België zoekt vooral steun van Arabische en Afrikaanse wereld
Een veertigtal staats- en regeringsleiders en delegatiehoofden van landen en organisaties die deel uitmaken van de contactgroep over Libië zijn in de vroege namiddag in Londen aangekomen. Tijdens een conferentie zullen ze er zich in de eerste plaats over het post-Kadhafi-tijdperk buigen. Ons land wordt in de Britse hoofdstad vertegenwoordigd door minister van Buitenlandse Zaken Steven Vanackere (CD&V).
België, dat met onder meer zes F-16-gevechtsvliegtuigen aan operatie 'Odyssey Dawn' deelneemt, wil in Londen in de eerste plaats de steun krijgen van zo veel mogelijk Arabische en Afrikaanse landen.
"De voorbije dagen hebben onze ambassadeurs verschillende stappen in die richting ondernomen, zowel bij lidstaten van de Arabische Liga als van de Afrikaanse Unie", verklaarde Vanackere kort voor het begin van de conferentie. Hij voegde eraan toe dat de vergadering zich ook over de humanitaire noden van de Libische bevolking en over het tijdperk na Kadhafi zal buigen.
Vanackere verklapte dat in Londen ook Turkije aanwezig is. Tien dagen geleden, tijdens de conferentie van Parijs, was Ankara nog afwezig. Ook Qatar, de Verenigde Arabische Emiraten, Koeweit, Libanon, Marokko en Tunesië, waar Vanackere maandag nog op officieel bezoek was, tekenen in Londen present.
Politiek doel
De Verenigde Staten weigeren om openlijk over een operatie te spreken die tot doel heeft het regime van kolonel Mouammar al-Kadhafi omver te werpen, zo herinnerde president Obama er afgelopen nacht nog eens aan. Voor Vanackere bestaat het politieke doel erin Kadhafi voor het Internationaal Strafhof te brengen.
Het Amerikaanse standpunt verduidelijkend, zei de VS-ambassadeur bij de Verenigde Naties, Susan Rice, dat haar land "niet uitsluit" militaire assistentie te geven aan de Libische opstandelingen om Kadhafi omver te werpen.
De Libische oppositie, vertegenwoordigd door de Nationale Transitieraad, die vraagt dat de Londense conferentie zou beslissen dat Kadhafi wordt vervolgd voor misdaden tegen de menselijkheid, is daarbij een "cruciale partner, maar niet noodzakelijk de enige", zei Vanackere.
"Vrije en eerlijke verkiezingen"
Die Raad beloofde vandaag "vrije en eerlijke verkiezingen" te zullen houden wanneer Kadhafi van het toneel verdwenen is. Ook garandeert ze een "middels een referendum goedgekeurde grondwet, de vorming van politieke partijen en respect voor de vrijheid van meningsuiting".
Volgens Vanackere is het allesbehalve uitgesloten dat de Europese Unie zich belast met een "politiek-civiele missie om te helpen bij de transitie". Dat is iets heel anders dan met militaire middelen een regimewissel bewerkstelligen, klonk het.
Ongetwijfeld zal rond de vergadertafel in Londen ook worden geprobeerd om de communicatie over de politieke en operationele sturing van de interventie in Libië te stroomlijnen. Nu de NAVO beslist heeft de militaire leiding van de VS over te nemen, is die communicatie alvast ten dele uitgeklaard.
België is tevreden met die transparantie en met het voordeel op het vlak van organisatie dat de implicatie van de NAVO-structuren met zich meebrengt. Wat de politieke betrokkenheid betreft, blijft ons land echter zoeken naar "een zo breed mogelijke basis".(belga/adha)