Man zit 13 jaar vast in Guantánamo wegens naamverwisseling
Mustafa al-Aziz al-Shamiri was eigenlijk een doodgewone soldaat, en niet - zoals men dacht - een koerier en trainer van al-Qaida. Toch zat hij daarvoor dertien jaar ten onrechte vast in de Amerikaanse antiterreurgevangenis op Guantánamo Bay, schrijft The Guardian.
De man, afkomstig uit Jemen, was in feite een laaggeplaatste, islamitische soldaat. Hij heeft echter de pech (delen van) zijn naam te delen met mannen die wel degelijk verdacht worden van deelname aan Al Qaida-activiteiten. In een rapport van het ministerie van Defensie staat dat 'Mustafa Abd-al-Qawi Abd-al-Aziz al-Shamiri' gevochten heeft 'in jihadistische context' en wordt geassocieerd met al-Qaida-leden in Afghanistan. Het rapport: 'Deze activiteiten blijken uitgevoerd te zijn door andere extremisten wiens namen of aliassen sterk gelijken op die van de gevangene.'
In het rapport staat dat Al-Shamiri voor de taliban gevochten heeft in Afghanistan en hierbij ook in contact is geweest met leden van al-Qaida. Maar men geloofde dat Al-Shamiri een veel grotere rol in het terreurnetwerk speelde omdat hij verward werd met andere mensen. Daarom is Al-Shamiri destijds opgepakt. Hij werd lange tijd beschouwd als een man die te gevaarlijk was om vrijgelaten te worden, maar er is ook geen sprake van bewijsmateriaal om hem voor de rechter te kunnen slepen.
Recent verscheen Al-Shamiri voor een jury die moest beoordelen of hij nu vrijgelaten mocht worden of niet. De advocaat van Al-Shamiri omschreef de gevangene toen als een opgewekte man die zich voorbereidt op zijn leven na Guantánamo. Tijdens zijn gevangenschap heeft hij lessen Engels en kunstgeschiedenis gevolgd en leren koken en timmeren. Hij ziet volgens zijn advocaat in dat Jemen niet het land voor hem is en heeft spijt van zijn gekozen pad. Al-Shamiri maakt het niets uit in welk land hij dan wel moet wonen - 'waar ik maar word opgenomen'. Zijn familie heeft al een vrouw voor hem uitgezocht. Wanneer Al-Shamiri zekerheid krijgt over zijn vertrek, is nog niet bekend.
Niet de enige
Al-Shamiri is bepaald niet de enige gevangene die op onterechte gronden in Guantánamo Bay is opgesloten. Zo is er het bekende verhaal van Emad Hassan uit Jemen. Hij was 22 toen hij in 2002 werd opgepakt en kreeg nooit een proces. Dankzij een cruciale miscommunicatie tijdens een verhoor schoot Hassan zich per ongeluk in de eigen voet: op de vraag 'Bent u gelieerd aan al-Qaida?' antwoordden hij en zijn tolk 'ja', omdat ze dachten dat het over het plaatsje al-Qaidah in Jemen ging. Pas in 2009 kreeg hij te horen dat hij vrijgelaten zou worden. De uiteindelijke vrijlating zou nog tot juni 2015 zou duren.
Het nieuws over Al-Shamiri komt naar buiten op de dag dat The Wall Street Journal schrijft dat de sluiting van de beruchte Guantánamo-gevangenis op Cuba wordt uigesteld. Het Witte Huis keurde een plan van het ministerie van Defensie af omdat het te duur is. In dit plan staat dat het de bedoeling is om een gevangenis ter vervanging van Guantánamo Bay op Cuba te bouwen op Amerikaanse bodem. Kosten: 600 miljoen dollar (566 miljoen euro). President Obama heeft om herziening van het plan gevraagd. De president beloofde bij zijn aantreden in 2009 dat de gevangenis bij zijn aftreden in 2017 gesloten zou zijn.
Op de marinebasis zitten nog 107 gevangenen. De meesten van hen worden verdacht van betrokkenheid bij terreurbeweging al-Qaida en de taliban. Maar het gevangenkamp is omstreden omdat veel gedetineerden er zonder vorm van proces zitten of ooit zijn aangeklaagd. Ook Al-Shamiri heeft nooit een proces gekregen. 48 mensen in Guantánamo weten dat ze vrij zullen komen. Zes Amerikaanse veiligheidsinstanties - waaronder Homeland Security, de CIA en de NSA - zijn over deze mensen tot de conclusie gekomen dat deze mensen direct kunnen worden vrijgelaten.