"Gülen-beweging speelde wellicht wel rol in staatsgreep Turkije"

"Op basis van Amerikaans onderzoek zijn er steeds meer indicaties dat de Gülen-beweging wel degelijk een rol heeft gespeeld in de mislukte staatsgreep deze zomer in Turkije". Dat zegt Frans Timmermans, eerste ondervoorzitter van de Europese Commissie, in een interview met Knack.

De Turkse regering houdt prediker Gülen, die in ballingschap leeft in de Verenigde Staten, verantwoordelijk voor de mislukte staatsgreep van medio juli en heeft al meerdere keren om zijn uitlevering gevraagd. De regering van president Barack Obama hield altijd de boot af, maar voormalig luitenant-generaal Michael Flynn, één van de topadviseurs van de nieuwverkozen Amerikaanse president Donald Trump, zinspeelde vorige week na de overwinning van Trump toch op een mogelijke uitlevering.

De Europese Commissie lijkt zich daartegen niet te zullen verzetten, maar Timmermans maakt zich wel grote zorgen over de ontwikkelingen in Turkije sinds de mislukte staatsgreep. "Ik denk dat de Turken een punt hebben als ze zeggen dat er wel héél weinig empathie was van de buitenwereld bij de verijdelde staatsgreep. We hadden toen wat ruimhartiger kunnen zijn in onze steun," zegt de Nederlander in het interview met Knack.

"Ook Europa heeft onderschat wat daar heeft plaatsgevonden. Het is ondertussen duidelijk dat hetgeen president Recep Tayyip Erdogan zegt over de rol van de Gülen-beweging in de staatsgreep geen totale onzin is. Op basis van Amerikaans onderzoek zijn er steeds meer indicaties dat die beweging wel degelijk een rol heeft gespeeld. Maar als hij blijft hameren op de invoering van de doodstraf, dan verwijdert hij zich fundamenteel van de Europese Unie en ook van de Raad van Europa waarvan Turkije lid is. Kijk ook naar de gigantische hoeveelheid zuiveringen en wat er met de media gebeurt."

Timmermans heeft de indruk dat Erdogan nu krediet aan het verliezen is bij delen van de Turkse bevolking. Volgens hem functioneert het vluchtelingenakkoord tussen Europa en Turkije nog altijd. "Erdogan klaagt wel dat we niet snel genoeg betalen, maar dat gaat best snel. De activiteiten van de mensensmokkelaars zijn fors gedaald en als mensen worden uitgewezen uit Griekenland, neemt Turkije hen nog altijd op. De situatie op de Griekse eilanden blijft wel dramatisch."