Ook na 2014 wellicht nog Belgische soldaten in Afghanistan
De kans is groot dat er nog Belgische militairen in Afghanistan blijven na de terugtrekking van de internationale troepenmacht eind 2014. Dat verklaarden minister van Defensie, Pieter De Crem en zijn collega van Buitenlandse Zaken, Didier Reynders. Zij brachten een bezoek aan de Belgische soldaten in Kunduz, Kandahar en Kaboel. Reynders verduidelijkte dat de militairen zullen instaan voor opleiding en bescherming, maar geen offensieve taken zullen uitvoeren.
In Kunduz zijn 135 Belgische militairen actief op de luchthaven en binnen het Provincial Reconstruction Team, dat explosieven ontmijnt. In Kandahar is een detachement F-16's met een kleine 100 militairen actief in het kader van de operatie 'Guardian Falcon'. De overige Belgische militairen staan mee in voor de veiligheid van de luchthaven van Kaboel. Die missie wordt echter geleidelijk afgebouwd van eind juli tot september.
Incidenten
Kolonel Michel Pihard, de commandant van de 608 Belgische militairen die momenteel in Afghanistan operationeel zijn, erkende dat er recent een aantal incidenten geweest zijn in Afghanistan. "Dat gebeurt echter elke lente, waardoor we voorbereid waren", beklemtoonde hij.
Hij zag de toestand in het land geleidelijk, ondanks de ups en downs van de afgelopen jaren, in de goede zin evolueren. Positief vond hij alvast dat de Afghaanse veiligheidstroepen steeds meer zelfvertrouwen krijgen, dankzij opleiding en monitoring, ook door de Belgische militairen.
Defensieminister De Crem stelde dat de veiligheidsmonitor voor de regio's waar de Belgische militairen actief zijn, vrij goed is. In de andere regio's, zoals het zuiden met Kandahar, is de veiligheidstoestand amper voldoende.
Vertrek uitgesloten
Pihar benadrukte dan ook dat er nog heel wat werk te doen valt. Vandaag vertrekken is voor hem uitgesloten. "We zitten in een overgangsproces, waarbij de ene na de andere provincie wordt overgedragen aan de Afghanen". Dat proces moet tegen eind 2014 afgerond zijn, waarna een einde kan gesteld worden aan de ISAF-operatie.
Wat er nadien moet gebeuren, zal op de Navo-top van Chicago later deze maand beslist worden door de staats- en regeringsleiders. Zeker is wel al er een efficiënt leger nodig is om stabiliteit te garanderen in Afghanistan. Daarvoor is echter financiële steun nodig voor het Afghaanse leger, de politie en de luchtmacht, klonk het bij de ministers.
Samen uit, samen thuis
Voor Didier Reyders is het duidelijk dat Belgische militaire aanwezigheid in Afghanistan in het kader van de ISAF-operatie tot eind 2014 zal duren volgens het principe "samen uit, samen thuis". Nadien zal ons land volgens Reynders nog blijven bijdragen in Afghanistan, maar is nog niet beslist op welke manier dat zal gebeuren.
Voor hem kan het gaan om financiële steun aan het Afghaanse leger, om ontwikkelingssamenwerking of desnoods om opleidingen op het terrein. Dat laatste kan alleen als er in NAVO-verband de nodige bescherming wordt geboden. Of België daarin een rol zal spelen, moet volgens Reynders nog worden uitgemaakt.
Aanwezigheid
Pieter De Crem was een stuk formeler en zei dat ook na 2014 een Belgische militaire aanwezigheid in Afghanistan zal zijn. Volgens hem gaat het zowel om militairen die opleiding geven en meehelpen aan de uitbouw van het leger als om militairen die hen ondersteuning geven en instaan voor hun veiligheid.
Verder stelde De Crem dat als België op de top van Chicago later deze maand een engagement na 2014 aangaat, dit in principe voor een periode van drie jaar zal gelden. Hij doet dus geen verbintenis van tien jaar, zoals de VS nochtans gevraagd had.
15 miljoen dollar
Wat de financiële steun aan het Afghaanse leger na 2014 betreft, zei Reynders dat België niet zomaar zal ingaan op de Amerikaanse vraag om 15 miljoen dollar bij te dragen. De VS heeft becijferd dat er tot 20224 4,1 miljard dollar steun nodig is en heeft België gevraagd hiervan 15 miljoen voor zijn rekening te nemen.
Reynders wijst erop dat België reeds jaarlijks 12 miljoen euro aan ontwikkelingshulp uitgeeft. Na 2014 is ons land bereid leger en politie te steunen en eventueel opleidingen te verstrekken voor zowel leger als politie, indien er bescherming door de NAVO geboden wordt.
Rechten van de vrouw
Reynders en De Crem hebben morgen nog ontmoetingen hebben met de Afghaanse president Hamid Karzaï en met hun Afghaanse collega's van Buitenlandse Zaken en Defensie.
Tijdens die gesprekken zullen ze benadrukken dat België ook engagementen van de Afghaanse autoriteiten verwacht inzake goed bestuur en mensenrechten. Vooral de rechten van de vrouw vormen een belangrijk gesprekspunt. "Een van de redenen dat we in Afghanistan opereren, heeft te maken met de onaanvaardbare manier waarop de Taliban de vrouwen behandelt", stelde Reynders.