Haarproblemen? Deze medicijnen kunnen de oorzaak zijn
Wordt je haar bovenaan wat dunner? Of verandert het misschien van kleur? Die haarproblemen kunnen het gevolg zijn van je medicatie. Pillen tegen een hoge bloeddruk, acne, depressie of zelfs gewone pijnstillers kunnen bijvoorbeeld leiden tot haarverlies. Andere medicijnen kunnen dan weer een brunette omtoveren in een roodharige of je stijle haar doen krullen. Wij onthullen enkele boosdoeners.
"De oorzaak van haarverlies of -veranderingen is vaak onbekend, maar je moet altijd rekening houden met de gevolgen van medicijnen", zegt professor Sam Shuster van de Newcastle University. "Gelukkig is het effect vaak matig en gaat het over als je de medicijnen niet meer inneemt. Soms moet je dus de neveneffecten van de medicatie erbij nemen, aangezien ze ook een positieve invloed hebben op je gezondheid."
Groeicyclus
Het is bijvoorbeeld algemeen geweten dat chemotherapie niet alleen kankercellen dood, maar ook andere snelgroeiende cellen in het lichaam aanvalt, zoals de haarwortels. Dat verklaart waarom patiënten vaak hun haar verliezen na twee of drie weken van de behandeling. De chemotherapie kan ook de textuur en de kleur veranderen, maar het haar zou moeten teruggroeien binnen de drie à tien maanden na het einde van de behandeling.
Er wordt gedacht dat de medicijnen het haar aantasten doordat ze de groeicyclus verstoren. Die heeft drie verschillende fases. In de groeifase, tussen drie en vijf jaar, groeit het haar ongeveer 1 centimeter per maand. Dat wordt gevolgd door de overgangsfase, een periode van ongeveer twee weken waarin het haarfollikel zich klaarmaakt om het haartje los te laten. In de rustfase stopt het haar met groeien en valt het uiteindelijk uit. Na drie maanden begint het follikel met de groei van een nieuw haar.
Dit zijn enkele veelvoorkomende boosdoeners:
- Medicatie tegen epilepsie en migraine
Sommige van deze medicijnen doen het haar krullen, terwijl andere leiden tot haarverlies. Sodium valproate zou volgens onderzoek bijvoorbeeld het haar van 3 à 10 procent van de patiënten doen uitvallen.
- Antidepressiva
Deze medicijnen kunnen ervoor zorgen dat het haar vroeger uitvalt in de rustfase van de haarcyclus. Dat gebeurt normaal pas na drie maanden, terwijl antidepressiva ervoor zorgen dat het haartje al in het begin van de fase uitvalt.
Volgens onderzoekers van de universiteit van Melbourne is Prozac in veel gevallen een oorzaak van haarverlies. Dat kan voorkomen tot één jaar nadat je de medicijnen begint te nemen, maar stopt gelukkig als de behandeling wordt stopgezet.
Een Australische studie toonde dan weer aan dat tricyclische antidepressiva, zoals imipramine, amitriptyline en doxepine in sommige gevallen tot haarverlies kan leiden. "Maar patiënten moeten niet panikeren, want dit type haarverlies is omkeerbaar", aldus professor Shuster.
De lithiumzouten die gebruikt worden om een bipolaire stoornis te behandelen, wordt gelinkt aan een risico op haarverlies van 12 procent. Toch mogen patiënten nooit stoppen met het nemen van hun medicijnen als ze haarverlies opmerken. "Het verlies van je haar is onbeduidend in vergelijking met wat de medicijnen doen voor je mentale gezondheid", meent professor Shuster.
- Medicatie tegen psoriasis
Omdat men vermoedt dat deze huidaandoening veroorzaakt wordt omdat het lichaam te veel huidcellen produceert, proberen sommige behandelingen die productie te vertragen. Dat kan er echter ook voor zorgen dat je haarkleur verandert of je lokken doet krullen.
Van acitretine werd bijvoorbeeld bewezen dat het je lokken donkerder kan maken, terwijl etretinaat je zwart-bruine kleur binnen de drie maanden kan oplichten tot rood-bruin. In alle gevallen keerden de kleur en de stijle lokken terug na afloop van de behandeling.
- De anticonceptiepil
Haarverlies wordt ook gerapporteerd door vrouwen die na langdurig gebruik stoppen met het nemen van de pil. Wetenschappers denken dat dit komt omdat de pil het testosterongehalte doet dalen en bijgevolg het risico op haarverlies vermindert. Als je met de pil stopt, dan eindigt die bescherming.
"Gelukkig zijn deze haarveranderingen klein en niet erg frequent", zegt professor Schuster.
- Bètablokkers
Die worden gebruikt om een hoge bloeddruk aan te pakken, maar twee bepaalde bètablokkers (metoprolol en propranolol) kunnen leiden tot haarverlies. Die medicijnen laten het haar ook vroeger uitvallen in de rustfase.
- Medicatie tegen acne
Retinoïdes worden gebruikt voor een aantal huidaandoeningen, inclusief acne. Een klein aantal patiënten krijgt echter te maken met haarverlies, zowel op het hoofd als op andere delen van het lichaam. Het risico verhoogt naargelang de dosis.
"Retoinoïdes hebben een krachtig effect op de cellen die keratine produceren, het materiaal waar haar uit bestaat. Daardoor kunnen ze veranderingen veroorzaken in dichtheid, uiterlijk en kleur", aldus professor Shuster.
- Ibuprofen
Deze pijnstillers werd door kleinschalige studies gelinkt aan haarverlies, waar één op de honderd patiënten mee te maken krijgt. Het is dus erg zeldzaam. En eens je ophoudt met de medicatie, vermindert het haarverlies na 8 à 9 maanden.
- Bloedverdunners
Patiënten die een verhoogd risico hebben op bloedklonters krijgen vaak bloedverdunnende medicatie voorgeschreven, zoals heparine. Die kan haarverlies uitlokken door de follikels te beschadigen.
De bloedverdunner warfarine kan ook haarverlies veroorzaken, maar dit komt veel minder vaak voor. "Bloedverdunners kunnen dus ook je haar verdunnen, naast je bloed. Maar patiënten moeten onthouden dat de bloedverdunners noodzakelijk zijn om hen in leven te houden", zegt professor Shuster.
Hij vindt dat patiënten altijd hun huisarts moeten contacteren als ze haarverlies opmerken. Hij kan je andere medcijnen voorschrijven of de dosis aanpassen. In andere gevallen kan hij je geruststellen dat de neveneffecten niet permanent zullen zijn.
