Braziliaanse president in het nauw door ‘verwoestende’ video
De Braziliaanse president Jair Bolsonaro is verder in het nauw gebracht in het onderzoek naar machtsmisbruik dat tegen hem loopt, nu steeds meer details uit een opgenomen ministerraad naar buiten komen. Diverse Braziliaanse media citeren bronnen die spreken van een ‘verwoestende’ video voor Bolsonaro. Tijdens de vergadering zou hij zijn regering vloekend en tierend duidelijk hebben gemaakt dat hij de top van de federale politie wil vervangen, omdat die zijn familie ‘achtervolgt’.
“Ik ga niet wachten totdat ze (de politie, red.) met mijn familie gaan ‘kloten’”, citeert onder meer de tv-zender Globo vier anonieme bronnen die de video zouden hebben gezien. Andere grote Braziliaanse media zoals Folha de S. Paulo en Veja brengen soortgelijke verslagen, waarbij telkens de door Bolsonaro gehanteerde Braziliaanse krachtterm ‘foder’ valt. Letterlijk is dat schuttingtaal voor ‘gemeenschap’, overdrachtelijk wordt het gebruikt als kloten of dwarszitten.
De woede van Bolsonaro tijdens de vergadering richtte zich aanvankelijk op de federale politie in Rio de Janeiro, waar de president en zijn familie vandaan komen. In Rio lopen justitiële onderzoeken naar Bolsonaro’s zoons Flávio en Carlos, die mogelijk betrokken zijn bij financiële fraude en witwassen en banden zouden hebben met paramilitaire milities.
Volgens de bronnen wilde Bolsonaro in Rio een andere hoofdinspecteur aanstellen, die hem informatie zou geven over politie-onderzoeken. “Ik wil in Rio een andere chef. Anders ontsla ik de directeur en eventueel de minister”, zo zou Bolsonaro in de video van de ministerraad op 22 april hebben gezegd.
“Politieke inmenging”
Kort daarop gebeurde alles wat de president had aangekondigd. Een dag na de vergadering ontsloeg Bolsonaro inderdaad de directeur van de federale politie, Mauricio Valeixo. Als reactie daarop nam minister van Justitie Sergio Moro, de belangrijkste en populairste bewindspersoon in de regering, een dag later ontslag. In een uitgebreide persconferentie gaf Moro ‘politieke inmenging’ van de president in zijn beleid op als reden, evenals het feit dat Bolsonaro inzicht wilde in politie-informatie.
De president benoemde vervolgens Alexandre Ramagem als nieuwe baas van de federale politie, een vriend van Bolsonaro en zijn zoons. Vanwege de nauwe banden zette het Hooggerechtshof een streep door die aanstelling, waarna de president Rolando de Souza benoemde. Diens eerste handeling was het vervangen van de hoofdinspecteur in Rio.
Onderzoek
Naar aanleiding van de uitspraken van oud-minister Moro doet procureur-generaal Augusto Aras onderzoek naar machtsmisbruik door Bolsonaro. Omdat dat onderzoek de president betreft, wordt het uitgevoerd onder toezicht van rechter Celso de Mello van het hooggerechtshof.
Als Aras na het onderzoek, waarin onder anderen drie ministers, oud-minister Moro en Bolsonaro zelf zijn of nog worden gehoord als getuigen, voldoende grond ziet voor een aanklacht, moet het Braziliaanse Congres met een twee derde meerderheid beslissen of het hooggerechtshof zich erover gaat buigen. Wordt Bolsonaro door de hoogste rechters schuldig bevonden, dan wordt hij uit zijn ambt gezet.
Video mogelijk openbaar
De door het Braziliaanse ministerie van Communicatie volgens een standaardprocedure opgenomen video van de ministerraad is door rechter De Mello bestempeld als een van de geheime bewijsstukken in het onderzoek. De video is dinsdag door onderzoekers van de federale politie bekeken, in het bijzijn van de aanklagers, de advocaten van Bolsonaro en oud-minister Moro en zijn verdediging.
Nadat via de Braziliaanse media de strekking van de vergadering duidelijk was geworden, reageerde Bolsonaro ook zelf. Hij bestreed dat hij in de vergadering de woorden 'federale politie’ en ‘hoofdinspecteur’ heeft genoemd. Ook zei hij zich alleen te bekommeren om de federale politie vanwege de veiligheid van zijn familie. Die is echter geen zaak van de federale politie, maar van het ministerie van Institutionele Veiligheid. “Die video had vernietigd moeten worden, ik weet niet waarom dat niet is gebeurd’’, zei Bolsonaro ook nog.
Oud-minister Moro liet na afloop in een verklaring weten dat de video geheel overeenkomt met zijn verklaring en dat de beelden wat hem betreft in de openbaarheid kunnen worden gebracht. Dat wil ook een aantal Kamerleden en senatoren. De beslissing daarover ligt bij De Mello.
Bekijk ook: Undercoverbeeld toont wantoestand in Braziliaans ziekenhuis
Bekijk ook: Brazilië bereidt zich met doodskisten voor op coronadoden
