Macron en Le Pen stoten door naar tweede ronde
Emannuel Macron en Marine Le Pen hebben de eerste ronde van de Franse presidentsverkiezingen gewonnen. Macron kreeg 23,7 procent van de stemmen, Le Pen 21,7 procent. Beide kandidaten zullen het op 7 mei tegen elkaar opnemen in de tweede ronde. De andere twee favorieten François Fillon en Jean-Pierre Mélenchon haalden elk 19,5 procent van de stemmen.
Na de verkiezing van Donald Trump weten we dat peilingen zeker niet altijd even betrouwbaar zijn, maar deze keer hadden de peilingen het wel bij het rechte eind. Op 7 mei krijgen we een eindstrijd tussen outsiders Marine Le Pen van Front National en de onafhankelijke sociaal-liberaal Emmanuel Macron. De conservatieve kandidaat François Fillon en de linkse populist Jean-Luc Mélenchon kregen elk 19,5 procent van de stemmen en staan ex aequo op de 3e plek.
Polls voor tweede ronde
Twee nieuwe peilingen voorspellen dat Macron Le Pen in de tweede ronde met ruime voorsprong zal verslaan. De ex-minister van Economie zou 62 procent van de stemmen halen tegen 38 procent voor FN-kandidate Le Pen, zegt een peiling van Ipsos-Sopra Steria voor France Télévisions, Radio France, LCP/Public Sénat, RFI-France 24, Le Point en Le Monde.
Een peiling van Harris Interactive voor M6 geeft Macron 64 procent tegen 36 procent voor Le Pen.
Toen de eerste exitpolls uitlekten, werd snel duidelijk dat Emmanuel Macron de meeste stemmen achter zich zou krijgen. Voor de tweede plaats was het lang ontzettend spannend. Le Pen, Méchelon en Fillon lagen lange tijd op een zakdoek, maar Le Pen trok uiteindelijk aan het langste eind. Of Le Pen genoeg kiezers achter zich kan verzamelen om Macron op 7 mei het vuur aan de schenen te leggen, is zeer de vraag. De verliezers scharen zich intussen achter Macron.
Le Pen op kop in officiële telling
Op dit moment zijn nog maar 34 procent van de stemmen officieel geteld, meldt het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken. Le Pen ligt voorlopig zelfs aan de leiding met 24,6 procent, gevolgd door Macron met 21,9 procent. Het dus zomaar kunnen dat Le Pen toch nog meer stemmen haalt dan Macron.
De stemmen die op dit moment zijn geteld, komen hoofdzakelijk uit landelijke gebieden die vaak rechts stemmen. De stemmen uit stedelijke gebieden die veeleer links stemmen, zijn nog niet geteld. De exitpolls die eerder vanavond zijn bekendgemaakt, houden wel rekening met een evenwicht tussen stad en platteland.
Mélenchon geeft nederlaag nog niet toe
De radicaal-linkse kandidaat Jean-Luc Mélenchon wil zijn nederlaag nog niet toegeven. "Wij onderschrijven deze score op basis van de exitpolls niet", schrijft hij op Facebook. "De resultaten van de grote steden zijn nog niet bekend. Ik roep op tot terughoudendheid en om voorzichtigheid."
Antifascisten clashen met politie
Meteen na de bekendmaking van de resultaten begonnen samengetroepte antifascisten rel te schoppen op de Place de la Bastille in Parijs. Feit dat de extreemrechtse Marinne Le Pen doorstoot naar de tweede ronde, werkte blijkbaar als een rode lap op een stier.
Le Pen: "Historisch resultaat"
Marine Le Pen noemt haar winst "historisch" in een speech voor haar aanhangers. "Op mij rust nu een immense verantwoordelijkheid van de verdediging van de eenheid, de cultuur en de onafhankelijkheid van dit land. Dit is een daad van Franse trots, van een volk dat opstaat. De Fransen moeten deze historische kans grijpen. De erfgenaam van Hollande zal geen verandering brengen. Ja, ik ben de kandidaat van het volk. Ik roep alle oprechte patriotten op om mij te vervoegen. Het overleven van Frankrijk staat op het spel."
Macron: "We slaan een pagina om"
Macron heeft al gereageerd op zijn overwinning. "Vandaag slaan we duidelijk een pagina in het Franse politieke leven om", vertelt hij aan AFP. "De Fransen hebben hun verlangen naar vernieuwing geuit. Onze logica is vanaf nu een van eendracht die we zullen nastreven tot de parlementsverkiezingen."
"Terwijl ons land een ongekend moment in zijn geschiedenis meemaakt, heeft het volk op de mooist denkbare manier gereageerd door massaal te gaan stemmen", zo sprak Macron zijn aanhang vanavond toe. Macron dankte ook de verliezende kandidaten die hebben opgeroepen om voor hem te stemmen in de tweede rond.
Hij bedankte ook alle Fransen die voor hem hebben gestemd. "In jullie naam neem ik optimisme en vreugde voor ons land en voor Europa mee naar de volgende ronde. Ik hoop over veertien dagen jullie president te worden. De president van het hele Franse volk. De president van patriotten in het aanschijn van de bedreiging van nationalisten. Een president die beschermt, transformeert en bouwt. Een president die mensen helpt via onderwijs, gezondheidszorg, werk en solidariteit. Ik heb jullie stem nodig, ik heb jullie vertrouwen nodig."
