Dodental protesten in Kiev loopt op tot 25
Het spoedoverleg tussen president Viktor Janoekovitsj van Oekraïne en de belangrijkste oppositieleiders van gisterennacht is op niets uitgelopen. Dat heeft een van de oppositieleiders, Vitali Klitschko, laten weten. De strijd op het Onafhankelijkheidsplein in Kiev gaat ondertussen door en wordt steeds grimmiger. Het dodental is opgelopen tot 25, zo meldt het ministerie van Volksgezondheid vanochtend. Onder de slachtoffers zijn zowel demonstranten als politieagenten.
"Acht van hen zijn overleden in het ziekenhuis", onder wie een journalist van de krant Vesti, aldus het ministerie, geciteerd door het persagentschap Interfax Oekraïne. Bij dertien slachtoffers wordt een lijkschouwing uitgevoerd.
De journalist was op weg naar huis na zijn werk, toen zijn taxi door onbekenden werd tegengehouden en aangevallen. Hij werd in de maag geschoten, berichtte de Russischtalige, regimegetrouwe krant.
Eerder had het ministerie van Binnenlandse Zaken bericht dat negen politieagenten zijn omgekomen.
Spoedoverleg
Klitschko zegt dat er van werkelijk overleg eigenlijk geen sprake is geweest. Volgens hem heeft de president enkel een onvoorwaardelijke terugtrekking van de betogers geëist. Dat heeft de oppositie afgewezen. Hij benadrukte ook dat ze niet zullen opgeven en niet zullen wijken voor de politietroepen.
President Janoekovitsj kwam enkele uren later met een verklaring. Hij zegt "dat het nog niet te laat is het conflict te beëindigen". Volgens hem moeten de oppositieleiders zich eerst distantiëren van de "radicalen" die deelnemen aan het protest en verantwoordelijk zijn voor het geweld. Pas dan wil hij verder onderhandelen.
Oproerpolitie opnieuw in actie
Enkele uren voor het overleg ging de oproerpolitie opnieuw in de aanval tegen de betogers op het Onafhankelijkheidsplein. Eerder op de dag was het geweld geëscaleerd. Het aantal doden is opgelopen naar minimaal 25. Ziekenhuizen en artsen schatten dat zeker 1.000 mensen gewond zijn geraakt.
Zeven van de doden zijn politieagenten, zo zeggen de autoriteiten. De Oekraïense meldt dat een kantoor van de vakbond in brand staat; er zouden van grote hoogte uit ramen zijn gesprongen om zichzelf te redden. Er komen ook berichten van elders uit het land: in de stad Ternopil hebben betogers een politiebureau in vlammen gezet. Verder zou het kantoor van een openbaar aanklager zijn bezet. Een andere melding komt uit Lviv: betogers hebben daar een militaire basis bezet. Ongeveer dertig soldaten zouden gewond zijn geraakt.
Persbureaus melden dat duizend agenten zijn ingezet. Ze zouden traangas gebruiken en gericht schieten; er zitten scherpschutters op gebouwen aan het plein. Het lijkt de bedoeling dat ze het hele plein leeg moeten vegen. Barricades en tenten van de betogers staan al uren in vlam.
Spoedzitting parlement
Na de escalatie van het geweld is het parlement van Oekraïne om 21.00 uur (Belgische tijd) in spoedzitting bijeengekomen. Daarna kwamen leden van de oppositie aan voor overleg. Janoekovitsj zou werken aan een toespraak om de demonstranten toe te spreken, aldus een parlementslid gisterenavond. Onduidelijk is nog wanneer hij de toespraak zal houden.
Inmiddels heeft de Amerikaanse vice-president Joe Biden de Oekraïense president opgeroepen de politiemacht terug te trekken. Hij meldt dat het Witte Huis "ernstig bezorgd" is over de gebeurtenissen in Kiev.
De oproerpolitie had gisteren een begin gemaakt met de ontruiming van het protestkamp in het centrum van Kiev. Kort voor het ingrijpen verliep een ultimatum dat de Oekraïense autoriteiten aan de betogers had gesteld. Uiterlijk om 18.00 uur (17.00 uur Belgische tijd) moesten de betogers een einde te maken aan de "wanorde" in Kiev.
De betogers verzetten zich onder meer met vuurwerk, stenen, brandende autobanden of ander brandend materiaal. Er zijn naar schatting 20.000 demonstranten op het plein, onder wie ook extreemrechtse gewapende tegenstanders van de regering. De autoriteiten spreken van "een antiterreuroperatie" om het centrale plein, dat ook bekend is als Maidan, schoon te vegen.
Oppositieleider: Westen moet ingrijpen
Een van de drie belangrijkste oppositieleiders in Oekraïne, Vitali Klitschko, heeft gisteren om ingrijpen van het Westen gevraagd. Volgens Klitschko mogen de democratische landen niet alleen maar toekijken "hoe een bloedige dictator zijn volk doodt".
Vitali Klitschko stelt dat de regering van president Janoekovitsj opzettelijk betogers heeft geprovoceerd als excuus om met geweld het Onafhankelijkheidsplein te ontruimen. Het plein is sinds november het centrum van de vele protesten tegen de democratisch gekozen regering van Janoekovitsj.
"Geen stap buiten dit plein"
"We zien dat dit regime opnieuw mensen begint te beschieten. Ze willen dat Oekraïne in het bloed wegzakt. We geven aan geen enkele provocatie toe", zei oppositieleider Arsenij Jatsenjoek. "We zetten geen stap buiten dit plein. We hebben geen plek om ons terug te trekken. Oekraïne staat achter ons, de toekomst van Oekraïne staat achter ons."
"Schuld van het Westen"
Het geweld van gisteren lijkt de hoop op een snelle oplossing voor de politieke crisis de bodem in te slaan. De spanning lijkt zelfs alleen maar toe te nemen nu zowel Rusland als de Europese Unie stappen heeft gezet om de invloed in Oekraïne uit te breiden. Maandag sprak de Duitse bondskanselier Angela Merkel al met oppositieleiders.
Rusland hield vandaag het Westen verantwoordelijk voor de nieuwe onlusten. Westerse politici zouden "hun ogen hebben gesloten voor de agressieve acties van radicale krachten".
Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft de Oekraïense oppositie opgeroepen om zich "te onthouden van dreigementen en ultimatums en een inhoudelijke dialoog te voeren met de autoriteiten die een uitweg biedt uit deze diepe crisis".
Volg live updates over de situatie in Kiev via Kyiv Post.
