Sociale partners bereiken akkoord: lonen stijgen met 1,1 procent

Het was gisteren de dag van de waarheid voor de sociale partners en rond 23 uur was de kogel door de kerk: vakbonden en werkgevers hebben een nieuw loonakkoord bereikt. De lonen in de privésector zullen dit en volgend jaar met 1,1 procent stijgen, bovenop de automatische verhoging door de indexering.

De sociale partners, verenigd in de Groep van Tien, probeerden een nieuw interprofessioneel akkoord voor de periode 2017-2018 rond te krijgen. Belangrijkste punt van discussie was de loonmarge: met hoeveel mogen de lonen dit en volgend jaar stijgen, bovenop de index?

'Witte rook' kwam gisterenavond laat nog uit de schoorsteen van de hoofdzetel van het Verbond van Belgische Ondernemingen in Brussel: de lonen in de privésector zullen de komende twee jaar met 1,1 procent mogen stijgen. 

Vakbonden en werkgevers moesten het dus eens geraken over de reële loonstijging voor dit en volgend jaar. Nu worden de lonen van elke werknemer automatisch al verhoogd wanneer de producten en diensten in de winkels duurder worden  - inflatie dus -: de automatische indexering.

Ze zaten samen om te kijken hoeveel de werknemer extra mag krijgen. De vakbonden vonden dat de brutolonen met 1,2 procent moesten stijgen, de werkgevers daarentegen vonden dat te veel. Zij vroegen om een lagere loonmarge van 0,9 procent. Het werd uiteindelijk 'een gulden middenweg', of 1,1 procent.

Rust

"Belangrijk voor de werkgevers is dat het om een maximale stijging van de lonen gaat", zegt Pieter Timmermans, gedelegeerd bestuurder van het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO). "Dit geeft rust voor de bedrijven. Geen discussies meer over overschrijdingen". Dat geluid klinkt ook bij ondernemersorganisatie Unizo. "De maximale marge is een goede zaak. Het brengt vertrouwen, stabiliteit en sociale vrede. Er komen geen ontsporingen meer en de stijging met 1,1 procent is ook goed voor de consumptie en de economie", aldus Unizo-topman Karel Van Eetvelt.

Compromis
ACV-voorzitter Marc Leemans noemt de overeengekomen loonmarge een compromis. "Blij ben ik niet met 1,1 procent. Wel tevreden. Het is een compromis dat kan worden voorgelegd". Idem bij Rudy De Leeuw, voorzitter van het ABVV: "1,1 procent is het maximale dat we er konden uithalen. Belangrijk is dat de index wordt gevrijwaard". Mario Coppens, voorzitter van de liberale vakbond, toonde zich tevreden over de marge. "Perfect te verdedigen", aldus de liberale vakbondsvoorman, die het akkoord een belangrijke stap naar sociale vrede noemt.

Welvaartsenveloppe
Behalve de lonen is er ook een akkoord over de besteding van de zogenaamde welvaartsenveloppe. Alle laagste uitkeringen gaan omhoog, zowel voor zieken, invaliden, gepensioneerden als werklozen. De hoogste stijgingen zijn bestemd voor die uitkeringen die het verst onder de armoedegrens liggen. Opvallend daarbij is de verhoging van de uitkeringen voor thematische verloven bestemd voor alleenstaande ouders met kinderen ten laste. Die uitkeringen stijgen met meer dan dertig procent. Het gaat om een groep waarvan het armoederisico erg hoog is, verduidelijkt Pieter Timmermans, gedelegeerd bestuurder van het VBO, de ingreep.

Brugpensioenregeling
Ook over de SWT- of brugpensioenregelingen is een akkoord. Alle SWT-regelingen gaan met een jaartje omhoog in 2018. Uitzondering is brugpensioen voor bedrijven in moeilijkheden. In 2016 was brugpensioen voor die bedrijven nog mogelijk op 55 jaar. Dat stijgt naar 56 jaar in 2017, maar dat is minder streng dan de eerder geplande verhoging naar 57 jaar.

Volgens VBO-topman Timmermans gaat het om een "akkoord met visie" dat de bedrijven rechtszekerheid biedt over lonen en brugpensioenen. "Dit brengt rust en voorspelbaarheid".

Maatschappelijke uitdagingen
De sociale partners kwamen ook overeen samen te zitten rond maatschappelijke uitdagingen zoals burn-out of digitalisering. Ook is afgesproken om een discussie op te starten over de herinvoering van de proefperiode, aldus Unizo-topman Karel Van Eetvelt.

De sociale partners stappen vandaag naar de regering met het ontwerpakkoord. Ze gaan de komende dagen en weken ook hun achterban consulteren. Het is uiteindelijk die achterban die zal beslissen of het een goed akkoord is, aldus ABVV-voorzitter Rudy De Leeuw.