Zelfs fanatieke al-Qaida walgt van Boko Haram

Zelfs voor al-Qaida is Boko Haram met de ontvoering van 267 schoolmeisjes te ver gegaan. Collega-jihadisten willen niet meer geassocieerd worden met de Nigeriaanse terroristen.

Doorgaans zijn aan al-Qaida gelieerde groepen er als de kippen bij om gewelddadige acties van collega's in een ander land te steunen, maar de 267 gekidnapte Nigeriaanse meisjes zijn al bijna vijf weken weg. Tot op het allerhoogste wereldtoneel is een jacht op de ontvoerders aangekondigd, en al-Qaida heeft nog altijd niets van zich laten horen. Ook de dichtstbijzijnde tak in het noorden van Afrika houdt zich muisstil.

Die groep, al-Qaida in de Islamitische Maghreb, werkte eerder juist gebroederlijk samen met de Nigerianen, bijvoorbeeld door hun leden te laten trainen in Algerijnse al-Qaida-kampen. Boko Haram is volgens onderzoekers van de International Crisis Group opgezet met startkapitaal van een vriend van Osama bin Laden.

Afschuw
Maar de Nigerianen hebben zich impopulair gemaakt. De leider dreigde de argeloze meisjes te verkopen als seksslavinnen. Deze week dook een video op waarin te zien is dat ze koranverzen lezen. Ze zouden zijn bekeerd tot de islam en worden pas vrijgelaten als Nigeria gevangen strijdmakkers laat gaan.

Het wordt met afschuw ontvangen op internetfora waar extremistische moslims, die geweld niet schuwen, elkaar vinden. Een gebruiker suggereert bijvoorbeeld voorzichtig dat Boko Haram te veel niet-strijders aanpakt, in plaats van gewapende vijanden. "Ik bid dat God hen op het pad van de islam houdt."

"Alle sympathie is verdampt"
De actie stelt jihadisten in een kwaad daglicht, wordt in onlinegemeenschappen geconstateerd. Het zou daarom een complot zijn. "Zulk nieuws wordt verspreid om het imago van mujahedeen te bezoedelen', schrijft iemand op een forum waar Osama bin Laden geprezen wordt.

"Het zou me niets kunnen schelen als Alawieten tot slaaf zouden worden gemaakt", schrijft een ander over een sjiietische stroming in de islam die ook de Syrische president Assad aanhangt. "Maar het is onaanvaardbaar om dit moslims aan te doen. Alle sympathie van moslims voor deze mannen is verdampt."

Geweld tegen medemoslims
De meisjes die worden vastgehouden zijn overigens vooral van christelijken huize. Maar Boko Haram schuwt inderdaad ook geweld tegen medemoslims niet. Het werkterrein van Boko Haram, het noorden van Nigeria, is juist overwegend islamitisch. De militanten willen er de sharia invoeren en bestrijden 'westers' onderwijs.

Begin deze maand kwamen nog 300 inwoners van het noordelijke grensplaatsje Gamboru-Ngala om. Volgelingen van Boko Haram staken huizen en winkels in brand en vuurden 12 uur lang op iedereen die zich in hun blikveld bevond. In hetzelfde gebied werden in februari jongens afgeslacht 'als schapen', volgens een leraar, toen ze vluchtten uit hun in brand gestoken school. 58 leerlingen kwamen om.

Tegen beleid in van al-Qaida
Zulke buitensporige wreedheden gaan in tegen het beleid van de huidige leiders van al-Qaida, het terreurnetwerk dat verantwoordelijk was voor vele zelfmoordaanslagen en de dood van 3.000 Amerikanen op 11 september 2001. De top blijkt niet ongevoelig voor negatieve publiciteit als die hen de steun van potentiële medestanders kost.

Slachtpartijen onder Syriërs waren voor de opvolger van bin Laden, Ayman al-Zawahiri, bijvoorbeeld reden de banden met de strijders van ISIS te verbreken.  En in Jemen distantieerde het lokale al-Qaida-filiaal zich dit jaar ook al van een lid dat bij een aanval op een ziekenhuis een granaat naar een groep dokters gooide. Hij had de bevelen overtreden, vonden zijn leiders, en zou worden gestraft.