Wist doventolk op herdenking Mandela wel wat hij deed?
De man die gisteren bij de herdenkingsceremonie van Nelson Mandela op het podium de woorden van de sprekers vertaalde voor doven en slechthorenden was helemaal geen doventolk. Dat zegt Wilma Newhoudt, een doof lid van het Zuid-Afrikaanse parlement. De man verzon gebaren en is helemaal geen officiële tolk, stelt Newhoudt.
"Deze zogenaamde doventolk op het podium is een schande. Wat is hij aan het tolken? Hij weet dat de doven hem niet kunnen uitjouwen. Hij moet zich schamen", schreef Newhoudt op Twitter. Ze drong er via Twitter meermaals op aan de man van het podium te halen omdat hij er een zootje van maakte.
Tal van fouten
Ook Bruno Druchen, directeur van de Zuid-Afrikaanse dovenorganisatie Deaf Association of South Africa, noemde het optreden een schande. "De gebaren die de tolk gebruikte, maken geen deel uit van de Zuid-Afrikaanse gebarentaal", aldus Druchen. De tolk "gebruikte geen gangbare, erkende gebaren" voor Mandela, president Jacob Zuma, voormalig president Thabo Mbeki en Zuid-Afrika, en maakte volgens Druchen nog tal van andere fouten.
Lichaamstaal?
Hij benadrukte ook dat de tolk geen gezichtsuitdrukkingen gebruikte tijdens het evenement gisteren in het Soccer City Stadium en dat lichaamstaal net belangrijk is om handgebaren te kunnen begrijpen.
"De dovengemeenschap van dit land kon geen deel uitmaken van een van de belangrijkste momenten in de geschiedenis van dit land", stelt Naomi Janse Van Vuuren, die aan de Wits University in Johannesburg gebarentaal onderwijst. "Ook zij willen deelnemen in de viering van het leven van Madiba."
Vier à vijf gebaren
"De man op het podium gebruikte de hele tijd dezelfde vier, misschien vijf gebaren. Hij herhaalde die de hele tijd. Hij tolkte zeker niet wat de spreker zei", vertelt Janse Van Vuuren aan het Duitse persagentschap dpa. "Mijn dove vrienden klagen hierover op Facebook, de gemeenschap is woedend." Drie leden van haar onderwijsdepartement kwamen tot dezelfde conclusie.
Het universiteitsteam stelde ook vast dat de tolk geen Britse gebarentaal gebruikte, een variant die ook door velen begrepen wordt.
Onderzoek
Overheidswoordvoerster Phumla Williams liet weten de zaak te zullen onderzoeken.
De Deaf Association of South Africa zei dat de man op het podium geen erkende professionele gebarentolk was en dat ze geen idee hadden wie hij is.