"Baby's met marginale namen worden niet geadopteerd"

Je naam bepaalt je leven. Vaak meer letterlijk dan gedacht, zeker als het over adoptie gaat. Baby's met marginale of zeer ongewone namen worden minder vaak geadopteerd, zo brengt een Brits sociaal werkster aan het licht. Of hoe een naam baby's uit achtergestelde milieus een glorieuze toekomst ontzegt.

Chardonnay, Tiger, Gemma-Mai of Shania-Rae zijn maar enkele van de namen die koppels met een kinderwens afschrikken. "Het klinkt als een grap, maar als iemand die twee jaar voor een adoptiebureau heeft gewerkt, kan ik zweren dat het niet om te lachen is", reageert een sociaal werkster onder het pseudoniem Kate Gallagher. Ze heeft zwijgplicht, maar uit schuldgevoel heeft ze besloten toch te spreken.

"Het klopt niet dat er maar een handvol baby's beschikbaar is voor adoptie, en dat massa's ouders staan te trappelen om ze op te nemen en op te voeden. Erger nog: het systeem laat kwetsbare baby's gewoonweg in de steek."

In Groot-Brittannië stijgt het aantal kinderen dat wordt geplaatst. Ook baby's en hele jonge kinderen, vaak beschikbaar voor adoptie. Het aantal kandidaat-adoptieouders daalt echter, en 'het systeem' helpt de zaken niet vooruit.

Snobisme, politieke correctheid en naïeviteit
"De kern van het probleem is ouderwets Brits snobisme en politieke correctheid, waarbij de gevoelens van de biologische ouders altijd weer belangrijker zijn dan het welzijn van de kinderen die ze zouden moeten helpen", argumenteert 'Kate'.

Ander probleem: de naïviteit van de adoptieouders. "Ik heb het met hen te doen: hardwerkende, hoog opgeleide mensen vol goede bedoelingen die denken dat ze een arm weesmeisje kunnen adopteren wiens ouders gestorven zijn in een auto-ongeval, of een schattig jongetje dat achtergelaten werd in een openbaar toilet. Dat bestaat, maar ze zijn erg zeldzaam.

Realiteit
"De meeste kinderen komen uit een marginaal milieu, met een vader die in de gevangenis zit of zat en een moeder die verslaafd was aan drank en/of drugs en/of zich prostitueerde. Dat is de realiteit. En de namen van de kinderen bewijzen maar al te goed waar ze vandaan komen, namen die de kinderen hun hele leven labelen als 'Britse onderklasse'. Dat schrikt adoptieouders af."

Simpele oplossing
Simpel, dan verander je de namen van de kinderen toch? Zeker als baby of peuter zijn ze nog niet gewend of gehecht aan hun naam, en uiteindelijk gaat het maar om een administratieve procedure. Niet? Nee, dus.

"Adoptieouders willen bijna altijd de naam veranderen. Maar sinds enkele jaren raden sociale werkers aan om de geboortenaam te behouden, iets wat rechters ook volgen. Probleem, want hoe kan iemand met een naam als Champagne, Jayde of Chrystal passen bij de Henri's, James's en Williams in de sociale kringen van de adoptieouders? Niet, en dus worden ze niet geadopteerd."

"Het houden van de naam is maar één symptoom van een heersend idee, namelijk dat kinderen contact moeten houden met hun wortels. Hun naam geeft ze zo een 'familie-identiteit'. Maar dat is niet waar adoptie over gaat: adoptie moet kinderen uit arme, achtergestelde en onstabiele gezinnen een nieuwe, frisse, beloftevolle toekomst geven. Als ze voorbij hun slechte start kunnen geraken toch... wat niet lukt als je er constant aan herinnerd wordt", klinkt het bij Kate.

Radicaal anders
Een radicale stelling, die niet gedeeld wordt door adoptiecentra en kinderorganisaties. Kind en gezin stelt uitdrukkelijk: "Het is noodzakelijk dat adoptiekinderen een identiteit ontwikkelen op basis van hun verleden, hun natuurlijke afkomst erkennen en altijd vragen te kunnen stellen over hun verleden".

Logisch ook: de realiteit van de adoptie valt niet te ontkennen, en de vragen zullen komen. Alleen in een open klimaat, kunnen kinderen zich veilig genoeg voelen om de vragen te stellen en met de realiteit om te gaan.

Oude wonden openrijten
Maar is het daarom nodig om contact te houden met de biologische ouders? In Groot-Brittannië verschilt dat van kind tot kind, afhankelijk van het verzet bij hun adoptie. Niet alleen de reactie van de ouders telt hier, maar ook tantes of grootouders. De bedoeling is om de kinderen in contact te houden met hun biologische familie, en de ouders op de hoogte te houden van de ontwikkelingen. Logisch enerzijds... maar ook vaak verwarrend, problematisch en verstorend voor de kinderen en hun families anderzijds.  

"Dit systeem rijt een oude wonde steeds weer open. Is het dan verwonderlijk dan één op vijf Britse adopties faalt, tegenover praktisch geen bij buitenlandse adopties?", vraagt de werkster zich af. Ze kant zich tegen het systeem, waarbij de biologische ouders (die hun verantwoordelijkheid niet nemen) belangrijker zijn dan de adoptiefamilie, die alle zorgen dragen.

Aanpassen
Behalve 'het systeem', moeten ook de kandidaat-ouders zich aanpassen. "In plaats van hun neus in de lucht te steken, moeten ze voorbij de naam en de achtergrond leren kijken. Deze kinderen zijn net een wit canvas, hun hele leven ligt nog voor hen. Ze zijn onschuldig aan hun situatie en met veel liefde en een goede opvoeding kunnen ze écht een mooi leven leiden."

Ook in België kan de voornaam van een Belgisch geadopteerd kind kan niet veranderd worden, bij een buitenlandse adoptie wel. Of ook hier kinderen met speciale namen moeilijker geadopteerd worden, is moeilijk te achterhalen.