"Veel tourwinnaars hebben zege te danken aan EPO"
De winnaars van de Ronde van Frankrijk van eind jaren 80 tot 2008 zouden hun zege wel eens allemaal aan EPO te danken kunnen hebben. Dat stelt Maarten van Bottenburg, hoogleraar Sportontwikkeling aan de Universiteit Utrecht.
"Tot 2008 lijkt het me geen vreemde conclusie dat je zonder EPO de Tour niet kon winnen", zegt Van Bottenburg, die als lid van de commissie-Sorgdrager onderzoek deed naar de dopingcultuur in het Nederlandse wielrennen. "Bij het kortere rondewerk is het effect niet erg groot, maar zeker bij een langdurige inspanning van enkele weken werkt het onderscheidend", legt de hoogleraar uit. "Voor de intreding van EPO gebruikten renners vaak dubieuze middelen als amfetaminen, maar daarvan is de werking nooit echt bewezen."
EPO, voluit erytropoëtine, stimuleert de aanmaak van rode bloedlichaampjes. Het wordt hoofdzakelijk aangemaakt in de nieren, maar het kan ook kunstmatig. EPO zorgt ervoor dat meer zuurstof in het bloed komt, waardoor het uithoudingsvermogen van een sporter groter wordt. Dankzij repressieve maatregelen is het sinds 2008 makkelijker opspoorbaar, waardoor gebruikers sneller worden gepakt. Dat betekent echter niet dat het middel uit het peloton verdwenen is. Zo werden de Italiaanse renners Danilo di Luca en Mauro Santambrogio tijdens de laatste editie van de Ronde van Italië nog betrapt.
EPO werd al eind jaren 80 gebruikt, maar kwam pas in 1994 echt in de publiciteit, toen drie renners van de Gewiss-formatie de rest van het peloton in de Waalse Pijl tot amateurs degradeerden. Zij reden op 60 kilometer van de eindstreep van de zware klassieker weg uit de grote groep en werden niet meer achterhaald. Naderhand bleken zij EPO te hebben gekregen van de Italiaanse dokter Michele Ferrari. Ook veel renners van de ploeg van Lance Armstrong gebruikten EPO in de 7 jaren dat hij de Tour won.
Van Bottenburg beaamt dat ploegen die zo domineren in een wedstrijd, iets verdachts hebben, maar bij de Britse ploeg Sky, waarvoor tourfavoriet Chris Froome rijdt, heeft hij dat gevoel juist weer niet. "Ze leggen daar heel erg het accent op innovatie, trainingsmethodes en inzichten uit andere sporten. Ze gaan daar heel ver in", stelt de hoogleraar. Hij vindt dat de andere ploegen op dat vlak gewoon achterliggen. "Aan de opbouw van trainingen wordt weinig veranderd. Het wereldje herhaalt zichzelf al jaren. Kijk bijvoorbeeld hoe zwemmers naar hun wedstrijd toewerken. Gooi het voor de wielersport allemaal open. Sky heeft daar wat mij betreft al een enorme stap voorwaarts in gezet."
