België geeft Europees voorzitterschap door aan Hongarije
Op een ceremonie in het parlement in Boedapest heeft de Belgische premier Yves Leterme het voorzitterschap van de Europese Unie overgedragen aan zijn Hongaarse ambtgenoot Viktor Orban. De internationale beroering over de nieuwe mediawet en de crisisbelasting voor buitenlandse bedrijven heeft de start van het Hongaarse voorzitterschap overschaduwd, maar Leterme behoudt het vertrouwen in Boedapest. "Hongarije is geen probleem voor Europa", verklaarde hij voor de ceremonie.
Hongarije heeft al sinds 1 januari de taken van het EU-voorzitterschap overgenomen. Met de overhandiging van de Europese vlag aan Orban heeft Leterme onder de koepel van het majestueuze parlementsgebouw de Europese voorzittershamer nu ook symbolisch uit handen gegeven. Leterme prees in zijn toespraak de rol van Hongarije in de strijd tegen het communisme en sprak zijn vertrouwen uit in de bekwaamheid van de Hongaren om het economisch herstel in de EU te bestendigen.
Slechte beurt
Het eerste EU-voorzitterschap van Hongarije gaat nochtans onder een slecht gesternte van start. Met de invoering van een omstreden mediawet en de heffing van extra crisistaksen voor buitenlandse investeerders heeft de conservatieve regering van Orban de voorbije weken een slechte beurt gemaakt bij de Europese partners en de media. In de krant The Washington Post werd Hongarije zelfs opgevoerd als voorbeeld van de "poetinisering" van Oost-Europa.
De nieuwe mediawet versterkt de bevoegdheden van het door de regeringspartij Fidesz gecontroleerde toezichtsorgaan, dat hoge boetes kan opleggen aan media die bijvoorbeeld onevenwichtig zouden berichten of de menselijke waardigheid zouden aantasten. Onder meer Duitsland en Frankrijk stelden de dreigende beknotting van de persvrijheid al aan de kaak en Leterme bevestigde dat hij vrijdag ook de Belgische bekommernis zal overmaken aan Orban.
Leterme verwees echter naar de institutionele rol van de Europese Commissie, die als hoeder van de verdragen het dossier moet toetsen op de verenigbaarheid met de Europese regelgeving. Eurocommissaris voor Digitale Agenda Neelie Kroes stuurde eind vorig jaar reeds een brief aan Boedapest, maar Orban houdt staande dat de wet niet wezenlijk verschilt van de mediawetten in andere Europese landen en dat die desgevallend dan ook gewijzigd moeten worden.
Vrijdag staat een ontmoeting tussen de Commissie en de Hongaarse regering op de agenda. Leterme hoopt dat beide partijen de zaken snel uitklaren. De premier vindt het alvast positief dat Orban heeft gezegd dat hij bereid is de wet aan te passen indien dat nodig zou blijken. "We moeten in staat zijn die bladzijde snel om te draaien en onze energie te richten op Europese dossiers. Hopelijk is de mediawet binnen zes maanden niet meer dan een kleine herinnering", zei Leterme.
Taksen
Een ander pijnpunt in de relaties tussen Boedapest en de Europese partners zijn de crisistaksen die de regering van Orban bedrijven uit bepaalde sectoren aanrekent om de begroting te spijzen. Dertien Europese multinationals schreven reeds een boze brief aan Commissievoorzitter José Manuel Barroso. Belgische bedrijven hebben er ook Leterme over aangesproken en de premier zal die fiscale behandeling aansnijden bij Orban.
Naast de politieke koers van Orban bestaan onder waarnemers ook twijfels omtrent de diplomatieke slagkracht van het Hongaarse voorzitterschap. Na de veelgeprezen doortocht van het geroutineerde België belandt opnieuw een onervaren lidstaat uit het voormalige Oostblok voor het eerst in de voorzittersstoel. Vooral het Tsjechische voorzitterschap in 2009 staat bij waarnemers nog steeds te boek als een totale mislukking.
Leterme gelooft dat de Hongaren een goede beurt zullen maken. De premier kent Orban al jaren en de regering oogt volgens hem zeer gemotiveerd. Bovendien zorgde de nauwe samenwerking met Spanje en België in het kader van het zogenaamde triovoorzitterschap ervoor dat "alle voorwaarden" voor het welslagen van Hongaarse voorzitterschap vervuld zijn. "Hongarije is geen probleem voor Europa. Het probleem is de huidige commotie rond de omstreden mediawet", besloot Leterme. (belga/kve)