Levenslang voor ex-generaal wegens volkerenmoord Srebrenica

De volkerenmoord van Srebrenica is de ergste misdaad in Europa sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog. Een van de sleutelfiguren van het bloedbad moet daarvoor levenslang naar de gevangenis.

Bijna 20 jaar na de volkerenmoord van Srebrenica is de Bosnisch-Servische ex-generaal Zdravko Tolimir ook in hoger beroep tot een levenslange gevangenisstraf veroordeeld. Tolimir werd in december 2012 door het Joegoslaviëtribunaal al in eerste aanleg schuldig bevonden aan de massamoord in de VN-enclave Srebrenica in de zomer van 1995. Met dit vonnis eindigt het tiende Srebrenica-proces van het VN-Tribunaal in Den Haag.

Tolimir speelde een sleutelrol bij de genocide en was volgens het verdict ook verantwoordelijk voor de verdrijving van duizenden mensen uit de VN-enclave Zepa in het oosten van Bosnië. Bij de voorlezing van het vonnis sloeg de vandaag 66-jarige aangeklaagde herhaaldelijk een kruisteken. Om zijn nek hing een groot houten kruis. Hij lachte even toen voorzitter Theodor Meron zei: "het hof van beroep bevestigt daarmee de levenslange gevangenisstraf voor meneer Tolimir."

Tolimir had een actieve rol bij de planning en de moord van bijna 8.000 overwegend moslimmannen en -jongens in Srebrenica in het oosten van Bosnië. Als hoofd van de geheime en veiligheidsdienst van het Bosnisch-Servische leger was hij "strafrechtelijk voor de genocide verantwoordelijk", zei rechter Meron.

Tolimir was een van de plaatsvervangers van generaal Ratko Mladic, die zich nog voor het Tribunaal moet verantwoorden. Onder diens leiding hadden Bosnisch-Servische eenheden in juli 1995 de enclave overrompeld. De Nederlandse blauwhelmen gaven zich zonder slag of stoot gewonnen. Vrouwen en kinderen werden toen onder dwang in bussen weggevoerd. Jongens en mannen werden binnen de week vermoord. De volkerenmoord van Srebrenica wordt beschouwd als het ergste bloedbad in Europa sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog.

De vroegere generaal had sinds zijn arrestatie in 2007 zijn onschuld steeds staande gehouden. Alhoewel enkele tegenwerpingen van de verdediging werden ingewilligd, bleef de levenslange gevangenisstraf overeind. "Alleen al Tolimirs verantwoordelijkheid voor de volkerenmoord rechtvaardigt geen enkele strafvermindering", zei de rechter.

In verband met de bloedbaden van Zepa en Srebrenica had het VN-Tribunaal in totaal 20 personen aangeklaagd. In 16 gevallen werd het proces afgesloten. De beide vermoedelijke hoofdverantwoordelijken moeten nog gevonnist worden. Over de klacht tegen de gewezen leider van de Serviërs, Radovan Karadzic, zal in oktober het verdict vallen. Een vonnis tegen ex-generaal Mladic wordt in maart 2017 verwacht. Deze zomer zal het hof van beroep zich ook over de vrijspraak van twee voormalige hoge Servische ambtenaren op de beschuldiging van moord beraden.