Wetsvoorstel van Pools parlement is te "vergelijken met staatsgreep"
Het Poolse parlement heeft gisteren een wet goedgekeurd die volgens critici het Grondwettelijk Hof zal "verlammen" en het voor het Hof onmogelijk zal maken om op te treden als controleorgaan voor de nieuwe rechtse regering in het land.
Het wetsvoorstel, dat werd ingediend door de rechtse partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS), sinds oktober aan de macht, werd goedgekeurd met 235 stemmen. 181 afgevaardigden stemden tegen, 4 anderen onthielden zich. De goedkeuring kwam er op een moment dat de Poolse regering zowel nationaal als internationaal onder vuur ligt omdat ze het Grondwettelijk Hof zou willen neutraliseren.
In de wettekst staat onder meer dat er een tweederdemeerderheid moet zijn voor de uitspraken van het Hof, in plaats van een gewone meerderheid. Volgens critici wordt het zo enorm moeilijk voor het Hof om tot geldige uitspraken te komen rond controversiële onderwerpen, en wordt het zo goed als onmogelijk om bepaalde omstreden wetten te blokkeren. Daarnaast moeten de dossiers voortaan behandeld worden door 13 van de 15 rechters van het Hof, in plaats van de huidige 9. Daardoor zullen veel minder zaken behandeld kunnen worden, zeggen critici. Bovendien stelde PiS eerder al zelf vijf rechters aan, wat veel kritiek opleverde.
Staatgreep
De voorzitter van het Europees parlement Martin Schulz vergeleek de "dramatische" situatie in Polen al met een "staatsgreep". Volgens het Poolse Hooggerechtshof verliest het Grondwettelijk Hof door de wet een deel van zijn onafhankelijkheid en wil het parlement de werking van het Hof "belemmeren of zelfs voorkomen".
PiS, die een absolute meerderheid heeft in het parlement, heeft al verklaard dat het Grondwettelijk Hof in zijn huidige samenstelling de hervormingen die ze wil doorvoeren, kan blokkeren. Volgens de oppositie willen de nieuwe autoriteiten simpelweg alle onafhankelijke controle zien verdwijnen.
Het wetsvoorstel moet nu nog door de Poolse Senaat worden goedgekeurd, wat hoogstwaarschijnlijk geen problemen zal opleveren. Verwacht wordt dat ook president Andrzej Duda, lid van PiS, de wettekst zal steunen.
