Grieken ongerust over vernietiging Syrisch gifgas in Middellandse Zee
De Verenigde Naties zijn van plan eind deze maand 800 ton chemische wapens uit Syrië in de Middellandse Zee ten westen van het Griekse eiland Kreta te dumpen. Daarover heerst grote ongerustheid op Kreta, de prefect Stavros Arnaoutakis vraagt aan Athene "de rampzalige actie af te wijzen". Experts waarschuwen voor de ecologische impact van het saringas op de ingesloten Middellandse Zee.
"De prefectuur Kreta is categoriek tegen dergelijke acties en verwacht van u om te streven naar het volledig verhinderen van deze onderneming en om te zoeken naar een andere manier of ander gebied voor de neutralisatie en de verwijdering van de Syrische chemische wapens', schrijft Arnaoutakis aan de vice-premier en de ministers van Buitenlandse Zaken en Leefmilieu.
Bedreiging voor ecosysteem
"Onlangs hebben we geleerd uit berichten van de grote internationale media over de plannen van de Verenigde Naties om chemische wapens te vernietigen in de internationale wateren van de Middellandse Zee ten westen van Kreta. Hoewel we niet twijfelen dat u de belangen van ons land zal verdedigen, willen we onze bezorgdheid uiten over de bedreiging voor het gesloten maritieme milieu van de Middellandse Zee, een van de meest gevoelige en meest belangrijke mariene ecosystemen op de planeet", schrijft de prefect.
Het schip met het eerste deel van de Syrische chemische wapens is op 7 januari vanuit de haven van Latakia naar Italiê vertrokken. Daar worden de chemische wapens overgeladen in het schip MV Cape Ray van de VS met als doel de meest toxische wapens door hydrolyse te vernietigen in internationale wateren tussen Griekenland, Italië, Libië en Malta.
Griekse wetenschappers hebben ernstige bedenkingen bij de vraag of deze stoffen voldoende geneutraliseerd kunnen worden door het hydrolyseproces, zodat ze geen ernstige effecten op het zeeleven veroorzaken.
Op het vooropgestelde lozingspunt leven populaties walvissen, dolfijnen, schildpadden en zeehonden.
Proces ontoereikend
Evangelos Gidarakou, professor aan de Technische Universiteit van Kreta en expert in de verwerking en verwijdering van toxische en gevaarlijke afvalstoffen: "Ik ben het oneens met deze methode, omdat deze chemicaliën een ernstig mengsel zijn van gevaarlijke en giftige stoffen die onmogelijk kunnen geïnactiveerd worden enkel met behulp van deze methode, laat staan op zodanige wijze dat ze kunnen in zee gedumpt worden zonder levende organismen te vernietigen".
Gidarakou wijst erop dat het hydrolyse-proces niet volstaat om dit mengsel van giftige stoffen te inactiveren. "Als je niet zeker weet wat deze chemicaliën bevatten, kun je niet spreken met 100% zekerheid. Een ding is zeker: dat het een mix is van hoogst explosieve stoffen die volgens opeenvolgende methoden moeten geinactiveerd worden, als je het al voor elkaar krijgt".
Chemisch afval van maffia
Hij benadrukt dat de Adriatische regio en dit deel van de Middellandse Zee al een "kerkhof van chemicaliën" was geworden door de Italiaanse maffia. In twintig jaar tijd heeft de maffia ongeveer dertig schepen in de Adriatische Zee laten zinken met verschillende soorten chemisch afval aan boord.
Ook de Israëlische chemieprofessor Moshe Kol, van de universiteit van Tel Aviv, waarschuwt voor de langetermijneffecten.
"Schade niet te overzien"
"De schadelijke stoffen die bij hydrolyse vrijkomen, zullen in zee belanden en niet alleen op de dumpplaats zullen vissen sterven, maar chemische stoffen zullen zich over een groot gebied verspreiden en de schade aan het milieu zal niet te overzien zijn".
Volgens sommige experts kunnen de chemische wapens zoals sarin en mosterdgas beter verbrand worden. Bij hydrolyse worden andere stoffen, zoals detergenten, gebruikt om de chemische wapens te neutraliseren.
De vernietiging op zee drong zich op nadat verscheidene landen weigerden de chemische wapens op hun grondgebied of in territoriale wateren onschadelijk te maken. Geschat wordt dat het regime van Assad over 1.300 ton chemische wapens beschikt.
