N-VA: Weinig autonomie en veel transfers
In een reactie op het akkoord over de bijzondere financieringswet, stelt de N-VA dat de deelstaten nauwelijks echte fiscale autonomie krijgen, dat die autonomie in omvang zeer bescheiden is en dat de transfers vanuit Vlaanderen nog verder zullen toenemen. "Bovendien zullen de deelstaten opgezadeld worden met vergiftigde cadeaus. De Vlamingen zijn vannacht een stuk armer geworden", concludeert de N-VA zeer negatief.
De N-VA zegt niet over gedetailleerde informatie te beschikken, maar uit wat "we voorlopig hebben vernomen, weten we voldoende om de belangrijkste contouren van onze kritiek te schetsen", aldus voorzitter Bart De Wever in een persbericht. De volledige fiscale bevoegdheid blijft bij de federale overheid: die blijft de gehele personenbelasting heffen en ook innen, stelt de N-VA.
"Dotatie wordt vervangen door opcentiemen"
"Met dit akkoord wordt gewoon een deel van de dotatie (aan de deelstaten, nvdr.) vervangen door een opcentiem. De autonomie die de deelstaten krijgen lijkt weinig toe te voegen aan de bevoegdheid die ze vandaag reeds hebben om gewestelijke kortingen of verhogingen toe te kennen. Over de mogelijkheden om een gericht fiscaal beleid te voeren, bestaat voorlopig grote onduidelijkheid."
De omvang van de autonomie noemt de N-VA beperkt. "Men stelt het voor alsof de gewesten plots 10,7 miljard extra eigen inkomsten verwerven. Feitelijk stemt dit bedrag ongeveer overeen met wat de gewesten vandaag uit de federale personenbelasting ontvangen via dotaties. Het geld krijgt dus gewoon een ander label: van loutere dotatie naar dotatie via opcentiem. Volgens sommige onderhandelaars zou het percentage eigen inkomsten voor Vlaanderen stijgen van 22 procent naar amper 33 procent. Van een Copernicaanse omwenteling is er geen sprake", luidt het.
"Wel degelijk blanco cheque"
Derde punt van kritiek is de forse toename van de transfers vanuit Vlaanderen met dit akkoord. Voor de N-VA is het nu bewezen dat Brussel effectief jaarlijks 600 miljoen euro extra krijgt: 461 miljoen euro (welvaartsvast en dus jaarlijks verder oplopend) + 125 miljoen euro via Beliris + 15 miljoen euro via de taalpremies. Het gebrek aan ernstige hervormingen in het bestuur van die stad bewijst ook dat dit wel degelijk een blanco cheque is.
"Vervolgens krijgt ook de Franse gemeenschap jaarlijks extra middelen toegeschoven, een rechtstreekse transfer van de Vlaamse naar de Franse gemeenschap die tegen 2030 maar liefst 600 miljoen euro zal bedragen. Het totaalplaatje blijkt voor Vlaanderen dus zeer duur te zijn, dit bovenop alle reeds bestaande transfers", kapittelt de N-VA.
Dienstencheques
Tot slot vindt de federale oppositiepartij het ongehoord dat de bevoegdheden in deze staatshervorming overgeheveld worden nadat de besparingen op die domeinen federaal zijn doorgevoerd. "Dit zal Vlaanderen met vergiftigde cadeaus opzadelen", aldus de Vlaamsnationalisten. De N-VA haalt als voorbeeld de dienstencheques aan, in Vlaanderen populair. "Ze worden eerst onaantrekkelijk gemaakt, door de cheques duurder en niet langer fiscaal aftrekbaar te maken, om ze vervolgens aan de deelstaten over te dragen."
Voor de N-VA is een essentieel element van autonomie dat de deelstaten zelf moeten kunnen beslissen hoe en waar ze de besparingen doorvoeren op die bevoegdheidsdomeinen die naar de deelstaten worden overgeheveld. De N-VA heeft nog vraagtekens rond onder meer de CO2-responsabilisering. "Zal Vlaanderen dankzij de groenen afgestraft worden omdat het nog over een sterke industrie beschikt? Het signaal aan de regio's is dan echt wel nefast: hoe minder actief, hoe meer geld", luidt het. (belga/adv)