Van Overtveldt: "Onderzoek naar Panama Papers wordt prioriteit"

Het onderzoek naar de Belgen die genoemd worden in de zogenaamde Panama Papers wordt de komende periode de absolute prioriteit voor de Bijzondere Belastingsinspectie (BBI). Dat heeft minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) vanmorgen gezegd op Radio 1. De gelekte documenten van het Panamese advocatenkantoor Mossack Fonseca bevatten de namen van 732 Belgen die bedrijven oprichtten in belastingparadijzen.

Het nieuws werd gisteren uitgebracht door het Internationaal Consortium van Onderzoeksjournalisten (ICIJ). Uit 11,5 miljoen documenten van Mossack Fonseca, die de Süddeutsche Zeitung kon bemachtigen, blijkt hoe de rijksten der aarde gebruik maken van belastingparadijzen om hun rijkdom te verbergen.

Volgens de letter van de wet is dat niet altijd verboden. Pas als dergelijke vennootschappen gebruikt worden om zwart geld wit te wassen, is het strafbaar.

Volgens minister van Overtveldt moeten er nu twee dingen gebeuren. "Ten eerste moeten we de betrokkenen in België juridisch sluitend identificeren", zei hij in 'De ochtend'. "Daarnaast moeten voor die personen vaststellen of het gaat om belastingfraude of -ontwijking."

Kaaimantaks

Zelfs indien de onderzochte constructies strikt genomen niet onwettig zijn, heeft de overheid nu een instrument om toch te belasten, aldus Van Overtveldt. "De Kaaimanwet laat ons toe om nu ook in dergelijke constructies te gaan kijken en eventueel tot belasting over te gaan."

De gelekte bestanden bewijzen volgens de onderzoeksjournalisten hoe Belgen in palmboomparadijzen vennootschappen, stichtingen en trusts laten oprichten die alleen op papier bestaan. Enkele Belgen beschikken zelfs over 17 of meer verschillende schermvennootschappen. Moeilijk is dat niet, en duur is het evenmin: het kost slechts enkele honderden euro's tot zo'n duizend euro per jaar.

"Ik wil niet met een beschuldigende vinger in welke richting dan ook wijzen", zegt Van Overtveldt. "De BBI moet deze zaken nu ernstig onderzoeken. En bij wantoestanden zullen we zeker ingrijpen."

Hoorzittingen in commissie Financiën

Voorzitter Eric Van Rompuy (CD&V) is bereid om in de commissie Financiën van de Kamer prioriteit te geven aan de behandeling van de PanamaPapers. Hij gaat zo in op de vraag van Kristof Calvo en Georges Gilkinet van de Ecolo/Groen-fractie. Als het van Van Rompuy afhangt, komen er hoorzittingen met onder meer de auteurs van het onderzoek.

Hoe de werkzaamheden georganiseerd zullen worden, wordt op 12 april beslist, maar volgens Van Rompuy moeten er hoorzittingen komen met de auteurs van het onderzoek, de BBI, de FOD Financiën, minister Van Overtveldt en de Europese instanties die werken aan "maatregelen op Europees vlak". Van Rompuy wil het dossier ook ter sprake brengen in de 'commissie-LuxLeaks' van het Europees Parlement, die onderzoek doet naar het gebruik van tax rulings in de EU.

Eveneens op 12 april bespreekt de commissie Financiën het wetsvoorstel dat de invoering beoogt van een permanent systeem voor fiscale en sociale regularisatie. "In het licht van de jongste onthullingen van de PanamaPapers moet hier grondig worden nagegaan of zware fraude wel kan worden geregulariseerd", zegt Van Rompuy.

Socialisten vragen snelle bijeenkomst Kamercommissie

Naast de groenen vragen ook sp.a en PS dat de Kamercommissie Financiën snel bijeenkomt over de PanamaPapers. "De grootste vermogens kunnen nog steeds ontsnappen. We moeten garanderen dat in de eerste plaats de grote vermogens die via belastingparadijzen verborgen worden, gesanctioneerd worden", zegt Peter Vanvelthoven.

"Dat de allerrijksten ervoor blijven kiezen geen belasting te betalen terwijl de gezinnen, alleenstaanden en zelfstandigen de volle pot betalen is totaal onaanvaardbaar", zegt Vanvelthoven. Sp.a dringt aan op een "doortastend onderzoek van zowel de betrokkenen als de adviserende banken en advocatenkantoren".

Ook de PS wil snel meer duidelijkheid. "Eens te meer blijkt dat sommige bedrijven en sommige individuen, met de hulp van veel institutionele tussenpersonen, tot alles bereid zijn om hun inkomens aan de belastingen te laten ontsnappen", luidt het in een mededeling.