Belg wint Nobelprijs Fysica

De Belgische natuurkundige François Englert heeft samen met zijn Britse collega Peter Higgs de Nobelprijs voor de Fysica gewonnen, meldt het Nobelprijscomité. Englert is zo de eerste Belg die de prestigieuze prijs voor de fysica krijgt. Beide wetenschappers werden gelauwerd voor hun voorspelling van het Higgsboson-deeltje, het zogenaamde 'godsdeeltje, en zijn erg gelukkig met de prijs. Ook premier Elio Di Rupo reageert opgetogen: "Een bekroning voor één van onze briljantste landgenoten en van een uitzonderlijke carrière in dienst van de deeltjesfysica". Di Rupo wenst Englert dan ook van harte proficiat. Onze krant Het Laatste Nieuws had in juni een exclusief interview met Englert. Dat kan u hier integraal herlezen.

In 1964 postuleerden de Belgische natuurkundigen Englert en Robert Brout (overleden in 2011) ongeveer tegelijkertijd met de Brit Peter Higgs voor het eerst het bestaan van het deeltje, dat alle andere deeltjes massa geeft. Vorig jaar werd hun theorie bevestigd door de ontdekking in het CERN van een nieuw elementair deeltje, dat vrijwel zeker het bewuste Higgsboson is.

"Heel blij"
Englert en Higgs werden vanmiddag gelauwerd. "Ik ben heel blij met deze bijzondere prijs", luidde de korte, telefonische reactie van Englert. Hij liet ook weten dat hij Higgs, die hij naar eigen zeggen pas voor het eerst ontmoette in juli 2012, zou feliciteren. Beide wetenschappers ontvangen samen samen 8 miljoen Zweedse kronen, omgerekend zo'n 920.000 euro. Wat Englert met het prijzengeld zal doen, weet hij nog niet.

Higgs verklaarde op zijn beurt "overweldigd" te zijn door de eer die hem vanmiddag te beurt viel. "Ik wil ook alle anderen bedanken die hebben bijgedragen tot de ontdekking van het nieuwe deeltje, evenals mijn familie, vrienden en collega's voor hun steun", klinkt het in een mededeling die werd uitgestuurd door de universiteit van Edinburgh, waar Higgs emeritus professor is.

Carrière
De 81-jarige Englert, gediplomeerd ingenieur en doctor in de natuurkunde aan de Université Lbre de Bruxelles, werd in 1961 aangesteld als universitair docent aan de ULB, en vervolgens als professor in 1964. Van 1980 tot 1998, toen hij op pensioen ging, stond hij aan het hoofd van de dienst theoretische natuurkunde van de ULB.

Englert kreeg tijdens zijn loopbaan tal van prijzen, vaak samen met zijn collega en vriend Robert Brout, die in 2011 overleed: de Francquiprijs (1982); de prijs van het Europees Natuurkundig Genootschap (1997); de Natuurkundeprijs van de Wolf Foundation (2004); de J.J. Sakuraiprijs van de American Physical Society (2010) en de Prins van Asturië-prijs voor wetenschappelijk en technisch onderzoek (2013).

Een computersimulatie van het Higgsboson-deeltje ziet u hieronder.

^{(Lees verder onder de foto)}

Opgetogen premier
De eerste minister liet weten dat hij verheugd is over deze nieuwe internationale bekroning van Belgisch talent. "Ons land toont hiermee dat het excelleert in innovatie en wetenschappelijk onderzoek en is dan ook trots op deze nieuwe Nobelprijs", aldus nog de premier. "Het is een erkenning voor de Université Libre de Bruxelles en voor heel België."

Di Rupo bezocht recent met François Englert het CERN in Genève. De premier laat weten dat hij niet alleen onder de indruk is van zijn kennis, maar ook van zijn passie om die kennis te blijven overdragen en om naar verdere wetenschappelijke vooruitgang te streven.

"Aanmoediging"
"Het is een aanmoediging voor onze onderzoekers en voor jongeren die kiezen voor een wetenschappelijke studie. Wetenschap en innovatie zijn meer dan ooit onze toekomst."

François Englert is niet de eerste Belg die een Nobelprijs wint. Eerder wonnen al Ilya Prigogine, Christian De Duve, Albert Claude, Corneille Heymans en Jules Bordet. Sleepten ook de prestigieuze onderscheiding in de wacht: Auguste Beernaert, Henri La Fontaine, pater Dominique Pire en Maurice Maeterlinck.

Onderstaande tabel somt de laureaten van de Nobelprijs voor de Fysica van de afgelopen tien jaar op.