Premier De Wever trekt naar de koning: welke scenario’s liggen op tafel?

De federale regering zoekt al weken naar een manier om tegen 2029 zo'n 10 miljard euro te vinden. Ook het overleg van afgelopen nacht leverde niets op. De onderhandelingen liepen opnieuw vast op de verdeling tussen besparingen en nieuwe belastingen.

KIJK. Kernkabinet zonder akkoord uiteen: “Dramatische wending”

Vooral tussen Vooruit en MR blijft de kloof groot. De Vlaamse socialisten willen dat de hoogste inkomens en grootste vermogens meer bijdragen, de Franstalige liberalen verzetten zich dan weer tegen bijkomende belastingen. Ook de beperking van de groei van de uitgaven in de gezondheidszorg ligt moeilijk bij Vooruit en Les Engagés.

De Wever verliet rond 2.30 uur de Wetstraat 16 zonder de pers te woord te staan. Om 9.30 uur wordt hij bij koning Filip verwacht, die daarvoor zijn vakantie onderbreekt. Wat kan er nu gebeuren?

1De koning weigert het ontslag

Als De Wever het ontslag van zijn regering aanbiedt, kan koning Filip dat weigeren. De regering blijft dan aan en de premier moet opnieuw proberen de vijf coalitiepartijen rond de tafel te krijgen.

Dat betekent dat de onderhandelingen over de begroting kunnen worden voortgezet, ondanks de mislukking van afgelopen nacht.

2De koning houdt het ontslag in beraad

Een tweede mogelijkheid is dat koning Filip het ontslag voorlopig niet aanvaardt, maar in beraad houdt. De regering krijgt dan de kans om alsnog een uitweg uit de politieke impasse te vinden.

Volgens politiek journalist Karel Lattrez is dat het meest waarschijnlijke scenario. De koning kan de regering aansporen om opnieuw te onderhandelen. Mogelijk worden ook de partijvoorzitters betrokken bij de zoektocht naar een oplossing.

Het bezoek aan het paleis kan bovendien dienen om de druk op de coalitiepartners op te voeren. Een ontslagaanbod hoeft dus niet te betekenen dat de regering daadwerkelijk valt.

3De koning aanvaardt het ontslag

Het meest ingrijpende scenario is dat koning Filip het ontslag aanvaardt. De regering-De Wever valt dan en blijft voorlopig aan als regering van lopende zaken. Ze kan de dagelijkse werking van het land blijven verzekeren, maar haar politieke bewegingsruimte wordt beperkt.

Er moet dan een oplossing worden gezocht voor de regeringscrisis. Dat kan via de vorming van een nieuwe regering, eventueel met een andere coalitie. Als dat niet lukt, kunnen er vervroegde verkiezingen komen.

Wat met de begroting?

De tijd dringt intussen. Uiterlijk dinsdag moet de regering een begrotingsakkoord bereiken om een noodbegroting te vermijden. Als er tegen het einde van het jaar geen volwaardige begroting is goedgekeurd, kan de overheid met voorlopige twaalfden werken. Daarbij krijgt ze tijdelijk uitgavenkredieten die in principe overeenkomen met een twaalfde per maand van de laatst goedgekeurde begroting.

De Wever had eerder al duidelijk gemaakt dat hij zo'n scenario wilde vermijden. Tijdens het overleg van afgelopen nacht legde hij zelfs nog een beperkte noodbegroting van 4 miljard euro op tafel, maar ook daarover werd geen akkoord bereikt.

Ook vorig jaar liep het vast

Het is niet de eerste keer dat De Wever met een begrotingscrisis naar de koning trekt. Begin november 2025 slaagde de regering er evenmin in om tijdig een akkoord te bereiken. De premier bood toen zijn ontslag niet aan, maar vroeg koning Filip om meer tijd.

Hij kreeg vijftig dagen extra. Uiteindelijk bereikten de coalitiepartners op 24 november een akkoord over een inspanning van 9,2 miljard euro.