'Onmenselijk' begrotingsakkoord meteen zwaar onder vuur
De begrotingsmaatregelen van de federale regering krijgen bakken kritiek van vakbonden en oppositie. "Ideologische salamipolitiek", "een historische stap achteruit", "onrechtvaardig haastwerk", "onmenselijk" en "aanfluiting" zijn enkele termen die opduiken.
"Ideologische salamipolitiek", "historische stap achteruit", "onrechtvaardig haastwerk", "aanfluiting", "gepakt en bedrogen"
De christelijke bediendevakbond LBC-NVK bestempelt de maatregelen als 'onmenselijk'. "Heel wat maatregelen zijn op maat van werkgevers. Werknemers en langdurig zieken draaien er - alweer - voor op. Hoelang kan deze regering nog doorgaan?", vraagt algemeen secretaris Stefaan Decock zich af.
De vakbond heeft het vooral heel moeilijk met de voorgestelde flexibilisering van de werkweek en de striktere opvolging van langdurig zieken. Zo is de regering van plan de 38 urenweek te vervangen door een systeem waarbij op drukke momenten meer gewerkt kan worden, wat dan gecompenseerd wordt door kortere werkweken in rustige periodes. Ook de uitbetaling van overuren wordt versoepeld en er komt een aangepast kader voor occasioneel overwerk.
Wat de langdurig zieken betreft, is het de bedoeling mensen sneller opnieuw aan de slag te krijgen via een integratietraject. Daarbij zou de arts nauwgezetter opvolgen of iemand bijvoorbeeld opnieuw aan de slag kan of aangepast werk kan doen. Wie blijft weigeren mee te werken in dat traject, zou een sanctie riskeren.
De christelijke vakbond verzet zich tegen die maatregelen. Zo zal de afschaffing van de 38 urenweek neerkomen op minder loon "omdat overuren worden betaald als gewone uren". De vakbond vreest ook dat het flexibele systeem zal leiden tot nog meer stress, burn-outs en langdurig zieken. "Die langdurig zieken gaat de regering voortaan nog strenger controleren en bestraffen", klinkt het.
Algemeen secretaris Stefaan Decock: "Dit heeft niets meer met werkbaar of zelfs menselijkheid werk te maken. Integendeel: de regering-Michel negeert de onderzoeken die aantonen dat meer flexibiliteit de oorzaak is van meer langdurig zieken. Die langdurig zieken strenger controleren en bestraffen is geen oplossing. Wij vragen maatregelen voor meer werk op mensenmaat en geen hardvochtige besparingen op de kap van langdurig zieken en gewone mensen."
De maatregelen waarmee de regering de fiscale fraude wil bestrijden, werken volgens de vakbond ook niet. "De doorkijktaks levert nauwelijks wat op. Als de fraude ernstig wordt aangepakt, zoals in onze buurlanden, levert dat ruimschoots de miljarden op die de regering zoekt. Maar in plaats van de fiscale fraude echt aan te pakken, ligt er al een volgend rondje cadeaus voor bedrijven klaar, met de aangekondigde hervorming van de vennootschapsbelasting."
"Enige dat standhoudt, is belastingvoordelenpakket voor grote vissen"
Oppositiepartij sp.a reageert kritisch op het begrotingsakkoord dat de federale regering heeft bereikt. Kamerlid Karin Temmerman ziet een rode lijn tussen de begroting en de Panama Papers: "Gewone burgers betalen, de multinationals en de fraudeurs worden gespaard."
"Het ene na het andere akkoord dat de voorbije jaren in het voordeel van de gezinnen en alleenstaanden werd gemaakt, wordt vandaag opgeblazen. De langdurig zieken zouden geen sanctie krijgen, nu weer wel. De kleuterleidsters zouden niet minder pensioen krijgen nadat Vlaams minister Crevits een hartig woordje was gaan spreken met haar federale collega Bacquelaine, nu weer wel."
De sp.a-politica maakt een brugje met de Panama Papers: "Je zou verwachten dat er een forse stellingname is tegen de verdere verrijking van de 1 procent rijksten op de kap van de Belgische belastingbetaler. Maar daarover vinden we niets terug in de begroting. Het enige akkoord dat duidelijk standhoudt, is het belastingvoordelenpakket voor de grote vissen. Voor de multinationals maakt deze regering de borst wel nat."
