ETA kondigt einde gewapende strijd aan
De Baskische afscheidingsbeweging ETA geeft de strategie van de terreur na 43 jaar op. Dat blijkt uit een communiqué van de organisatie, dat de Baskische krant Gara vandaag publiceerde. De ETA heeft beslist "haar gewapende activiteiten definitief stop te zetten". Ze roept de regeringen in Spanje en Frankrijk op rechtstreekse onderhandelingen met de organisatie te beginnen. Er wordt in de verklaring echter niets gezegd of de organisatie zichzelf ontbindt en haar wapens zal inleveren.
De Spaanse premier José Luis Rodriguez Zapatero juichte de aankondiging van de ETA toe. "We krijgen nu een democratie zonder terrorisme", zei hij. Spanje zal echter het leed van de slachtoffers van de terreur niet vergeten. "Met dit communiqué bevestigt de ETA haar nederlaag. De organisatie is aan haar eind gekomen, zonder ook maar een van haar doelen bereikt te hebben", meende de Baskische regeringsleider Patxi Lopez.
Met de aangekondigde opgave van de strategie van het geweld gaat de ETA in op een vordering van een internationale conferentie, die afgelopen weekeinde de terroristen had opgeroepen de wapens neer te leggen. Aan de vergadering in de Noord-Spaanse kuststad San Sebastián nam onder andere de vroegere VN-secretaris-generaal Kofi Annan deel.
830 doden
'Euskadi Ta Askatasuna' (Baskenland en Vrijheid, ETA) werd in 1959 opgericht en strijdt al bijna een halve eeuw voor een onafhankelijke Baskische staat. Na de eerste aanslag in 1968 volgden vele aanslagen in heel Spanje. Bij ongeveer vierduizend terreuraanslagen kwamen meer dan 830 mannen, vrouwen en kinderen om het leven. Tweeduizenddriehonderd mensen liepen verwondingen op. Duizenden politici, rechters en hoge ambtenaren moesten door lijfwachten tegen terroristen beschermd worden. De laatste aanslag van de ETA dateert van twee jaar terug.
De ETA speelde een belangrijke rol in de strijd tegen de Franco-dictatuur (1939-1975). Een van de meest spectaculaire acties was in de 1973 de moord op de Spaanse premier Luis Carrero Blanco. Ook na het einde van de dictatuur en de terugkeer van Spanje naar de democratie zette de organisatie haar gewapende strijd voort. In 1987 vielen bij een aanslag op een winkelcentrum 21 doden, het hoogste aantal slachtoffers.
Niet de eerste wapenstilstand
De ETA kondigde de voorbije decennia herhaaldelijk een "wapenstilstand" aan en voerde onderhandelingen met de Spaanse regering die echter steeds op een mislukking uitdraaiden. De separatistische partij Batasuna (Eenheid), die als de politieke arm van de ETA werd beschouwd, werd in maart 2003 door het Spaanse Hooggerechtshof verboden.
Nu laat de organisatie de strategie van de terreur los. De ETA beschouwt zichzelf als een linkse bevrijdingsorganisatie. Door de Europese Unie en andere internationale organisaties wordt ze officieel als terroristische groepering ingeschaald.
"Nieuwe politieke tijden"
In Baskenland breken nieuwe politieke tijden aan", benadrukte de ETA in haar communiqué. "In plaats van geweld en repressie zullen dialoog en verstandhouding het nieuwe tijdperk bepalen". Doorslaggevend voor de beslissing van de ETA kan zijn dat de organisatie door de arrestatie van haar leiders en de uitschakeling van haar terreurcommando's duidelijk verzwakt is. Zelfs de verboden separatistische partij Batasuna nam afstand van de terroristen en eiste een einde aan de terreur.(dpa/afp/adb)
