Goed idee of slechte smaak: daklozen als hotspot
Geen Amerikaanse stad zonder daklozen, en daar is de Texaanse hoofdstad Austin geen uitzondering op. Niet goed voor de perceptie of het veiligheidsgevoel tijdens een groot festival als 'South by Southwest'. Daar werd iets op bedacht: 'Homeless hotspots' ofwel 4G aanbieden aan festivalgangers die wanhopig op het (verzadigde) wifinetwerk proberen te raken. Goed idee of slechte smaak? De meningen lopen nogal uiteen: "De manier om daklozen werk te bezorgen", zegt de ene. "Het enige dat nog mankeerde: geld verdienen aan dakloosheid", zegt de andere.
Het idee komt van New Yorks reclamebureau BBH Labs. "Dit goed doel is een moderne versie van 'de daklozenkrant' als vorm van ondernemende arbeid", verdedigt directeur innovatie Saneel Radia het idee.
"Digitale media verdringen de krant, ook de daklozenkrant. We hopen om een moderne versie van dit succesvolle model te lanceren, zodat daklozen de mogelijkheid hebben een digitale service te verkopen in plaats van een materieel middel", staat nog op de website.
Naam & gezicht
Het pleit voor de organisatie dat de daklozen niet zomaar worden gebruikt als levend reclamebord. Ze hebben een gezicht, en krijgen ook in de campagne een naam. Ze lopen rond met gepersonaliseerde T-shirts waarop staat: "I'm (naam), a 4G-hotspot" aangevuld met een code die een wachtwoord terugstuurt via sms.
Eigen geld
Als deel van de reclamestunt mag de gebruiker zoveel betalen als hij/zij wil, al is er wel een richtprijs van 2 dollar per kwartier. De benodigde internetverbinding wordt bewerkstelligd via 'mifi': een mobiele wifi. Alle opbrengsten gaan naar de daklozen zelf, via de organisatie Front Streets die ook helemaal achter de actie staat.
"Het past bij onze filosofie omdat het gaat over versterking, educatie en de aanmoediging om een inkomen te verdienen", zegt Mitchell Gibbs van Front Street. "Zo'n actie geeft de mogelijkheid aan een dakloze om zich iets te veroorloven."
De acht geselecteerde daklozen zelf hebben er alvast geen problemen mee, zoals Clarence uitlegt in onderstaand filmpje.
Honderden flyers zijn uitgedeeld, 'een paar tientallen mensen' hebben ook echt gebruik gemaakt van de dienst. Sommigen zien er een kans in voor de daklozen om meer doel te hebben in hun leven en er iets van te maken. "Ik zou een hotspot willen zijn als ik er geld mee zou verdienen, en ik ben niet eens dakloos", staat te lezen op Twitter.
Mensen als middelen?
Maar meer (of meer luidruchtige) anderen struikelen over het feit dat 'mensen gebruikt worden als middelen'. "Op een praktisch niveau is het een tof idee, maar... als de infrastructuur faalt, gebruiken we mensen als infrastructuur?" vroeg David Gallagher van de New York Times zich af.
Daklozenorganisaties uit de bekendste Amerikaanse daklozenstad (San Francisco) reageren genuanceerd: "Het is complex. Je wil mensen niet uitbuiten natuurlijk. Maar je wil ze wél hun eigen keuzes laten maken, en dan wordt het gecompliceerd", zegt Rob Gitin van de organisatie 'At the crossroads'.
Daklozenkrant
Ken Dotson, die meewerkt aan de daklozenkrant van San Francisco wijst erop dat ze wel verkopen: "We drukken 16.000 exemplaren. We weten dat ze verkopen, we hebben geen reden om ze weg te geven." Ook op Twitter schoot de vergelijking met de daklozenkrant in het verkeerde keelgat: "De krant biedt een unieke stem, terwijl een wifi-hotspot geen informatie doorgeeft, enkel een dienst levert."
Woordgebruik
"Ik zou me meer op mijn gemak voelen als er iets zou staan als 'We verkopen geen kranten maar wifi'", voegt Gitin er nog aan toe. Al is onmiddellijk duidelijk dat het minder provocerend is, en dus ook minder de aandacht trekt wat de daklozen op zich niet ten goede komt. Ook Dotson vindt de woordkeuze maar zo-zo maar vindt de basis belangrijker "... en dat is dat daklozen geld verdienen".
Niet de eerste keer
Het is niet het eerste provocerende daklozenproject van het reclamebureau. Eerder gaven ze in New York al een gsm met prepaid kaart en Twitteraccount aan daklozen. Het project trok veel aandacht maar werd na twee maanden al gesloten.
"Onze bedoeling is verloren gegaan op de een of andere manier", reageert Saneel Radia. "We zeggen toch dat het daklozenkrantmodel werkt. Alleen, we vrezen voor de toekomst ervan. De krant wordt iets archaïsch en niemand doet er iets aan." Daar valt iets voor te zeggen.
