt nu met tien jaar verlengd. Daarnaast benadrukken de onderhandelaars de noodzaak om de bevoorrading van ons land structureel te verzekeren. Het is ook uitkijken wat er met de kerncentrales moet gebeuren tegen de volledige sluiting in 2025. Die einddatum wordt immers bevestigd.
Elders luidt het dat een "geobjectiveerde totaalfoto" van de bevoorradingszekerheid, op basis van een reeks parameters, de beslissing over een verlenging van de levensduur van Doel I en II moet helpen nemen. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om de interconnectiviteit met het buitenland en de vraag of Doel 3 en Tihange 2 draaien. "Al is de kans wel reëel dat de objectivering tot een verlenging kan leiden", luidt het.
Daarnaast willen de onderhandelaars een bijkomend systeem uitdokteren om de bevoorradingszekerheid van dichtbij in de gaten te kunnen houden. Een soort rapportering, die bijvoorbeeld aangeeft welke centrales in onderhoud moeten, om kort op de bal te spelen, legt een bron uit. Dat moet er mee voor zorgen dat de uitstap tegen 2025 op een realistische manier kan worden verzekerd.
Door het langer openhouden van Doel I en II, zijn extra inkomsten uit de nucleaire rente niet uitgesloten, al moet dat voorwerp van onderhandelingen zijn, luidt het voorts. Een deel daarvan zou worden geïnvesteerd in onderzoek en ontwikkeling rond nieuwe energiebronnen.
Wat de lawaaihinder rond de luchthaven van Zaventem betreft, bevestigden de toekomstige regeringspartners het moratorium dat voorziet terug te keren naar de toestand voor het plan-Wathelet in februari. Ook wordt naar structurele oplossingen gezocht om niet langer dichtbevolkte gebieden te overvliegen, de nachtelijke activiteiten te beperken en de infrastructuur te verbeteren.
In de strijd tegen radicalisering werd beslist dat voortaan de nationaliteit kan worden ingetrokken van daders met de dubbele nationaliteit. De centrumrechtse onderhandelaars willen ook de Nationale Veiligheidsraad versterken. De vier partijen raakten het er ook over eens het systeem van de juridische bijstand te hervormen. Zo is het de bedoeling de bijstand toe te spitsen op de inkomensgroepen die er het meest nood aan hebben en er is sprake van een verzekering juridische bijstand voor de middenklasse.
Wie wordt premier?
Coformateur Kris Peeters (CD&V) vraagt intussen dat Open Vld en MR zo snel mogelijk duidelijkheid scheppen over wie ze als kandidaat-premier naar voren schuiven. Nadat CD&V vorige week de kaart van Marianne Thyssen trok om Europees commissaris te worden, mag de liberale familie de volgende premier leveren.
N-VA, MR, CD&V en Open Vld kwamen woensdagnacht overeen dat Marianne Thyssen (CD&V) ons land zou vertegenwoordigen binnen de Europese Commissie. Daardoor zag Kris Peeters het premierschap aan zich voorbijgaan. Het is nu aan de liberale familie om de eerste minister te leveren.
Sindsdien wordt volop gespeculeerd wie binnenkort zijn (of haar?) intrek zal nemen in de Wetstraat 16. Aan Franstalige kant zijn Charles Michel en Didier Reynders de meest voor de hand liggende namen. Een peiling in de Franstalige media zette Maggie De Block de voorbije dagen echter volop in de schijnwerpers. Zij zei op haar beurt "niet ja of niet nee" tegen de topjob.
"Meedere excellenties lopen zich warm"
Terwijl de onderhandelingen over een centrumrechtse regering stilaan de laatste fase naderen - met de begrotingsbesprekingen die de komende dagen bij de horens worden gevat - rijst de vraag of de kandidaat-premier, zoals de traditie het wil, niet de gesprekken moet leiden en een akkoord moet smeden. "Dat is een heel goede vraag", stelde Peeters vandaag aan het voorzitterschap van de Kamer. "Ik heb de indruk dat meerdere liberale excellenties zich aan het warmlopen zijn. Ik denk dat het goed zou zijn mocht de liberale familie daar snel duidelijkheid in brengen."
Peeters voegde er nadien evenwel aan toe dat het ultieme moment de eedaflegging bij de koning is. "Ik zal intussen mee proberen de kar te trekken, ook al ben ik geen kandidaat-premier", besloot hij.
Op die kar liggen verschillende punten waarvan de tweede lezing nog niet is afgehandeld. Dat betekent niet per se dat het om wat 'losse eindjes' gaat. Onder andere energie, de vliegroutes vanop de luchthaven van Zaventem en de strijd tegen radicalisering werden bijvoorbeeld nog niet volledig 'afgeklopt'.