N-VA: “Vroegere pretpedagogie duidelijk oorzaak van slechte PISA-resultaten”
Voor Vlaams Parlementslid Koen Daniëls (N-VA) bevestigen de nieuwe PISA-resultaten dat de ‘pretpedagogie uit het verleden’ een verpletterende verantwoordelijkheid draagt. “De kentering is ingezet, maar het effect ervan bij 15- en 16-jarigen is nog niet zichtbaar, klinkt het.
Steeds meer Vlaamse vijftienjarigen halen niet langer de basisvereisten voor wiskunde, wetenschappen en lezen. Dat blijkt uit de internationale vergelijking PISA, die elke drie jaar wordt georganiseerd. Tot twintig jaar geleden stond het Vlaamse onderwijs aan de top, maar sindsdien gaan de leerlingen er jaar na jaar op achteruit.
Volgens Daniëls liggen pedagogische visies waarbij vaardigheden boven kennis geplaatst worden aan de basis van de slechte resultaten. “Plezier boven inhoud? De leerling centraal in plaats van de leerkracht? Minder weerstand belangrijker vinden dan ambitie en doorzettingsvermogen? Dat werkt allemaal niet. Ik hoop dat we nu eindelijk deze debatten achter ons kunnen laten en al onze energie kunnen richten op effectief en efficiënt lesgeven.”
Groen: “Zonder oplossing voor lerarentekort krijg je dit niet gekeerd”
Vlaams Parlementslid Kim Buyst (Groen) hoopt dat minister van Onderwijs Zuhal Demir (N-VA) de situatie aangrijpt om het lerarentekort aan te pakken en het beroep aantrekkelijker te maken. “Als we betere PISA-resultaten willen, dan hebben we leerkrachten nodig. Zo simpel is het”, zegt ze.
“We staan aan de start van het schooljaar. Duizenden leerkrachten zijn vorige week vol vuur en passie aan het nieuwe schooljaar begonnen. We hebben nu vooral een minister nodig die hen die waardering toont en beleid uitzet dat onze leerkrachten de goesting voor het onderwijs doet behouden. Ook op lange termijn.”
De groene politica plaatst de resultaten tot slot in een groter plaatje. "Dit is één internationale toets die een stuk van ons onderwijs in kaart brengt. Dit is geen volledige foto van ons onderwijs. Het is dus belangrijk om deze signalen ernstig te nemen, zonder in paniek te schieten of leerkrachten te demotiveren. Maar dat er actie nodig is, dat is wel duidelijk. Minister Demir heeft werk te doen", besluit Buyst.
Vooruit: “We verwachten snel resultaten van Demir”
Vooruit-parlementslid Hannelore Goeman reageert niet verrast. “Alles begint met goed opgeleide en ondersteunde leerkrachten. We verwachten daarom veel van het lerarenloopbaanpact”, zegt Goeman. “Daarin moet echt ingezet worden op professionalisering als deel van de job en op extra handen in de klas, onder andere door de inzet van onderwijsassistenten.”
Daarnaast pleit de socialiste voor voldoende tijd en ondersteuning voor leerkrachten om de nieuwe minimumdoelen te implementeren in het basisonderwijs. Ze wil ook dat de aansluiting op de eindtermen van het middelbaar snel herbekeken wordt. “Voor Vooruit liggen de prioriteiten juist deze legislatuur. Maar nu verwachten we snel resultaten van Demir.”
CD&V vraagt herwaardering lerarenberoep
“Onze onderwijskwaliteit in Vlaanderen staat of valt met sterke leerkrachten”, zegt CD&V-parlementslid Loes Vandromme. “De onderwijskwaliteit lijkt mee te slinken met het dalende respect voor het lerarenberoep. Laat ons daarom niet morgen, maar vandaag werk maken van een serieuze herwaardering van het lerarenberoep. Elk uur studie in plaats van les is een gemiste kans voor onze leerlingen.”
Vandromme vindt ook dat de regering “voldoende vertrouwen moet geven aan leerkrachten” en dat ze de tijd moeten krijgen om aanpassingen door te voeren.
Anders: “Potentieel van Vlaamse economie staat op het spel”
Volgens oppositiepartij Anders bedreigt de dalende onderwijskwaliteit in Vlaanderen de economische groei. “Goed onderwijs is de motor van onze arbeidsmarkt. Als het niveau van onze jongeren blijft kelderen, zetten we het potentieel van de Vlaming én onze economie op het spel”, zegt Vlaams Parlementslid Stephanie D’Hose in een reactie.
De resultaten “hebben een vernietigende impact op onze hele maatschappij en economie”, vreest D’Hose. “Bedrijven en ondernemers snakken vandaag al naar goed opgeleid talent op de arbeidsmarkt. Als jongeren van de schoolbanken komen zonder voldoende lees- en rekenvaardigheden, worden innovatie, welvaart en economische groei onmogelijk”, zegt ze.
Volgens D’Hose blijft de Vlaamse regering “hangen in ofwel aankondigingspolitiek, ofwel micromanagement” en moet ze scholen en leerkrachten “het vertrouwen geven om te focussen op hun kerntaak, namelijk lesgeven”. “Scholen moeten bevrijd worden van de eindeloze regels en administratie, zodat leerkrachten volop kunnen inzetten op excellentie, kennis en ambitie.”
De liberalen pleiten voor een versterking van het beroepsonderwijs en meer uitdaging voor de toppresteerders.
Vlaams Belang: “Iedereen met gezond verstand zag dit aankomen”
Vlaams Belang reageert “misnoegd, maar niet verrast”. “Dit is de bittere oogst van twintig jaar slecht onderwijsbeleid waarvoor het Vlaams Belang steeds gewaarschuwd heeft”, zegt parlementslid Roosmarijn Beckers. “Demir neemt inmiddels enkele juiste uitgangspunten over, maar zet die nog onvoldoende om in een samenhangend en doortastend beleid.”
Voor Vlaams Belang is de oorzaak duidelijk: een aanhoudende toestroom van anderstalige leerlingen als gevolg van het falende migratiebeleid. Er wordt ook met de vinger gewezen naar de “postmoderne onderwijsideologie”. “Die zette te veel in op welbevinden en constructivistisch leren. Pure kennisoverdracht raakte in een verdomhoekje, waardoor het fundament uitgehold raakte.”
Tegelijk vreet ook het lerarentekort aan de kwaliteit van elk klaslokaal in Vlaanderen, luidt het nog. “Dit zijn geen nieuwe problemen”, benadrukt Beckers. “Dit zijn trends die al twintig jaar bezig zijn en die jaar na jaar in elk onderwijsonderzoek worden bevestigd. Iedereen met gezond verstand zag dit aankomen. Enkel de beleidsmakers niet.”
PVDA: “22 jaar asociaal N-VA-beleid”
PVDA-parlementslid Line De Witte wijt de slechte PISA-resultaten aan “22 jaar asociaal N-VA-beleid”. De maatregelen van Demir gaan de problemen alleen maar doen toenemen, vreest ze.
“Demir heeft met haar besparingen die klassen nu nog groter gemaakt, vooral in de richtingen met arbeidsmarktfinaliteit. Dat zal de kwaliteit niet ten goede komen en het zullen vooral de leerlingen zijn die thuis minder ondersteuning kunnen krijgen die daar de dupe van zijn.”