Overleg moet impasse over nucleair programma Iran doorbreken
De ministers van Buitenlandse Zaken van zes landen en Iran zijn vandaag in de Zwitserse stad Lausanne bijeengekomen om de impasse in het overleg over het nucleair programma van Iran te doorbreken. Ook EU-"Buitenlandminister" Federica Mogherini is van de partij. Het gaat om een "beslissende" overlegronde. Voor woensdagochtend vroeg moet er een raamakkoord zijn, maar regeringsfunctionarissen hebben gewaarschuwd dat de pogingen daartoe altijd nog kunnen mislukken.
Iran, Duitsland en de vijf permanente leden van de VN-Veiligheidsraad (VS, Rusland, China, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk) sloten eind 2013 een voorlopig akkoord met het bewind in Teheran.
Iran beloofde zijn nucleaire activiteiten een half jaar drastisch terug te brengen tot er een definitief akkoord zou zijn. In ruil daarvoor werden de sancties, waaronder de inwoners van Iran zwaar te lijden hebben, versoepeld.
Westerse landen en Israël verdenken Iran ervan in het geheim aan een atoombom te werken. De regering in Teheran houdt vol dat het nucleair programma uitsluitend is bedoeld om kernenergie op te wekken.
Garantie
De Westerse VN-landen willen in ieder geval een harde garantie dat Iran geen kernwapens fabriceert. Om daarover zekerheid te hebben, vinden zij dat het sjiitische land zijn atoomprogramma, waarop het als ondertekenaar van het IAEA-verdrag recht heeft, moet beperken en omvangrijke controles moet toestaan (wat dan weer de deur voor spionageactiviteiten kan openen). Teheran hoopt met een akkoord vooral een beëindiging van de economische sancties te bewerkstelligen.
Wordt een (raam)akkoord bereikt, kunnen de zeven landen tegen eind juni een volledige oplossing uitdokteren, alle technische details inbegrepen. Mocht het tot een verdrag komen, dan zal dit prompt als "historisch" worden beschouwd. Sinds de revolutie van ayatollah Khomeiny in 1978 leven de VS en de Islamitische Republiek in onmin. Met name Tel Aviv port de VS aan, Iran te bombarderen om de "existentiële nucleaire dreiging" uit Iran ongedaan te maken. Vooral bij de Republikeinen en de partij-overspannende neoconservatieven vinden de Israëli's daarvoor een gewillig oor.
De jongste dagen is sprake van "goede wil" tussen de partijen, maar blijven er nog "aanzienlijke verschillen".