EU-lidstaten nog “heel ver van akkoord” over meerjarige begroting
De lidstaten zijn nog ver verwijderd van een landingszone over de inkomsten en uitgaven van de Europese Unie voor de komende zeven jaar, zo is donderdagochtend gebleken bij de start van een top van de staatshoofden en regeringsleiders in Brussel. “We zijn niet gehaast”, zei de Zweedse premier Ulf Kristersson.
KIJK. Jelle Frencken blikt vooruit op Europese top: "spook van Euroclear duikt weer op"
De EU-leiders buigen zich een eerste keer over het nieuwe compromis over de meerjarenbegroting van 2028 tot 2034 dat het Ierse voorzitterschap zaterdag op tafel legde. De Ieren willen ongeveer 160 miljard euro snoeien in het oorspronkelijke voorstel van de Europese Commissie voor een begroting van bijna 2.000 miljard euro in lopende prijzen. Zogenaamde zuinige landen als Duitsland, Nederland, Oostenrijk en de Scandinavische landen vinden dat echter niet voldoende.
“Dit is niet eens een startpunt. Dit is veel te omvangrijk, veel te duur. De Zweedse bijdrage zou stijgen met 60 procent, wat volstrekt onaanvaardbaar is”, betoogde de Zweedse premier Ulf Kristersson. Hij wees erop dat Zweden en gelijkgestemde landen reeds 70 procent van de steun aan Oekraïne en 40 procent van de bijdragen aan de EU dekken. Voor hen moeten economische concurrentiekracht en defensie de focus van de Europese uitgaven vormen.
Verdeeldheid aanwezig
Aan de andere kant van het speelveld zitten de landen die meer ontvangen uit de Europese schatkist dan eraan bijdragen en vooral traditionele uitgaveposten als landbouw en cohesie verdedigen. “Onze zuinige vrienden zullen ervan overtuigd moeten worden dat we geen verdere bezuinigingen op cruciale pijlers van het Europese beleid zullen aanvaarden”, verklaarde de Griekse premier Kyriakos Mitsotakis.
Beide kampen hadden nog onderonsjes voor het begin van de top. Ondanks de verdeeldheid hoopt António Costa, de voorzitter van de Europese Raad die de onderhandelingen vanaf nu zal leiden, op een akkoord in december. Dat lijkt nog veraf. In eerdere versies van de ontwerpconclusies van de top was “het doel om tegen het einde van het jaar tot een definitief akkoord te komen”. In de laatste versie is enkel nog sprake van “een tijdig akkoord”, met de opmerking dat een akkoord tegen eind 2026 het mogelijk maakt om de financiering van landbouwers, regio’s, vorsers en andere begunstigden van de Europese begroting vanaf januari 2028 te garanderen.
“Nog heel ver van een akkoord”
In het achterhoofd van Costa zitten uiteraard ook de verkiezingen die de komende maanden in belangrijke lidstaten plaatsvinden. Niet in het minst de presidentsverkiezingen in april en mei in Frankrijk, waar de uiterst rechtse kandidate Marine Le Pen de peilingen leidt. De Duitse bondskanselier Friedrich Merz, leider van de grootste geldschieter van de Europese begroting, acht een doorbraak voor het jaareinde nog mogelijk, maar benadrukte: “We zijn nog heel ver van een akkoord.”