Is zout dan toch niet zo ongezond?

Dat zout en een goede gezondheid niet samengaan, wordt ons om de haverklap ingepeperd. Een nieuwe, internationale studie in The Lancet trekt dat in twijfel. Wie met een verhoogde bloeddruk kampt, moet zijn zoutconsumptie weliswaar beperken, zo luidt het. Maar in vergelijking met een gemiddeld zoutverbruik kan een zoutarm dieet mogelijk zelfs het risico op hartziekten verhogen.

De studie werd geleid door onderzoekers van het Population Health Research Institute van McMaster University in Canada, en omvat de gegevens van meer dan 130.000 mensen uit 49 landen. Specifiek werd gekeken naar het verband tussen de consumptie van natrium (zout) en overlijden, hartziekte en beroerte. De onderzoekers gingen na of dat verband verschilt bij mensen met een normale en een verhoogde bloeddruk.

Ongeacht de bloeddruk stelden ze een verband vast tussen een lage zoutinname (minder dan 3 gram per dag) en een verhoogd cardiovasculair risico. "Een lage zoutconsumptie verlaagt weliswaar de bloeddruk, maar heeft ook andere gevolgen", zegt onderzoeker Andrew Mente. "De nadelige gevolgen, bijvoorbeeld de toename van bepaalde hormonen, kunnen mogelijk opwegen tegen de voordelen."

Risico's

Voor alle duidelijkheid: over het algemeen eten we met z'n allen nog steeds te veel zout. De gemiddelde zoutconsumptie in België bedraagt 9,5 gram per dag. De Hoge Gezondheidsraad beveelt aan de zoutinname te beperken tot minder dan 5 gram per dag. Een zoutarm dieet, zoals in de nieuwe studie, betekent minder dan 3 gram zout per dag.

Natrium heeft een belangrijke rol in het lichaam, onder andere voor de vochtbalans, de bloeddruk en de werking van de spieren. Maar te veel zout houdt risico's in. Een verhoogde bloeddruk is er daar maar een van. Studies hebben ook een verband met nierziektes, maagkanker en osteoporose (botontkalking) aangetoond.

Richtlijnen

Alvorens er sprake kan zijn van gewijzigde richtlijnen, is er dus in ieder geval nog meer onderzoek nodig. Toch doen de Canadese onderzoekers al een voorzichtige suggestie: ze pleiten voor specifieke richtlijnen voor patiënten met hypertensie (hoge bloeddruk) die bovendien te veel zout consumeren.

"Onze gegevens benadrukken de kwalijke effecten van een hoge zoutinname bij patiënten met hypertensie", aldus Mente. "Maar ze ondersteunen niet wat algemeen wordt aangenomen, namelijk dat iedereen gebaat is met een lage zoutconsumptie."

Hoewel een lagere zoutinname leidt tot een lagere bloeddruk, toonden eerdere studies al een verband aan tussen een zoutarm dieet en een verhoogd cardiovasculair risico. De nieuwe studie wijst uit dat het risico ook geldt voor patiënten met hypertensie. Bovendien blijkt de schade die gelinkt wordt aan een hoge zoutconsumptie (meer dan 6 gram) volgens de onderzoekers beperkt tot mensen met een verhoogde bloeddruk.

"Behalve in landen waar de gemiddelde zoutconsumptie zeer hoog ligt, zoals delen van centraal Azië en China, wordt de algemene richtlijn om de zoutinname zoveel mogelijk te beperken dus het best geschrapt", menen de onderzoekers. "Alleen mensen met hypertensie én een zoutrijk dieet hebben hier baat bij."