Nederlandse partijen ruziën over datum verkiezingen

Op de dag dat premier Mark Rutte het ontslag van zijn kabinet indiende bij koningin Beatrix, maakte de Tweede Kamer meteen al ruzie over de toekomst. De vraag op welke datum nieuwe verkiezingen moeten worden gehouden, leidde tot grote onenigheid.

Een ongebruikelijke combinatie van VVD, PvdA en SP wil het liefst voor de zomer verkiezingen houden, op 27 juni. Tegenstanders spraken schande van de machtspolitiek die VVD, PvdA en SP aan de dag zouden leggen om tegen de zin in van de grootst mogelijke minderheid in de Kamer (74 zetels) de datum van 27 juni door te drukken.

Maar zover is het nog niet. In elk geval, de VVD (de partij van Rutte) maakt in een fractieoverleg, morgen, pas een definitieve afweging. Voor PvdA en SP is 27 juni de inzet van het debat.

Probleem voor nieuwe partijen
Partijen als CDA, D66, ChristenUnie, PVV en oud-PVV Kamerlid Hero Brinkman zijn tegen verkiezingen vóór de zomer. Verkiezingen eind juni betekent dat de kieslijsten half mei moeten worden ingeleverd. Dat kan problematisch zijn voor nieuwe partijen, maar ook voor het CDA dat nog een nieuwe lijsttrekker moet vinden. Andere partijen hebben nog wel wat in te halen. De voorstanders van snelle verkiezingen doen het goed in de peiling (VVD en PVV) of zijn stijgende (PvdA).

Verkiezingstechnisch op 5 september
Een definitief besluit over de verkiezingsdatum wordt door het kabinet genomen, na het Kamerdebat van morgen. De mogelijkheid om de gebruikelijke termijn van 84 dagen fiks te bekorten, bestaat in de Kieswet, maar de Kiesraad is er niet voor. 27 juni is erg kort dag, meent de Kiesraad. Vanuit "verkiezingstechnisch oogpunt" is 5 september de eerste reële datum, aldus de raad.

Gestruikeld over bezuinigingen
Vandaag was de dag waarop het kabinet-Rutte demissionair werd, nadat zaterdag het Catshuisberaad tussen VVD, CDA en PVV over miljardenbezuinigingen was geklapt en PVV-leider Geert Wilders zijn gedoogsteun voor het minderheidskabinet introk.

Na een ingelaste ministerraad toog Rutte in de middag naar Paleis Huis ten Bosch om het ontslag aan koningin Beatrix aan te bieden. "Hare Majesteit de Koningin heeft de ontslagaanvraag in overweging genomen en de ministers en staatssecretarissen verzocht al datgene te blijven verrichten wat zij in het belang van het Koninkrijk noodzakelijk achten", aldus het Kabinet der Koningin daarna in een mededeling.

Morgen verklaring in de Kamer
Rutte zal morgen een verklaring afleggen in de Kamer, waarna hij in debat gaat over het mislukken van het Catshuisberaad, over nieuwe verkiezingen en over de manier waarop het kabinet toch voorstellen kan doen voor miljardenbezuinigingen aan Brussel.