Eerste minister Oekraïne: "Dit is een oorlogsverklaring"
De Oekraïense veiligheidsraad heeft de legerstaf bevolen alle troepen in de hoogste staat van paraatheid te brengen. Russische speciale eenheden blokkeren intussen een militaire basis op het Oekraïense schiereiland. Een dag na het Russische fiat van het parlement om Russiche troepen te mobiliseren bij gevaar voor de Russisch sprekende bevolking, blijft de spanning in het gebied stijgen. Het aantal Russische soldaten op de Krim stijgt "uur na uur", liet Joeri Sergejev, de Oekraïense ambassadeur bij de Verenigde Naties, weten. Na de machtswissel in de Oekraïense hoofdstad Kiev hadden pro-Russische krachten eind februari de controle in de Krim overgenomen.
"Dit is geen dreiging meer, dit is een oorlogsverklaring", verklaarde de Oekraïense eerste minister Arseniy P. Yatsenyuk eerder op de dag. Oekraïne gaat andere landen om militaire hulp vragen als Rusland zijn militaire acties uitbreidt, zei de Oekraïense VN-ambassadeur Joerij Sergejev op de Amerikaanse tv. "Als het aantal Russische militairen met het uur toeneemt, zullen we vanzelfsprekend om militaire hulp vragen'', klonk het.
Russische soldaten op de Krim
Volgens verschillende media is dat het geval. Zij maakten de voorbije uren melding van een verhoogde Russische militaire aanwezigheid op het autonome schiereiland.
De militaire basis in Privolnoye is omsingeld door speciale eenheden van het Russiche leger volgens de ingesloten soldaten. De soldaten verhinderen dat de Oekraïense soldaten de basis inkomen of verlaten. De slecht bewapende Oekraïners geven zich niet gewonnen en richten een tank naar hun tegenstanders.
Anonieme gewapende mannen
De Oekraïense grenspolitie meldt dat haar regionale hoofdkwartier in Simferopol is bestormd. Daarbij zou de communicatie-apparatuur zijn vernield. Volgens de grenspolitie gebeurde de aanval door anonieme gewapende mannen, die gekleed waren in kogelvrije vesten en helmen. Later zouden leden van het Russische leger zich bij hen gevoegd hebben.
In de haven van Sevastopol zijn volgens de Britse zender BBC minstens vier Russische schepen gearriveerd. Het aantal Russische soldaten in de Krim stijgt volgens Joeri Sergejev, de Oekraïense ambassadeur bij de VN, "uur na uur". Volgens het ministerie van Defensie kwamen er de afgelopen 24 uur zeker 6.000 Russen aan land.
Intussen heeft Oekraïne de chef van zijn marine, Denys Berezovsky, ontslagen. De man was niet bereid geweest te vechten tegen de Russen. Justitie is een procedure tegen hem begonnen wegens hoogverraad. Serhiy Haydoek is benoemd tot zijn opvolger, meldt de BBC.
Militair materiaal verouderd
In theorie zou Oekraïne ongeveer 1 miljoen reservisten kunnen oproepen, maar dat lijkt praktisch door gebrek aan middelen en bewapening moeilijk. Bovendien steunt een groot deel van het land de nieuwe machthebbers niet. De strijdkrachten van Oekraïne bestaan op papier uit 130.000 man, vooral dienstplichtigen.
Maar volgens waarnemers is er erg weinig geld gestoken in de strijdkrachten sinds de onafhankelijkheid van het land eind 1991. Het leger heeft voornamelijk verouderd materiaal. Zo zou bijvoorbeeld de in Rusland gebouwde Oekraïense luchtafweer volkomen uit de tijd zijn. Toertsjinov verklaarde vandaag het luchtruim voor buitenlandse militair vliegverkeer gesloten.
Poetin belt Obama
Gisteren was er nog anderhalf uur telefonisch contact tussen de Russische president Poetin en zijn Amerikaanse ambtgenoot Obama. Poetin heeft tegen Obama gezegd dat Rusland zich het recht voorbehoudt zijn belangen en die van Russischtaligen te beschermen, als het tot geweld komt in Oost-Oekraïne of op de Krim. Poetin benadrukte volgens het Kremlin bovendien dat het "provocerende, criminele gedrag van ultranationalisten wordt aangemoedigd door de autoriteiten in Oekraïne en dat het leven van de Russen in Oekraïne wordt bedreigd."
Naast Obama belde de Russische president gisteren ook met zijn Franse ambtgenoot François Hollande. Ook tijdens dat gesprek onderstreepte hij de reële bedreiging voor de Russen. Obama, die eveneens sprak met Hollande, nam ook contact op met de Canadese premier Stephen Harper. De VS, Frankrijk en Canada zijn zeer bezorgd over het mogelijke Russisch militair ingrijpen in Oost-Oekraïne en de Krim. De landen gaan nauw samenwerken om de situatie in Oekraïne in de hand te houden, aldus het Witte Huis.
Oekraïense oppositie wil overleg
Ondertussen heeft de Oekraïense politicus en gewezen bokskampioen Vitali Klitsjko opgeroepen het conflict met Rusland zonder bloedvergieten op te lossen. Oekraïense politici proberen momenteel een constructieve dialoog met de Russische machthebbers op te bouwen, zei Klitsjko volgens zijn partij Udar (Slag). "We willen deze kwestie niet met de hulp van geweld en wapens oplossen, maar wel via overleg", zei hij in een in Kiev gepubliceerde mededeling.
"We moeten alle speculaties over separatisme stopzetten", zei Klitsjko, die op 25 mei kandidaat is bij de presidentsverkiezing. De politicus riep zijn landgenoten op tot kalmte en eenheid. In een appel aan de Oekraïners in de Russischtalige regio's in het oosten van het land en op de Krim zei hij dat de situatie "kunstmatig" werd aangewakkerd. "Niemand heeft ooit jullie rechten willen beperken", zei Klitsjko.
Westen niet naar voorbereiding G8
Canada, Frankrijk, Groot-Brittannië en de VS hebben bekendgemaakt voorlopig niet meer naar besprekingen te gaan die de top van de G8 moeten voorbereiden. Op deze manier protesteren zij tegen de Russische militaire acties op de Krim. De 40e topconferentie van het forum G8 staat gepland voor 4 en 5 juni in het Zuid-Russische Sochi.
Economische gevolgen
Een strijd tussen Rusland en Oekraïne om het schiereiland de Krim zou een ongekende economische schade aanrichten. Dat stelden gerenommeerde Duitse economen vandaag tegen zakenblad Handelsblatt.
"De geopolitieke spanningen bij de eigen voordeur en een potentieel politiek conflict met Rusland brengen voor de Europese Unie een hoop onzekerheden met zich mee", aldus hoofdeconoom Ulrich Kater van Dekabank. "Afgezien van het effect op gasleveringen vanuit Rusland via Oekraïne, is niet in te schatten hoe Oost-Europa zal worden geraakt door een mogelijk militair conflict."
Kater hoopt, evenals directeur Gustav Horn van het Instituut voor Macro-economisch Onderzoek (IMK), dat het conflict in de kiem gesmoord kan worden. "In een oorlogssituatie kan het IMF of de Europese Unie weinig doen en zal een bankroet van Oekraïne onvermijdelijk zijn. Dat zal leiden tot wereldwijde onrust."
