Nog geen totaalakkoord over begroting: CD&V blijft hoog spel spelen

Premier Charles Michel, zijn vicepremiers en minister van Financiën Johan Van Overtveldt zitten nog steeds samen in hun zoektocht naar een akkoord over de structurele hervormingen in de vennootschapsbelasting en de arbeidsmarkt. Hoog spel van CD&V rond de meerwaardebelasting maakt een doorbraak over de rest naar verluidt bijzonder moeilijk. De begroting zou intussen wel al geregeld zijn, meldt de VRT, maar het kabinet van vicepremier Jan Jambon spreekt dat tegen. "De hervorming van de vennootschapsbelasting en de arbeidsmarkt maakt integraal deel uit van het begrotingsakkoord en daar zijn nog stappen te zetten."

Hoe het gat dan precies gedicht wordt? Een belangrijke brok is voor de gezondheidszorg. Bevoegd minister Maggie De Block (Open Vld) beloofde destijds al dat ze volgend jaar 673 miljoen euro zou besparen. Daar komt nog zowat 200 miljoen euro bij, waardoor de gezondheidszorg goed is voor "een klein miljard" van de totale inspanning. Het geld komt onder meer van het aanpakken van de overconsumptie van geneesmiddelen en het overtollige gebruik van medische scans, nieuwe afspraken rond terugbetaling van geneesmiddelen met de farmasector en het terugdringen van het overschot aan ziekenhuisbedden.

"Van het goede te veel"
Voorts lijkt ook de stijging van de roerende voorheffing overeind te blijven. Gaat die van 27 naar 30 procent, dan moet dat volgens de jongste tabellen zowat 300 miljoen euro opleveren. Al waarschuwen sommige partijen dat het totaalplaatje zal bepalen of die nieuwe stijging van de roerende voorheffing verteerbaar is. "We beseffen dat er iets moet gebeuren bij de inkomsten, maar op bepaald moment wordt het van het goede te veel", viel vanavond bij een insider op te tekenen. Hetzelfde geldt naar verluidt voor andere fiscale pistes, zoals bijvoorbeeld rond de beurstaks.

Tankkaarten
De tabel van premier Michel voorzag vanmorgen ook in een extra belasting op tankkaarten van mensen met een bedrijfswagen. Die zou voor rekening zijn van de werkgevers en moet zowat 100 miljoen opleveren, maar N-VA ziet dat voorstel naar verluidt liefst nog sneuvelen. Michel en co zouden ook opnieuw morrelen aan de pensioenen. Zo zouden bepaalde tantièmes en ziektepensioenen "anders worden ingevuld", terwijl ook de diplomabonificatie opnieuw opduikt. Dat de welvaartsenveloppe dit keer niet volledig zou worden aangewend, is nog niet voor iedereen een uitgemaakte zaak. De voorbije twee jaar werd de volledige besteding door de centrumrechtse coalitiepartners geregeld ingeroepen om te stellen dat de regering-Michel "socialer is dan de socialisten".

"Niet lineair"
Zorgenkind blijft voorts de intussen beruchte 'redesign' van de overheid. Vanuit de oppositie klinkt al maanden het verwijt dat de honderden miljoenen die daarvoor ingeschreven staan niet gehaald zullen worden. In regeringskringen geeft men nu toe dat gedacht wordt om de redesign gedeeltelijk te vervangen door meer algemene besparingen in de primaire uitgaven. "Niet lineair", beklemtoont een betrokkene. "Het is weliswaar redelijk algemeen, maar toch gecibleerd volgens een conceptuele aanpak." Digitalisering zou daarbij een niet onbelangrijke rol spelen.

"Geen lucht deze keer"
Evergreens als fiscale fraudebestrijding, rentemeevallers en inkomsten uit dividenden vormen het sluitstuk van de voorliggende begrotingstabellen. "Goed nieuws is alvast dat er dit keer geen lucht in zit", klinkt het in N-VA-kringen. De volledige buffer voor tegenvallende fiscale inkomsten van 1 miljard euro blijft niet overeind, "maar een aanzienlijk deel ervan toch wel".

"Echt in tijdsnood"
Maar daarmee is het werk dus niet af. De coalitiepartners van CD&V blijven kwaad dat de christendemocraten "zo laat nog" met hun voorstel rond een meerwaardebelasting op de proppen kwamen. "Naïef waren we niet, we wisten dat ze daar zouden op aandringen. Maar door het dit weekend pas op tafel te leggen, zitten we écht in tijdsnood", klinkt het bij een coalitiepartner. "Dit helemaal uitwerken is niet te doen. En zelfs de zoektocht naar een meer algemene formulering in de teksten blijkt voorlopig niet mogelijk."

Drempel hoog genoeg
Concreet kwam CD&V-vicepremier Kris Peeters dit weekend met een voorstel dat een meerwaardebelasting invoert op beursgenoteerde aandelen en afgeleide producten. Die zou oplopen tot 30 procent, maar afnemen voor wie zijn aandelen langer in handen houdt. Een eerste schijf van meerwaarden zou bovendien worden vrijgesteld, terwijl minwaarden beperkt aftrekbaar zouden zijn en herinvesteringen in aandelen onbelast zouden kunnen blijven. Door de drempel hoog genoeg te leggen, mikt CD&V met name op "de 10 procent van de bevolking die 85 procent van de aandelen in portefeuille heeft", luidt het.

"Dit kan verkeerd aflopen voor CD&V"
CD&V speelt daarbij hoog spel. "Als men rechtvaardige fiscaliteit niet invult, dan is het probleem groter dan deze regering", stelde Peeters vanmorgen fors. Bij andere partijen waarschuwt men echter dat de christendemocraten daarmee in hun eigen voet dreigen te schieten. De tijd om nog tot een uitgewerkt akkoord te komen, is immers wel heel krap. Morgenmiddag wordt premier Michel met zijn beleidsverklaring in de Kamer verwacht. "Dit kan verkeerd aflopen voor CD&V, zeker als je ziet welke forse toon ze hanteren", klinkt het.

Niet met kluitje in het riet
Peeters en co klikken de meerwaardebelasting met name vast aan de hervorming van de vennootschapsbelasting die minister van Financiën Johan Van Overtveldt in drie jaar tijd hoopt door te voeren. En de N-VA'er is echt niet van plan om zich met een kluitje in het riet te laten sturen. Een vage omschrijving zoals bij de begrotingscontrole in april -toen hij in algemene termen het mandaat kreeg om een budgetneutrale hervorming uit te werken- zal dus wellicht niet meer volstaan. Niet in het minst omdat de nodige wetteksten eigenlijk al grotendeels klaarliggen, zo klonk het de voorbije dagen al op zijn kabinet.

"Van oorlog aan tafel geen sprake"
Afwachten dus of N-VA, MR, CD&V en Open Vld voor morgenmiddag tot een compromis kunnen komen dat al die elementen bevat, nog aangevuld met de flexibilisering van de arbeidsmarkt en de wet van '96 over de loonkosthandicap. Een alternatief is om -zoals Reynders voorstelde- enkel de begroting al af te kloppen. Op verschillende kabinetten benadrukt men alvast dat de wil om tot een akkoord te komen er in elk geval nog is. "Van oorlog aan tafel is geen sprake, we zullen wel zien waar we uitkomen." Of alles daarbij tot in de details uitgewerkt zal zijn, blijft wel maar de vraag.