Centenindex goedgekeurd: hoe werkt het?
De Kamer heeft gisteren het licht op groen gezet voor de programmawet, met daarin de centenindex. Wat is die centenindex precies?
KIJK. Wat is de centenindex? Alles wat je moet weten in 2 minuten:
De centenindex werd in het leven geroepen Normaal gezien stijgen alle lonen mee met inflatie. Als het leven duurder wordt, stijgt ook je loon. De centenindex zorgt ervoor dat dat niet automatisch het geval is bij hogere lonen. Er komt dus een tijdelijk plafond op de indexering van die lonen.
De maatregel geldt in 2026 en 2028. In 2027 wordt opnieuw volledig geïndexeerd.
Hoe werkt de centenindex?
In het klassieke systeem stijgt je loon procentueel mee met de inflatie: als het leven 2 procent duurder wordt, krijg je er 2 procent loon bij, ongeacht hoeveel je verdient. De centenindex zet een rem op dat automatisme.
Tot 4.000 euro bruto verandert er niets: lonen daaronder worden volledig geïndexeerd, dus bij 2 procent inflatie komt er in het beste geval 80 euro bij.
Maar verdien je meer, dan komt er een plafond op die 80 euro, ongeacht hoe hoog je loon ligt. Hoe hoger het loon, hoe groter het effect: wie 8.000 euro bruto verdient, ziet zijn indexering zo zelfs gehalveerd worden.
Voor pensioenen geldt hetzelfde principe, met een grens op 2.000 euro bruto en een plafond van zo’n 40 euro. Bij deeltijdse werknemers wordt gekeken naar wat ze voltijds zouden verdienen.
De centenindex zit vervat in de programmawet die vannacht goedgekeurd werd. Dat is het wetontwerp dat de begrotingsmaatregelen invoert. Daarnaast zitten in de programmawet ook andere besparingen. Zo worden de accijnzen op gas, stookolie en brandstoffen verhoogd, terwijl de accijnzen op elektriciteit omlaag gaan. Ook de bankentaks, vliegtaks en effectentaks gaan omhoog.
Vertraging
Normaal gezien wordt zo’n programmawet samen met de begroting in december van het voorgaande jaar gestemd, maar dat lukte dit keer dus niet: de regering zelf raakte het pas eind vorig jaar eens over de begroting, waarna de maatregelen nog allemaal in wetteksten moesten worden gegoten om ingediend te worden in het parlement.
Daarna werd de programmawet nog meermaals tegengehouden door de oppositie, onder andere door amendementen in te dienen en daar advies over te vragen aan de Raad van State.
Door de stemming van de programmawet kan de centenindex in principe al vanaf juni in werking treden, op voorwaarde dat het ontwerp nog voor die tijd gepubliceerd wordt in het Belgisch Staatsblad.
