Michel overweegt optie van 'legitieme zelfverdediging' om in te grijpen in Syrië

De Belgische regering is bereid een deelname te bestuderen aan militaire luchtoperaties boven Syrië in de strijd tegen Islamitische Staat, ook buiten het kader van een VN-resolutie. Dat heeft nu ook premier Michel bevestigd in Terzake. Eerder liet minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders hetzelfde verstaan in de Kamer.

"We moeten zo veel mogelijk het kader van de Verenigde Naties respecteren. Maar er is een probleem met het veto van Rusland en China. Maar er zijn verschillende juridische mogelijkheden om toch een militaire operatie te starten. Er zijn op dit moment veel contacten en discussies op internationaal niveau om dat te onderzoeken." Michel verwees bijvoorbeeld naar de optie van 'legitieme zelfverdediging', waardoor Europese landen toch zouden kunnen ingrijpen in Syrië zonder VN-mandaat.

Reynders herhaalde in de Kamer dan weer zijn standpunt dat enkel een politieke oplossing voor de Syrische crisis en stabiliteit in Irak een oplossing kunnen bieden voor de vluchtelingenstroom richting Europa.

Geen grondtroepen

Tot vandaag heeft België aan de strijd tegen IS deelgenomen in Irak, onder meer via de inzet van F-16's vanuit Jordanië. Een interventie van Belgische grondtroepen sloot Reynders opnieuw uit. De laatste dagen is de vraag om een interventie in Syrië echter opnieuw in verschillende Europese landen opgedoken.

"Om de efficiëntie van onze actie tegen Daesh (IS) te verhogen, moet de eventuele uitbreiding van onze luchtoperaties naar Syrië voorwerp uitmaken van een diepgaande analyse. België verkiest weliswaar in eender welke hypothese te handelen in het kader van een resolutie van de VN-Veiligheidsraad. Toch moet te gepasten tijde en in functie van de vragen van onze partners, onderzocht worden wat haalbaar is in internationaal recht", zei minister Reynders.

België heeft altijd een mandaat van de VN verkozen, maar de situatie is recentelijk geëvolueerd, preciseerde het hoofd van de Belgische diplomatie. Hij verwees daarbij naar de initiatieven van Frankrijk, dat daarvoor artikel 51 van het VN-Handvest inroept. Volgens Reynders moet het "vrijhaveneffect" waarvan IS in Syrië kan profiteren, worden doorbroken. "De vier laatste jaren hebben aangetoond dat niets doen geen oplossing is", aldus nog Reynders.

Minister van Defensie Steven Vandeput liet eerder al weten dat militair ingrijpen kan, maar dat het budget voor Defensie dan wel omhoog moet.

"Europa moet rekening houden met onze inspanningen"

Michel sprak vandaag nog met Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker over het verplichte spreidingsplan voor vluchtelingen dat die gisteren voorstelde tijdens zijn State of the Union in het Europees parlement. De premier pleitte voor "meer solidariteit". "Ons land heeft de laatste jaren en maanden al veel inspanningen geleverd, en Europa moet ook rekening houden met het feit dat sommigen landen zoals België al veel inspanningen hebben geleverd. Jammer genoeg aanvaarden sommige Europese landen enkel solidariteit om financiële steun te krijgen."

Michel is alvast optimistisch. "De laatste uren en dagen heb ik veel contacten gehad en er is een positieve dynamiek. Ik stel vast dat zelfs landen die niet bereid waren om solidair te zijn, nu bewuster worden dat ze geen keuze hebben en ook hun verantwoordelijkheid zullen moeten opnemen. We kunnen maandag een akkoord bereiken. Maar er zijn nog veel gesprekken noodzakelijk."

Wat er moet gebeuren als er maandag geen akkoord gevonden wordt tussen de verschillende lidstaten, wilde Michel niet zeggen. "Maar de situatie zal dan niet langer houdbaar zijn."

"Ieder heeft zijn temperament"

Michel verdedigde ook de aanpak van de regering in de asielcrisis. "Er is een permanente politieke wil om akkoorden te sluiten. Dit is een regering die beslissingen neemt." Toch betreurde Michel de communicatie van zijn staatssecretaris Theo Francken (N-VA), die de afgelopen dagen nogal persoonlijke tweets de wereld instuurde. "Iedereen heeft zijn temperament en karakter. Maar Theo Francken doet zijn job heel goed en de samenwerking is uitstekend. Maar betreur ik de tweet en de communicatiefout? Ja, en dat heb ik hem ook gezegd."