Di Rupo: "Burgers zullen van besparingen weinig merken"
Met het akkoord over de begrotingscontrole respecteert ons land de Europese eisen, beschermt het de koopkracht en het economisch weefsel en geeft het bijkomende stimulansen aan de kmo's om de crisis te trotseren. Dat heeft premier Elio Di Rupo benadrukt. Nieuwe belastingen komen er niet, enkel bepaalde verhogingen. "Maar dat zijn slimme fiscale ingrepen", argumenteerde minister van Financiën Koen Geens.
De federale topministers raakten het vannacht eens over een reeks ingrepen om de begroting voor 2013 op de rails te houden. In totaal moest zowat 1,5 miljard euro gevonden worden. De regering maakt zich sterk dat dit gelukt is met structurele maatregelen, zoals Europa eiste. In ruil mocht het nominale tekort hoger stranden dan 2,15 procent. Uiteindelijk werd het 2,46.
"Na inspanningen van al ruim 18 miljard euro, was de controle geen gemakkelijke oefening", beklemtoonde Di Rupo. Toch heeft de regering volgens hem verzekerd dat de burgers er, afgezien van de rokers dan, weinig tot niets van zullen voelen. De overheid bespaart immers grotendeels bij zichzelf, klonk het.
Een meevaller van 321 miljoen bij de Nationale Bank vergemakkelijkte de zaak wel een beetje. Waar de inkomsten daar op zo'n 700 miljoen geraamd waren, blijkt dat uiteindelijk 321 miljoen euro meer te zijn.
Eigen besparingen
Concreet dalen de primaire uitgaven van de verschillende departementen met 249 miljoen euro. Zo komt er onder meer een de facto aanwervingsstop door 0,8 procent te besparen op de loonmassa van de ambtenaren (19,2 miljoen) en een besparing van 1 procent op de werkingsmiddelen (14 miljoen). Elke overheidsdienst moet zelf bekijken hoe dat best kan gebeuren.
Daarnaast doen vooral de NMBS (30 miljoen), Defensie (25 miljoen) en Ontwikkelingssamenwerking (25 miljoen) een extra duit in het zakje. Bpost moet het met 13 miljoen minder stellen, terwijl ook de OCMW's 37,4 miljoen minder zullen uitgeven. Het veiligheidsdepartement Justitie krijgt dan weer zicht op 8 miljoen extra, onder meer "om wat ademruimte te geven aan de pro deo's", aldus nog minister van Binnenlandse Zaken Joëlle Milquet.
"Slimme belastingen"
Al stijgen toch ook de fiscale inkomsten, met 364 miljoen. De btw op bedrijfswagens valt 115 miljoen euro beter uit, maar daarnaast gaan ook enkele belastingen omhoog. Het gaat echter steeds om "slimme belastingen", onderstreepte Geens, die onder meer de loyauteit van investeerders moeten verhogen. "We kondigen ze ook nu al aan, opdat ze vermeden kunnen worden."
Structurele ingrepen in pensioenen of werkloosheidsuitkeringen kwamen er niet. "Maar je mag niet vergeten dat dit maar een begrotingscontrole was", aldus Geens.
Duwtje in de rug
De regering nam ook maatregelen om de economie aan te zwengelen. Concreet wordt de roerende voorheffing op dividenden uit nieuwe aandelen in kmo's verlaagd, maar wel pas vanaf het derde jaar. Dan gaat de voorheffing van 25 procent naar 20 procent, om vanaf jaar vier verder te zakken tot 15 procent. De regeling is bovendien definitief, dus de 15 procent blijft gelden wanneer een onderneming te groot wordt of geliquideerd wordt. "Een soort Cooreman-De Clercq in 2013", argumenteerde minister van Financiën Koen Geens.
Voor laaggeschoolde jongeren, die momenteel erg moeilijk werk vinden, komt er een lastenverlaging via een RSZ-vermindering en een bijdragevermindering van 500 euro die de werkgever in mindering mag brengen voor jonge laaggeschoolde schoolverlaters tot 27 jaar. De maatregel gaat in voor nieuwe aanwervingen vanaf 1 juli en gelden per jongere voor maximum drie jaar.
Werkloze jongeren
Daarnaast komen er ook strengere controles op de zoektocht naar werk van schoolverlaters. Dat moet extra jongeren uit de werkloosheid halen en houden. De regering hoopt zo 61 miljoen euro minder te moeten uitgeven. Concreet zal een negatieve evaluatie voor een werkzoekende jongere betekenen dat de inschakelingsuitkering ten vroegste zes maanden nadien wordt toegekend.
Voorts komt er ook een vereenvoudigde aangifteverplichting in de bouwsector. Bouwbedrijven die meestappen in de elektronische registratie van aanwezigheden op werven, krijgen zo zicht op een loonlastenvermindering en administratieve vereenvoudigingen. Op termijn hoopt minister De Coninck zo zelfs de stempelkaart af te schaffen. In eerste instantie moet het echter vooral de sociale dumping en oneerlijke concurrentie aanpakken.
Volksleningen
Tot slot wil de regering in de komende maanden een kader creëren voor thematische volksleningen. Dat kan helpen om het vele spaargeld van de Belgen in te zetten voor belangrijke investeringsprojecten in de samenleving, zoals bijvoorbeeld de bouw van ziekenhuizen.