"Vaticaan gaat lijnrecht in tegen wat Danneels suggereert"
Theoloog Jürgen Mettepenningen schrijft in zijn nieuwe boek "Welke Kerk? Vandaag en Morgen", uitgegeven door Davidsfonds Uitgeverij, neer waar de toekomst ligt van de katholieke kerk. De voormalige woordvoerder van aartsbisschop Léonard identificeert drie crissisen waar de Kerk een antwoord op moet bieden: niet enkel de pedofilieschandalen maar ook de kerkstructuur en het verlies van voeling met de maatschappij. "De combinatie van de drie crisisblokken vormt een cocktail die maakt dat de Kerk vandaag in een vertrouwenscrisis zit."
Mettepenningen stelde het boek dinsdag voor in de abdij van Grimbergen. Onder de aanwezigen was ook CD&V-partijvoorzitter en koninklijk onderhandelaar Wouter Beke.
"Bezinnen"
Voor Mettepenningen is 50 jaar na het laatste concillie voor de Kerk een nieuw concillie nodig, "om te bezinnen over wie ze is". Rome stuurt echter niet aan op dat reflectieproces waarin de problemen erkend moeten worden, maar gaat volgens Mettepenningen de andere kant op: zo is er sprake van "clerocentrisme" waarin de priester en structuren centraal staan in plaats van de gemeenschap te dienen. Daarbij verwees hij naar kardinaal Godfried Danneels' passage in de parlementaire commissie rond misbruik. "Rome gaat lijnrecht in tegen wat Danneels suggereert."
"Rome promoot zo het kader waarin seksueel misbruik te weinig tegengehouden kon worden. Gelukkig is onze samenleving ontvoogd van het kerkinstituut en zijn de mensen mondig en kritisch geworden, ook ten aanzien de kerkleiding. Gelukkig dat de samenleving geëvolueerd is waardoor seksueel misbruik minder mogelijk is geworden. Gelukkig is de samenleving geëvolueerd want de kerkleiding weigert te evolueren", dixit de theoloog.
"Geen vergeving zonder gerechtigheid"
Binnen die hervormde Kerk moet er nultolerantie zijn voor pedofilie, omdat de impact van dergelijke feiten "onoverschatbaar" is. De theoloog begrijpt niet dat dergelijke feiten kunnen verjaren, en dat de vraag naar excommunicatie niet altijd wordt gesteld. "Geen vergeving zonder gerechtigheid", luidt het in het boek. Het gaat om grove schendingen die niet enkel via het sacrament van vergeving kunnen geregeld worden.
De bisschoppen troffen volgens de theoloog geen schuld aan de vele schandalen, maar wel een verantwoordelijkheid. Maar van georganiseerd stilzwijgen was daarbij geen sprake: "Voor zover ik weet is er in de Belgische kerk nooit een georganiseerd systeem geweest van stilzwijgen van feiten en 'nietsdoen' wanneer men op de hoogte werd gesteld van een feit van seksueel misbruik", luidt een passage in het boek.
Vangheluwe
Mettepenningen ergert zich er ook over dat Roger Vangheluwe voor de tweede maal in het verborgene zit: hij moet door Rome gestraft worden.
Voor de theoloog zijn geloof en Kerk niet los verkrijgbaar, de kerk is het noodzakelijk kader. Ook moet de taal van de liturgie gemoderniseerd worden. De volkstaal die in de jaren 60 en 70 het Latijn vervangen heeft, wordt vandaag gepercipieerd als Latijn of Chinees.
Turbulent jaar
Aan het boek gaat voor de voormalige woordvoerder van monseigneur Léonard een uiterst turbulent jaar vooraf. In februari 2010 tekende hij een contract met uitgever Davidsfonds voor het boek, twee maanden later brak de affaire Vangheluwe uit. In november gaf hij, wegens de controversiële uitspraken van de aartsbisschop, de brui aan zijn woordvoerderschap. Tot december stond wegens tijdgebrek nog geen letter op papier, maar het onderwerp van het boek veranderde logischerwijs naar "Wat moet de Kerk doen in deze tijden van crisis?", dixit de theoloog. Hij pende het geheel op een maand neer. "Voor mezelf betekent dit boek een afronding van een periode in mijn leven."
Opmerkelijk, het voorwoord is geschreven door de dissidente Zwitserse theoloog Hans Küng. (belga/tvl)
