Dan toch samenwerkingsakkoorden fiscale regularisatie op komst?

De Kamercommissie Financiën heeft een amendement van oppositiepartijen sp.a en PS goedgekeurd dat de obstakels moet wegwerken om samenwerkingsakkoorden tussen de federale regering en de gewesten te sluiten over de fiscale regularisatie. Volgens Kamerlid Luk Van Biesen zouden "diverse contacten" de voorbije dagen aangeven dat de gewesten niet naar het Grondwettelijk Hof zouden stappen.

De federale regering wil dit jaar 250 miljoen euro halen uit de nieuwe fiscale regularisatie. De Raad van State had echter meermaals gewezen op een mogelijk bevoegdheidsprobleem. De ontdoken belastingen die voor een regularisatie in aanmerking zouden komen, zouden ook onder de bevoegdheid van de gewesten kunnen vallen.

Overleg met de gewesten om een samenwerkingsakkoord te sluiten, leverde geen resultaat op. De gewesten dreigden zelfs met een procedure bij het Grondwettelijk Hof. Nog geen twee weken geleden gaf minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) nog aan geen reden te hebben om zijn wetsontwerp aan te passen.

Enigszins onverwacht keurde een meerderheid in een snel bijeengeroepen zitting van de commissie Financiën een amendement van de socialistische oppositie goed. Dat zal volgens Kamerlid Peter Vanvelthoven (sp.a) het probleem van de bevoegdheidsverdeling oplossen. Bovendien worden gelden die afkomstig zijn van terrorisme en drugshandel expliciet uitgesloten van de regularisatie.

Kamerlid Van Biesen (Open Vld) lichtte tijdens de bespreking toe dat het amendement de hinderpalen moet wegwerken om met de gewesten samenwerkingsakkoorden te sluiten binnen de schoot van het Overlegcomité. Op die manier kan vooruit worden gegaan met de fiscale regularisatie en kan de begrotingsdoelstelling worden gehaald. Minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) merkte op dat het perspectief op samenwerkingsakkoorden "reëel" is, na de gesprekken die de afgelopen tijd plaatsvonden.

Voortschrijdend inzicht

Het principe waarover een consensus lijkt te groeien, zou inhouden dat drie categorieën gelden ontstaan. Voor een eerste categorie 'federale belastingen' zou de regularisatie onbeperkt in de tijd gelden. Voor de tweede en derde categorie - 'gewestelijke belastingen' en de 'gemengde belastingen' - zouden de gewesten de kans krijgen te bepalen hoe lang de operatie loopt. 

"De minister heeft het geweer van schouder veranderd", stelde Ahmed Laaouej (PS). "Van quasi-unilateraal naar verzoenend tewerk gaan." Laaouej riep op tot een volwassen fiscaal federalisme, met meer en regelmatig overleg tussen de ministers van Financiën en Begroting van de federale regering en de deelentiteiten. Hij haalde de taks op de kansspelen aan als voorbeeld waarover de betrokken ministers rond de tafel zouden moeten zitten. 

Bij oppositiepartijen cdH en Ecolo-Groen wilden Benoît Dispa en Kristof Calvo weten hoe de vork nu precies aan de steel zit. "De meerderheid wilde nooit weten van dit amendement. Is er sprake van voortschrijdend inzicht?", vroeg Dispa. Calvo riep op "man en paard" te noemen. "Is er formeel een politiek akkoord?" 

"Het is niet zo dat er de voorbije weken geen gesprekken zijn geweest", verzekerde Van Overtveldt. "Hier is al uitvoerig over gediscussieerd."

Evenwichtig kader

Het amendement moet vooral een juridische leemte vullen en schept een "evenwichtig kader" voor onderhandelingen met de gewesten. Het betekent evenwel niet dat sp.a en PS nu groen licht geven voor de regularisatie op zich. Volgens Laaouej druist het principe regelrecht in tegen de internationale tendenzen, waarbij de netten rond fraudeurs strakker worden aangehaald. Bovendien vindt hij een permanente regularisatie een slecht signaal aan fraudeurs dat ze zich te allen tijde kunnen redden.

Bij sp.a benadrukte Vanvelthoven dat de vorige regering had beslist een definitief einde te maken aan fiscale regularisatie. Drie van de vier huidige meerderheidspartijen maakten deel uit van die regering.

Vanvelthoven stelde ook dat minister Van Overtveldt er "nul verdienste" aan heeft dat de landgenoten die in de Panama-papers opdoken, geen gebruik zullen kunnen maken van de regularisatie. De BBI heeft immers onderzoeken naar hen gestart, waardoor die mogelijkheid vervalt. "Wij hebben telkens uitstel gevraagd. Als het aan u had gelegen, was er geen uitstel geweest en was deze wet al gestemd. Gelukkig heeft de oppositie het proces vertraagd", aldus Vanvelthoven dinsdagnamiddag in de plenaire Kamer.

Niet rechtvaardig voor Brussel?

Brussels minister van Financiën Guy Vanhengel reageert afwachtend. Hij wil pas een standpunt bepalen na een grondige juridische analyse van de uiteindelijk goedgekeurde tekst, laat hij weten.

De Open Vld'er had er in juni mee gedreigd naar het Grondwettelijk Hof te trekken als de Kamer het wetsontwerp over de fiscale regularisatie zou goedkeuren. Volgens hem was de wet niet rechtvaardig voor Brussel omdat de inkomsten van de fiscale regularisatie integraal naar de federale overheid gaan. Hij noemt bijvoorbeeld de successierechten, waarvan de opbrengst voor de gewesten is.

"Het ontwerp van Van Overtveldt is na het tweede advies van de Raad van State, door goedkeuring van amendementen van de PS-sp.a-oppositie, gewijzigd. We zullen zoals steeds een grondige juridische analyse maken van de uiteindelijke tekst van de goedgekeurde wet. Pas nadien zal een standpunt kunnen worden bepaald", stelt Vanhengel in een korte reactie.

Waals begrotingsminister Christophe Lacroix (PS) is tevreden dat het amendement het bevoegdheidsprobleem oplost. Hij benadrukt dat de Waalse regering niet van plan is om een permanente fiscale regularisatie door te voeren over de Waalse gewestbelastingen.

De stemming over het volledige ontwerp vindt morgennamiddag plaats.