"Elke Vlaming heeft recht op loon waarmee hij rekeningen kan betalen"
Elke werkende Vlaming heeft recht op een loon waarmee hij zijn rekeningen kan betalen. Tegelijk zal iedereen die kan werken, effectief aan de slag moeten en zal de Vlaming ook langer moeten werken om de sociale welvaartsstaat in stand te houden. Dat zijn enkele krachtlijnen in de nieuwe beginselverklaring van de sp.a die vandaag is voorgesteld door partijvoorzitter Bruno Tobback.
"Het Vlaanderen van Morgen", zo luidt de titel van de nieuwe beginselverklaring van de Vlaamse socialisten. Het document, dat finaal nog groen licht moet krijgen op een partijcongres op 8 juni, moet een opvolger worden voor het Charter van Quaregnon, het socialistische basisdocument uit 1894.
Met een knipoog naar de Franse revolutie (liberté, égalité, fraternité) vertrekt het nieuwe sp.a-manifest vanuit de principes "vrijheid, gelijkheid en verbondheid". Die waarden gaan volgens Tobback al lang mee en blijven aan de grondslag liggen van onze samenleving.
Tegelijk is het manifest een "uit de hand gelopen vadermoord" legt Tobback uit. De Vlaamse socialisten hebben volgens hem jarenlang over de thema's fiscaliteit, diversiteit en gelijkheid gezwegen. Daar wil de partij nu komaf mee maken.
Rijnlandmodel
De sp.a werpt zich op als de verdediger van het Rijnlandmodel en de sociale welvaartsstaat. De huidige economische crisis en de schuldenproblematiek mogen volgens Tobback ook geen excuus zijn om dat model op de helling te zetten. Het kan bijvoorbeeld niet dat mensen met minder talenten of mogelijkheden achterblijven in de maatschappij. Daarom zegt de sp.a radicaal neen tegen mini-jobs of 'hamburgerjobs' en is ze niet bereid mee te stappen in het "Duitse model".
"Iedereen met werk, moet met zijn loon zijn rekeningen kunnen betalen. Er wordt wel eens gezegd dat we de factuur niet mogen doorschuiven naar volgende generaties door de strikte begrotingsdiscipline te laten varen. Maar wat men vaak vergeet te zeggen is dat we de factuur ook doorschuiven als we zorgen voor een groep werkenden die hun rekeningen niet kunnen betalen", aldus Tobback.
De keerzijde is wel dat iedereen die kan werken, ook minstens moet proberen aan de slag te gaan. "Wij pleiten voor 100 procent activering voor wie kan werken", luidt het.
Langer werken
Werkloosheidsuitkeringen beperken in de tijd zien de socialisten dan weer niet zitten. Wel zal het volgens de partij nodig zijn dat we met z'n allen langer gaan werken. Dat is noodzakelijk om de sociale welvaartsstaat overeind te houden.
De partij pleit ook voor een verregaande loonlastenverlaging, gefinancierd uit een vermogenswinstbelasting.
Het grote overheidsbeslag in ons land is volgens Tobback op zich geen probleem. Alleen kan en moet de overheid wel efficënter en transparanter werken. Hij geeft een voorbeeld. Zo kan een betere uitwisseling van gegevens tussen burgers en bedrijven enerzijds en de fiscus anderzijds zorgen voor meer snelheid en transparantie. "Als de fiscus bijvoorbeeld meer toegang zou hebben tot de gegevens van de belastingplichtige zou die ook sneller kunnen zeggen wat kan en wat niet. Dan hoeft men geen jaren te wachten en worden controles voor een stuk overbodig", aldus Tobback. Hij wil die mogelijke toegang van de fiscus niet verplichten, maar volgens hem heeft de meerderheid van de bevolking "niets te verbergen".
Hoofddoek
Op het vlak van diversiteit pleit de sp.a voor een benadering die niet focust op de verschillen maar op wat mensen samen delen. "Zolang iedereen het eens is over wat we samen delen in een samenleving, zijn zaken zoals een overtuiging, geloof of seksuele geaardheid een bijzaak". In die zin is het debat over de hoofddoek volgens Tobback ook een "futiel detail".
"Ik stoor me veel meer aan misbruiken van ons sociaal systeem, aan het feit dat vrouwen niet meer in korte rok over straat kunnen lopen of dat homo's niet hand-in-hand over straat kunnen. We moeten het als samenleving eens geraken over wat we samen delen en iedereen moet daarin zijn verantwoordelijkheid opnemen. Pas als we het daarover eens zijn, zal een pipo met een hoofddoek een pipo zijn als alle andere", aldus Tobback.
De ontwerpteksten van "het Vlaanderen van morgen" zijn nu publiek toegankelijk. Iedereen kan reageren en partijleden kunnen de tekst amenderen. Voorzitter Tobback plant nog een ronde langs de provincies en alles moet samenkomen op een congres op 8 juni.