Europa hervormt toezicht op financiële sector

Het Europees Parlement, de lidstaten en de Europese Commissie hebben een principeakkoord bereikt over een nieuwe organisatie van het financieel toezicht in de Unie. Volgens de Belgische minister van Financiën Didier Reynders, die namens de lidstaten onderhandelde, "is dit misschien wel dé beslissing die een nieuwe wereld creëert in de financiële sector".

Met de nieuwe structuur voor het Europees financieel toezicht was haast gemoeid, want alle partijen wilden dat de drie nieuwe toezichthouders - voor de banken, de verzekeringen en de financiële markt - op 1 januari volgend jaar van start kunnen gaan. Bovendien was er de kritiek dat Europa achteropliep op de Verenigde Staten, waar een wet op financiële hervorming al weken geleden werd ondertekend.
 
De 27 lidstaten hadden al eerder een gezamenlijk standpunt bereikt, maar het Parlement wou dat het financieel toezicht "Europeser" werd, met toezichthouders die rechtstreeks zouden kunnen ingrijpen, buiten de nationale autoriteiten om. Vooral voor de Britten was dergelijk verlies aan soevereiniteit moeilijk te verkroppen.
 
Principeakkoord bereikt
De wekenlange discussies tussen de lidstaten, het Parlement en de Commissie - de zogenaamde 'triloog' - mondden dus eindelijk uit in een akkoord. Het is dan wel een principeakkoord, Didier Reynders hoopt dat alle 27 lidstaten het akkoord volgende week dinsdag goedkeuren op de Ecofin-Raad en dat daarna ook het voltallige Europees Parlement groen licht geeft.
 
Zonder al te veel in te willen gaan op de details, verklapten de onderhandelaars al enkele elementen van het akkoord. Zo zullen nationale toezichthouders die de Europese wetgeving niet volgen, in bepaalde gevallen gesanctioneerd kunnen worden. "En dat is heel belangrijk," vindt groen Europarlementslid Sven Giegold, "want dat betekent dat de Europese integratie verdergaat."
 
Een ander punt is dat lidstaten een Europese beslissing die te veel impact heeft op hun respectieve nationale begroting, zullen kunnen opschorten. Op vraag van het parlement werd er wel een antimisbruikclausule ingebouwd, die moet voorkomen dat een land systematisch zijn voeten veegt aan de Europese regelgeving.
 
Oprichting raad
Er komt ook een Europese raad voor systeemrisico's (ESRB). Een laatste punt van discussie was wie die nieuwe instelling zou mogen gaan leiden. De onderhandelaars kwamen overeen dat de Europese Centrale Bank de ESRB onder zijn hoede neemt en dat Jean-Claude Trichet van beide instituties de voorzitter wordt. Na een eerste termijn van vijf jaar zal echter worden bekeken of de manier waarop de ESRB wordt bestuurd, herzien moet worden.
 
Mijlpaal
Europees Commissaris voor Interne Markt Michel Barnier noemt het principeakkoord een "mijlpaal". "Het nieuwe kader is een cruciale stap in onze inspanningen om alle nodige lessen uit de crisis te leren zodat we in de toekomst onze economie en onze burgers kunnen beschermen." (belga/vsv)