Onderhandelingen wapenstilstand Gaza in “laatste en beslissende fase”
Na maandenlange stilstand lijken Israël en Hamas eindelijk dichter bij een akkoord te komen over een wapenstilstand in Gaza en de vrijlating van gijzelaars. Een hoge Palestijnse onderhandelaar vertelde aan de Britse openbare omroep BBC dat de gesprekken zich in een “beslissende en laatste fase” bevinden. Ook de Israëlische minister van Defensie, Israel Katz, bevestigt dat een overeenkomst “dichterbij is dan ooit”.
De recente hernieuwde bemiddelingsinspanningen van de VS, Qatar en Egypte lijken hun vruchten af te werpen. Beide partijen tonen volgens diplomaten meer bereidheid om een einde te maken aan deze 14 maanden durende oorlog, die duizenden levens heeft gekost en Gaza grotendeels in puin heeft gelegd.
Volgens de Palestijnse onderhandelaar omvat het voorstel dat op tafel ligt drie fasen en voorziet het in een geleidelijke terugtrekking van Israëlische troepen uit Gaza en de vrijlating van Israëlische gijzelaars. Momenteel zijn er volgens Israël nog 96 gijzelaars in Gaza, van wie er 62 waarschijnlijk nog in leven zijn.
“Nog nooit zo dicht bij een akkoord”
De voorgestelde overeenkomst lijkt gebaseerd op een plan dat de Amerikaanse president Joe Biden op 31 mei presenteerde. Toch moeten volgens betrokken partijen nog cruciale details worden uitgewerkt.
Een eerdere onderhandelingsronde in oktober mislukte toen Hamas een kortdurende wapenstilstand afwees. Deze keer klinkt er meer optimisme vanuit Israël. Minister Katz verklaarde: “We zijn niet eerder zo dicht bij een akkoord over de gijzelaars geweest sinds de vorige overeenkomst.” Hij verwees daarbij naar een eerdere uitwisseling van gijzelaars en Palestijnse gevangenen in november 2023.
Katz benadrukte dat Israël een duidelijke strategie heeft voor de toekomst van Gaza: “Na de vernietiging van Hamas’ militaire en bestuurlijke macht in Gaza, zal Israël volledige veiligheidscontrole over Gaza hebben met volledige bewegingsvrijheid.”
Uitdagingen blijven enorm
Uitspraken zoals die van Katz bemoeilijken de onderhandelingen. Hamas heeft al aangegeven dat elke deal moet voldoen aan hun eisen, waaronder de vrijlating van Palestijnse gevangenen in Israël.
Op 7 december, tijdens een bemiddelingsronde, staakte Israël op verzoek van de bemiddelaars zes uur lang alle luchtverkeer en dronegebruik boven Gaza. Dit bood Hamas de mogelijkheid om informatie over de gijzelaars te verzamelen.
Volgens de Qatarese krant ‘al-Araby al-Jadeed’ overhandigde Hamas na die pauze een lijst van oudere en zieke Israëlische gijzelaars, evenals gijzelaars met de Amerikaanse nationaliteit, aan de Egyptische bemiddelaars. De lijst bevatte ook de namen van Palestijnse gevangenen die Hamas in ruil wilde hebben.
Een gebied in puin
Sinds het begin van de oorlog heeft Israël gezegd de machtsstructuur van Hamas volledig te willen vernietigen. Volgens cijfers van het door Hamas gerunde ministerie van Volksgezondheid, die door de VN als betrouwbaar worden beschouwd, zijn meer dan 45.000 Palestijnen omgekomen.
Ongeveer 2,3 miljoen inwoners van Gaza zijn grotendeels ontheemd en de humanitaire situatie blijft kritiek met een schrijnend tekort aan voedsel, water en medische hulp.
Trump voert druk op
De overwinning van Donald Trump in de Amerikaanse presidentsverkiezingen heeft de diplomatieke druk verder opgevoerd. Tijdens een recente persconferentie benadrukte Trump dat een akkoord vóór zijn aantreden op 20 januari 2025 bereikt moet worden. “Anders zal het niet aangenaam zijn”, waarschuwde hij.