"Geen beleid, wel ideologische salamipolitiek"
De socialistische overheidsvakbond ACOD is niet te spreken over de plannen van de federale regering met de ambtenarenpensioenen. "Terwijl we in alle ernst werken binnen de nationale pensioenconferentie, beslist de regering om al verder te gaan met haar ideologisch geïnspireerde besparing. Hier is geen sprake van beleid, maar van salamipolitiek waarbij elke keer een schijfje wordt weggesneden en de openbaren diensten stelselmatig worden ontmanteld", zo reageert ACOD-voorzitster Chris Reniers.
De federale regering heeft beslist om in het kader van de begrotingscontrole ook in te grijpen op de ambtenarenpensioenen. Zo zullen de studiejaren van ambtenaren op termijn niet meer meetellen als gewerkte jaren voor het pensioen. Dat betekent dat ambtenaren langer moeten werken om aan een volledig pensioen te komen. Ambtenaren krijgen wel, net als werknemers, de kans om via een afkoopsom hun studiejaren te regulariseren. Dat betekent dat de studiejaren na betaling van een bedrag toch nog meetellen als gewerkte jaren.
"Dit bewijst dat de regering niet geïnteresseerd is in beleid, maar enkel in besparingen", reageert Cris Reniers van ACOD. "We zijn binnen de nationale pensioenconferentie op een heel ernstige manier aan het werken met experts en deskundigen. We hebben nog maar onlangs een paper met voorstellen neergelegd. Maar we kunnen ons dat werk in de toekomst beter besparen. De regering gaat gewoon verder en voert haar ideologisch geïnspireerde besparingen door", klinkt het.
"Men wil de ambtenarenpensioenen gelijk schakelen met de privépensioenen, maar zonder rekening te houden met een hele reeks zaken zoals de tweede pijler en de extralegale voordelen", aldus Reniers. Zij spreekt van een "aanfluiting" en maakt zich sterk dat de maatregelen passen in een bewuste strategie "om de overheidsdiensten te raken waar men kan".
"Dit past in de ideologie om de overheidsdiensten af te bouwen. Men wil dan meer de privé inschakelen. Maar eigenlijk zal dit op termijn geen besparing zijn. De burger zal dit zwaar gaan voelen, zowel in de prijs als in de dienstverlening", besluit Reniers.
PS: "Historische stap achteruit voor werknemers"
PS-voorzitter Elio Di Rupo noemt het bereikte begrotingsakkoord van de federale regering "schadelijk op drie vlakken". Zo bestempelt hij het beheer van de begroting "amateuristisch en kafkaiaans" en is het fiscale en sociale beleid "onrechtvaardig". Voor de werknemers betekent de afschaffing van de 38 urenweek volgens de PS-voorzitter "een historische achteruitgang". "Voor de werknemers betekent het terug naar een eeuw geleden", aldus Di Rupo.
Volgens Di Rupo had de regering-Michel een efficiënt beheer van de overheidsfinanciën beloofd, maar gebeurt er het tegendeel. "Men behoudt irrealistische maatregelen (zoals het redesign van de overheid - zeg maar bijkomende besparingen - voor 100 miljoen euro). Dat soort amateurisme in het beheer van de staat maakt ons bijzonder ongerust", aldus Di Rupo.
Wat de flexibilisering van de werkweek en de afschaffing van de 38 urenweek betreft, is er volgens Di Rupo sprake van een "grote verslechtering voor de werknemers". "Werknemers zullen in 2017 meer moeten werken dan in de jaren 60. Per dag zullen ze ook langer moeten werken dan werknemers in de jaren 20", betreurt de PS-voorzitter. Volgens hem is het systeem enkel in het voordeel van de werkgever en, is het "schadelijk voor de werknemers".
Ook over de geplande hervorming van de ambtenarenpensioenen is Di Rupo niet te spreken. "Zij zullen hun pensioen in belangrijke mate zien verlagen", klinkt het.
En ook op fiscaal een sociaal vlak ziet Di Rupo weinig reden tot juichen. Zo treft de accijnsverhoging op tabak en diesel - een maatregel die 150 miljoen euro moet opleveren - alle burgers ongeacht hun inkomsten. Verder blijft de regering vasthouden aan de fiscale regularisatieregeling voor fraudeurs.
Nochtans is er volgens de PS een andere manier om het gat dicht te rijden, namelijk door het aanpakken van de grote vermogens. Dat zou volgens de Franstalige socialisten - verwijzend naar het Rekenhof - alleen al tot 2,3 miljard euro kunnen opleveren.
