Vrijlating Martin doet debat wet-Lejeune weer oplaaien
Nu de strafuitvoeringsrechtbank de weg heeft vrijgemaakt voor de vervroegde vrijlating van Michelle Martin, laait het debat over de wet-Lejeune weer op. Die wet bepaalt dat een veroordeelde na een derde van de straf kan vrijkomen. Verschillende partijen vinden ook dat het gerecht beter moet communiceren met de slachtoffers.
Open Vld pleit voor het optrekken van de minimale strafuitvoering tot twee derde van de opgelegde straf. "Een te groot verschil tussen de uitgesproken en de uitgevoerde straf geeft een signaal van straffeloosheid", zegt Open Vld-Kamerlid Carina Van Cauter. Zij vindt ook dat de rechter ten gronde moet bepalen welk deel van de straf de veroordeelde moet uitzitten.
Landuyt: "Wet omkeren"
N-VA wil een verstrenging van de wet "grondig bestuderen en bekijken", zei Kamerlid Sophie De Wit. Sp.a-Kamerlid Renaat Landuyt pleit voor een duidelijke straf die uitgevoerd wordt. "Je moet de wet-Lejeune omkeren zodat het publiek en de betrokkene veel beter weten dan vandaag waar zij aan toe zijn."
Landuyt begrijpt ook niet dat de Bergense procureur-generaal Claude Michaux geen cassatieberoep aantekent tegen de beslissing van de strafuitvoeringsrechtbank, ook al zei het persoonlijk niet eens te zijn met die beslissing.
"Hij heeft het recht als magistraat om te zeggen dat hij het niet eens is met de uitspraak. Maar ik vind dat hij ook 'B' moet zeggen en cassatieberoep moet aantekenen", zegt Landuyt, een jurist.
Originele uitspraak
"Het is een heel originele uitspraak (van de strafuitvoeringsrechtbank, nvdr) die ik ook door Cassatie getoetst wil zien." Met die uitspraak stuurt de strafuitvoeringsrechtbank volgens de justitiespecialist van sp.a het dossier door naar de ministers van Justitie van België en Frankrijk omdat onder meer de Franse overheid nog het fiat moet geven aan Martins wens om zich te vestigen in een Frans klooster. "Ze draaien de zaken om", aldus Landuyt, omdat ze "vrijkomt na afspraken met de Fransen". De strafuitvoeringsrechtbank moet volgens de sp.a'er echter over het volledige dossier oordelen.
Recidiviste of niet?
Verschillende partijen wijzen erop dat Martin al eens eerder veroordeeld was en dus in wezen een recidiviste is. "voorwaardelijke invrijheidsstelling bij recidive is pas mogelijk na het uitzitten van twee derde van de straf. Ondanks eerdere gelijkaardige feiten, werd deze regel hier niet toegepast", zegt Groen! -Kamerlid Stefaan Van Hecke.
Van Hecke en Van Cauter vragen zich af hoe het kan dat de nabestaanden van de slachtoffers niet op de hoogte werden gebracht van de beslissing. Volgens Van Hecke is dat nochtans in de wet voorzien.
"Beste bescherming"
Strafpleiter Johan Platteau van zijn kant hoopt dat de wet-Lejeune niet wordt aangepast. "De wet-Lejeune biedt de beste bescherming voor de maatschappij", zegt hij. "Het is beter dat veroordeelden vervroegd kunnen vrijkomen mits naleving van strenge voorwaarden, dan dat ze hun volledige straf moeten uitzitten en geen voorwaarden hoeven na te leven, want dan verlies je alle controle over hen eens ze weer vrij zijn", aldus Johan Platteau.
Hij benadrukt ook dat de strafuitvoeringsrechtbanken niet over een nacht ijs gaan bij het nemen van dergelijke beslissingen en dat ze er ook streng op toezien dat de opgelegde voorwaarden worden nageleefd.
Tweede kans
Een tweede reden waarom hij voorstander is van de wet-Lejeune zijn de zware straffen die in ons land worden opgelegd. "Die zijn veel hoger dan in pakweg Nederland en daarom is het goed dat mensen vervroegd kunnen vrijkomen. Ik zou het diep betreuren als de wet-Lejeune wordt aangepast of afgeschaft, want mensen verdienen na verloop van tijd een tweede kans, ook al is dat erg voor de slachtoffers."
Typisch
De Antwerpse strafpleiter Walter Damen vindt het "typisch" dat er na een spectaculaire vrijlating zoals die van Michelle Martin "weer geroepen en getierd wordt dat de strafuitvoering verstrengd moet worden". "Of je iemand nu vrijlaat na een derde of na twee derde van zijn straf gaat de kans op herval niet meer of minder maken. De wet-Lejeune is goed zoals ze is", luidt het.
Walter Damen verwijst daarbij vooral naar het systeem van de strafuitvoeringsrechtbanken, die bevoegd worden om te oordelen over een vervroegde vrijlating bij celstraffen hoger dan drie jaar. "Wie daarvoor in aanmerking wil komen, moet strenge voorwaarden naleven en de strafuitvoeringsrechtbanken laten ook iedereen hun zeg doen: het openbaar ministerie, de verdediging en ook de burgerlijke partijen."
"Het feit dat Michelle Martin wordt vrijgelaten, betekent dat de strafuitvoeringsrechtbank gelooft dat ze daar klaar voor is en zulke beslissingen worden niet licht genomen." Hij vindt dat het systeem van de strafuitvoeringsrechtbanken goed werkt en dat ze ook bevoegd zouden moeten worden voor celstraffen onder de drie jaar.
(belga/eb/sps)
