Andy Burnham officieel nieuwe Britse premier: eerste ministersposten gevuld
Nadat koning Charles III het ontslag van de voormalige Britse premier Keir Starmer (Labour) heeft goedgekeurd, ontving hij zijn partijgenoot Andy Burnham en heeft hij hem verzocht “een nieuwe regering te vormen”. Daarmee is de ex-burgemeester van Manchester nu premier van het Verenigd Koninkrijk. In zijn eerste toespraak belooft hij de Britten alvast verregaande politieke en economische veranderingen: “de grootste in veertig jaar”. Dat gaat gepaard met wisselingen in de ministersploeg.
KIJK. Opvolger Andy Burnham officieel Britse premier na bezoek aan Buckingham Palace: “Laten we de hoop terugbrengen”
Burnham werd afgelopen vrijdag officieel aangesteld als de nieuwe leider van de Britse sociaaldemocratische Labour-partij. Daarmee vervangt hij ex-premier Keir Starmer, die zijn afscheid aankondigde nadat zijn positie onhoudbaar was geworden. Koning Charles III heeft maandag het ontslag van Keir Starmer “welwillend” aanvaard, zo heeft Buckingham Palace bekendgemaakt. Starmer en Charles hebben elkaar na het ontslag voor de camera de hand geschud in de Chinese Eetkamer van het paleis. Ook Starmers vrouw Victoria werd door de koning ontvangen.
Emotionele afscheidsspeech
Na het bezoek aan de koning volgde Starmers afscheidsrede voor Downing Street 10. Tijdens die emotionele speech zei hij onder meer dat hij een “sterker en rechtvaardiger” Verenigd Koninkrijk achterlaat. “Het was het voorrecht van mijn leven om als premier te dienen. Ik heb er alle vertrouwen in dat het land sterker en rechtvaardiger is dan twee jaar geleden.”
“Challenge accepted”
Kort daarna werd Starmers opvolger, Andy Burnham, op het paleis ontvangen. Volgens Buckingham Palace verzocht de koning Burnham “een nieuwe regering te vormen”. Burnham “aanvaardde dat aanbod en kuste de hand van de vorst bij zijn benoeming tot premier en First Lord of the Treasury”, aldus een verklaring van Buckingham Palace. Ook Burnhams echtgenote, Marie-France van Heel, was bij de ontmoeting aanwezig.
“Moment van reflectie”
Na het bezoek aan de koning arriveerde Burnham onder luid gejuich aan zijn nieuwe ambtswoning in Downing Street, waar hij zijn eerste toespraak hield. Daarin beloofde hij ingrijpende economische en politieke veranderingen. Als zevende Britse premier in amper tien jaar erkent hij de onrust binnen de Britse politiek. “Dat maakt dit een moment voor reflectie en nieuwe vastberadenheid.”
Burnham erkent ook dat veel burgers het vertrouwen in de Britse politiek hebben verloren. “We waren niet goed genoeg en we moeten het beter doen”, klonk het. “We zullen van dit moment een keerpunt voor Groot-Brittannië maken en een nieuw politiek model uitbouwen.”
Een nieuwe koers inslaan
Volgens Burnham sloeg het Verenigd Koninkrijk in de jaren tachtig enkele “verkeerde wegen” in, onder meer door de privatisering en de de-industrialisering. “Veel regio’s zijn daar nog steeds niet van hersteld”, aldus de premier. Tijdens zijn ambtstermijn belooft hij de macht dan ook grotendeels weg te halen uit Westminster en dichter bij de burgers brengen, “naar elke postcode in het land”.
Daarnaast wil hij een economie uitbouwen waarin basisvoorzieningen sterker onder publieke controle komen en opnieuw betaalbaar worden. Die hervormingen zullen worden gebundeld in een tienjarenplan dat later dit jaar wordt voorgesteld. Daarin zal Burnham zijn visie voor de toekomst van het land uiteenzetten. Vanaf dinsdag zou hij al met de eerste maatregelen komen om burgers financieel meer ademruimte te geven.
Een nieuwe premier heeft het recht om zijn eigen team samen te stellen
Vernieuwde ministersploeg
De voormalige minister van Defensie John Healey wordt minister van Financiën en Ed Miliband wordt minister van Buitenlandse Zaken, maakte de regering bekend.
Miliband was eerder partijleider van Labour en minister van Energie. Shabana Mahmood gaat door met haar functie als minister van Binnenlandse Zaken. Zij hoorden bij de eerste groep partijprominenten die de vorige premier Keir Starmer vroegen om op te stappen.
De nieuwe minister van Financiën Healey stapte vorige maand op omdat hij vond dat Starmer, die toen nog premier was, niet genoeg investeerde in defensie. Dit zou een van de aanleidingen zijn geweest voor Starmers vertrek.
Met de komst van de nieuwe ministers, nemen andere ministers afscheid. Zo laat ontslagnemend vicepremier David Lammy op X weten dat hij er trots op zou zijn geweest om de regering te blijven dienen, “maar een nieuwe premier heeft het recht om zijn eigen team samen te stellen”. Hij wenst Burnham en zijn nieuwe ploeg alle succes.
Ook financiënminister Rachel Reeves schrijft dat het een voorrecht was om als minister van Financiën te mogen dienen. “De economie is vandaag de dag sterker, eerlijker en veerkrachtiger dankzij de keuzes die we als Labour-regering de afgelopen twee jaar hebben gemaakt.” Volgens de BBC kreeg ze een belangrijke functie aangeboden in de regering van Burnham, maar weigerde ze.
Andere ministers die vertrekken zijn handelsminister Peter Kyle en Steve Reed, minister van Volkshuisvesting.