"Onrechtvaardig haastwerk"
De liberale vakbond ACLVB reageert "enorm teleurgesteld"en spreekt van "onrechtvaardig haastwerk". "De regering Michel legt schaamteloos opnieuw de lasten bij werknemers en sociaal verzekerden. Na een sterk groeiende ontevredenheid over de sociale onrechtvaardigheid door een mislukte tax shift en een Belgische betrokkenheid bij de PanamaPapers, zou men verwachten dat een regering toch wel enigszins ook andere paden zou bewandelen", luidt het.
De liberale vakbond is onder meer teleurgesteld op het vlak van fiscaliteit. "Zo wil de regering Michel een schamele 65 miljoen euro halen uit offshoreconstructies, terwijl accijnzen op diesel en tabak, 150 miljoen euro moeten opleveren. Opnieuw wordt er met geen woord gerept over eerlijke fiscaliteit".
Ook de geplande flexibilisering van de arbeidsmarkt krijgt geen applaus bij het ACLVB. "De afschaffing van de 38 urenweek, zonder voorafgaand overleg met de sociale partners, is onaanvaardbaar. Voor veel sectoren betekent dit dat men thuis zit in de herfst en de winter. De regering zadelt de arbeidsmarkt op met een half jaar van uitgeperste citroenen en een half jaar van depressieve citroenen".
En net als de andere vakbonden is ook het ACLVB niet te spreken over de plannen met de ambtenarenpensioenen. De vakbond spreekt van "afbraakpolitiek".
"Gepakt en bedrogen"
De christelijke vakbond ACV-Openbare Diensten voelt zich "gepakt en bedrogen" door de beslissingen van de federale regering rond het overheidspersoneel en met name rond de pensioenen. Volgens voorzitter Luc Hamelinck gaat het om een belangrijke "achteruitgang" voor het overheidspersoneel. "Wij zullen de nieuwe pensioenmaatregelen op alle mogelijke manieren bekampen", klinkt het scherp.
"Die ingrepen zullen voor velen oplopen tot een vermindering met 10 procent, 20 procent of meer van hun pensioen in vergelijking met de huidige berekening. Vorig jaar zijn maatregelen doorgedrukt om mensen langer te doen werken. Vandaag kondigt de regering een reeks verminderingen af voor het overheidspensioenen. Langer werken voor minder pensioen is vandaag de harde realiteit", betreurt Hamelinck.
Volgens de christelijke vakbond komt de regering niet alleen terug op eerder gemaakte beloftes, maar maakt ze "met haar eenzijdige beslissingen een lachertje van het fameus overleg in het nationaal pensioencomité voor de openbare sector". "Hoe kan de regering ernstig uitleggen dat over een aantal zaken zou worden overlegd, terwijl de regering vandaag botweg beslist? ", aldus Hamelinck
De vakbond kondigt alvast aan de nieuwe maatregelen "op alle mogelijke manieren" te zullen bestrijden. "De regering drijft op de kracht van de verandering. Ondertussen is het duidelijk: voor het overheidspersoneel blijft alleen sociale achteruitgang over", besluit Hamelinck.
"Einde aan Vlaams loopbaandebat"
Als de volgende dagen blijkt dat er geraakt wordt aan de onderwijspensioenen, en dit zonder compenserende maatregelen op Vlaams niveau, dan wordt een Vlaams loopbaanpact gewoon onmogelijk. Dat stelt Jos Van Der Hoeven, secretaris-generaal van de Christelijke Onderwijscentrale (COC).
Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits voert sinds 27 oktober 2015 gesprekken met de sociale partners om te komen tot een loopbaanpact. De begrotingsbijsturingen waarover de federale regering een akkoord bereikte, maken zo'n pact nu onmogelijk. "Men kan op Vlaams niveau geen maatregelen zoeken die de lerarenloopbaan aantrekkelijker moeten maken en ondertussen oogluikend toestaan dat de federale regering maatregelen neemt met minstens het tegenovergestelde effect", hekelt Van Der Hoeven.
"Als de studiejaren niet meer meetellen voor de berekening van het overheidspensioen, dan zullen de onderwijspensioenen dalen met 7 tot 10 procent. Als de pensioennoemer 55 wijzigt in pensioennoemer 60, dan dalen de onderwijspensioenen met 8,33 procent. Beide maatregelen samen betekenen een vermindering van de onderwijspensioenen met 15 tot 20 procent", rekent de COC voor.
