Harde kritiek op vier maanden ouderschapsverlof

De ministerraad heeft beslist om het ouderschapsverlof uit te breiden van drie naar vier maanden. Het gaat om de uitvoering van een Europese richtlijn. Enkel voor kinderen die geboren zijn na 8 maart 2012 geeft de vierde maand recht op een RVA-uitkering. Die bedraagt 700 euro. Unizo en het Neutraal Syndicaat voor Zelfstandigen zijn alvast niet te spreken over de maatregel. De ondernemersorganisatie verwijt minister van Werk Monica De Coninck "een gebrek aan inzicht in de werking van een kmo". Ook het Vlaams netwerk van ondernemingen Voka reageert negatief.

Ouders van kinderen die voor 8 maart geboren zijn, maken geen aanspraak op de uitkering. De kostprijs loopt daardoor slechts stapsgewijs op en zou op korte termijn uitkomen op twee miljoen euro. Vincent Van Quickenborne (Open Vld), minister van Pensioenen, pleit dan ook voor een compensatie van de nieuwe uitgaven, vooral in tijden van besparingen.

Steven Vanackere (CD&V), minister van Financiën, reageerde alvast tevreden op de uitbreiding. "De maatregel bewijst dat het mogelijk is om arbeid en gezinsleven te combineren. Het geeft jonge ouders 'ademruimte'", verklaarde hij. Vorig jaar maakten ongeveer 75.000 gezinnen gebruik van het ouderschapsverlof.

Unizo is ontstemd
Kritiek op de maatregel is vooral te horen bij ondernemersorganisatie Unizo die de beslissing van de ministerraad "ongehoord" vindt. Het stuit de organisatie vooral tegen de borst dat minister van Werk Monica De Coninck de maatregel zonder meer heeft goedgekeurd, "een groot gebrek aan inzicht in de werking en de organisatie van een kmo", reageert Unizo ontstemd. "De minister legt opnieuw het advies van de sociale partners naast zich neer."

Unizo benadrukt niet tegen een vierde maand ouderschapsverlof te zijn, maar vindt dit enkel haalbaar als er evenredig gesnoeid wordt in tijdskrediet. "Beide is echt niet meer werkbaar en zeer kostelijk voor een zelfstandige onderneming en de maatschappij." Unizo verduidelijkt dat ook de Europese Richtlijn vertrekt van het idee dat de reeds bestaande systemen van de lidstaten in rekening gebracht moeten worden bij de invoering van de vierde maand ouderschapsverlof.

Voka: "Onbegrijpelijke beslissing"
Voka is niet opgezet met de beslissing van de ministerraad. "Onbegrijpelijk genoeg heeft de federale regering tegen het advies van de sociale partners in, geopteerd om deze maand betalend te maken, zonder elders te besparen", zegt Jo Libeer, gedelegeerd bestuurder van Voka, het Vlaams netwerk van ondernemingen.

"Het gaat misschien niet om een gigantisch bedrag, maar symbolisch is het toch veelzeggend dat dit gebeurt in tijden van besparingen en dat men een gezamenlijk advies van de sociale partners negeert."

Volgens Voka dringt ondertussen een totale hervorming van alle stelsels van arbeidsduurvermindering zich op. "Niet alleen omdat dit voor ondernemingen, en zeker voor de vele kmo's onder onze leden, heel wat administratieve last en personeelsproblemen met zich meebrengt, maar ook omdat dit al jaren één van de stijgende posten binnen de RVA vormt."

Snoeien in tijdskrediet
Ook de Nationale Arbeidsraad, waarin werkgevers én vakbonden verenigd zijn, gaf nadrukkelijk het advies de vierde maand te aanvaarden op voorwaarde evenredig te snoeien in tijdskrediet. De ondernemersorganisatie dringt nu aan op overleg over verstrenging van tijdskrediet. "Nu al kunnen ouders, door allerlei verloven te combineren, tot 5 jaar betaald verlof nemen. Nergens in Europa hebben werknemers zo'n uitgebreide verlofrechten."

Het Neutraal Syndicaat voor Zelfstandigen (NSZ) vindt verlengd ouderschapsverlof op kosten van de maatschappij te gek voor woorden. "De uitbreiding moest van Europa, maar er was geen verplichting om die extra maand ook uit te betalen", verduidelijkt het NSZ. "Het kan voor ons echt niet zijn dat de werkgevers en de belastingbetaler daar in deze besparingstijden voor moeten opdraaien." Daarnaast begrijpt de ondernemersorganisatie ook niet waarom het tijdskrediet niet in volume werd verminderd in ruil voor het verlengd ouderschapsverlof.

Overheidsuitgaven
Ouderschapsverlof, maar ook tijdskrediet, zijn volgens het NSZ de laatste jaren aan het boomen. "Tussen 2007 en 2011 nam de opname van ouderschapsverlof en tijdskrediet met respectievelijk 40 en 21 procent toe. In 2011 kostten beide verloven 566 miljoen euro. Zeker nu er ook nog de komende jaren stevig gesnoeid zal moeten worden in de overheidsuitgaven, raadt NSZ de regering Di Rupo aan om dergelijke verloven voor een stuk aan banden te leggen."

Beide systemen van loopbaanonderbreking brengen de werking van een pak kmo's en micro-ondernemingen ernstig in het gedrang, zo luidt het. "In een multinational valt een afwezigheid gemakkelijk op te vangen, maar in een kmo, die in Vlaanderen gemiddeld 11 werknemers telt, helemaal niet. Het is voor kmo's quasi onmogelijk om voor één dag per week een vervanger te vinden."

Tevreden vakbonden
De vakbonden ABVV, ACV en ACLVB reageren wel verheugd op de beslissing maar betreuren dat het recht op een RVA-uitkering in de vierde maand beperkt wordt tot geboortes en adopties vanaf 8 maart 2012. "Wij hopen dat de regering het nodige budget zal vinden om voor deze ouders uitkeringen te voorzien voor de vierde maand ouderschapsverlof vanaf 2013", aldus de socialistische vakbond. ACLVB-voozitter Jan Vercamst vindt de beperking zeer jammer en "een vorm van discriminatie".

Het ACV benadrukt dat de Nationale Arbeidsraad "wel aan de minister suggereerde om voor alle ouders die de vierde maand ouderschapsverlof opnemen een uitkering te voorzien". "Dit is belangrijk om de extra maand ouderschapsverlof toegankelijk te maken voor alle inkomensgroepen. Het ACV hoopt dat dit bij een volgende begrotingsoefening kan ecorrigeerd worden."

Gelijkstellingen
Het ACV vraagt ook snel bevestiging van de gelijkstellingen voor rechten in de sociale zekerheid en andere sociale rechten van werknemers die de extra maand ouderschapsverlof zonder uitkering opnemen.