Groot Macron-feest: "Samen strijden tegen Le Pen"
In een expohal van Porte de Versailles hebben een duizendtal aanhangers van Macron zich verzameld. Een van de jongste, Victor Forissier (18), is dolgelukkig. "Dit is een fantastische uitslag. In de eerste plaats moeten we van deze avond genieten en er een groot feest van maken, nadien strijden we allemaal samen tegen Le Pen."
Of de presidentiële buit al definitief binnen is? "Het is nog vroeg om dat te zeggen, maar het ziet er goed uit. Macron kan een nieuwe start voor dit land betekenen, omdat hij nog geen eeuwen in de politiek zit en niet aan een klassieke partij gelinkt is. Hij wil ook écht iets veranderen."
Verliezers scharen zich achter Macron
Benoît Hamon, de socialistische kandidaat die lang in de running was, heeft al opgeroepen om voor Emmanuel Macron te stemmen in de tweede ronde. "Ik ken het verschil tussen een politieke tegenstander en een vijand van de republiek", klonk het scherp in een toespraak.
Ook de Franse oud-premier Jean-Pierre Raffarin heeft al opgeroepen om voor Macron te stemmen. Dat heeft hij gezegd aan France 2. Raffarin behoort tot Les Répulicains, de partij van verliezer François Fillon.
Ook François Fillon zelf heeft zonet een toespraak gehouden. Daarin zegt hij dat hij zijn steun toekent aan Emmanuel Macron.
De aftredende Franse president François Hollande zal zijn keuze voor de tweede ronde van de presidentsverkiezingen "snel" en "erg helder" bekendmaken, maar dat zal hij niet vanavond doen. Dat meldt het Elysée, de ambtswoning van het Franse staatshoofd.
Ook de Frans premier Bernard Cazeneuve schaart zich achter Emmanuel Macron. Hij roept alle democraten op voor hem te stemmen. Ook de Franse minister van Buitenlandse Zaken Jean-Marc Ayrault geeft zijn steun aan Macron. "Heel links en alle republikeinen moeten zich nu mobiliseren om op Macron te stemmen, voor Frankrijk, voor de republiek en voor Europa", schrijft hij op Twitter.
Vlaams Belang feliciteert Le Pen
Het Vlaams Belang heeft in een persbericht Marine Le Pen gefeliciteerd met de verkiezingsuitslag. "Nooit eerder zette een kandidaat van sociaal-rechts een dergelijk resultaat neer", klinkt het.
"Met een indrukwekkende score van 23 procent overtreft Marine Le Pen de stoutste verwachtingen", zo luidt het persbericht. "Na de presidentsverkiezingen van 2012, de Europese verkiezingen van 2014 en de regionale verkiezingen van 2015 zet het Front National zijn electorale opmars verder en bevestigt hiermee haar plaats in het Franse politieke landschap."
De opeenvolgende verkiezingsoverwinningen van het Front National tonen volgens Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken aan dat de standpunten van partijen zoals het Vlaams Belang actueler zijn dan ooit en beantwoorden aan wat steeds bredere lagen van de bevolking denken. "De strijd voor identiteit, nationale soevereiniteit, sociale rechtvaardigheid en tégen massa-immigratie en EU-bemoeizucht - komt door de verkiezingsoverwinning van Marine Le Pen opnieuw bovenaan de politieke agenda", aldus Van Grieken.
Dewinter: "Macron is ideale tegenkandidaat voor Le Pen
"Macron is een ideale tegenkandidaat voor Le Pen", zegt kopstuk Filip Dewinter. "Je kan hem als links beschouwen, als een kandidaat van het systeem en ook nog eens als pro-Europees. Tegen hem maakt dochter Le Pen meer kans dan vader Le Pen destijds tegen een rechtse kandidaat."
Ook Geert Wilders tevreden
De Nederlandse politicus Geert Wilders noemt de uitslag "geweldig nieuws". "Een prachtige dag voor patriotten binnen en buiten Frankrijk die meer nationale soevereiniteit en minder EU en immigratie willen."
Felicitaties premier Michel
De Belgische premier Charles Michel heeft Macron al gefeliciteerd. "Hartelijke felicitaties aan Emmanuel Macron", schrijft de Belgische premier Charles Michel op Twitter. "Mijn steunbetuiging voor een optimistisch en toekomstgericht Europees project."
Ook CD&V-voorzitter Wouter Beke is tevreden met de overwinning van Macron. "Het beste wat ons en Europa kon overkomen!"
Ook Elio Di Rupo schaart zich achter Macron. Hij nodigt alle Fransen uit om op hem te stemmen. Di Rup heeft altijd PS-kandidaat Benoît Hamon gesteund, maar nu gooit hij graag het roer om. "Het gaat over de toekomst van Frankrijk en van Europa en dus ook over onze toekomst."
Historisch slecht resultaat voor traditionele partijen
De traditionele partijen hebben vandaag een historisch lage score behaald. Dat meldt Le Monde. De PS en Les Républicains, traditioneel links en rechts, behaalden samen 26 procent van de stemmen. In 2012 kregen ze nog 56 procent achter zich, in 2007 zelfs 57 procent.
Exitpolls
Emmanuel Macron en Marine Le Pen lagen volgens de eerste exitpolls al vroeg op kop. Dat meldde RTBF. Macron kreeg volgens de polls op een bepaald moment 26 procent van de stemmen, maar de einduitslag bleek toch wat nipter.
Opkomst lager dan in 2012
In Frankrijk geldt geen stemplicht. Om 19.20 uur had 77 procent van de kiesgerechtigde Fransen haar of zijn stem uitgebracht. Dat meldt Le Monde op basis van een representatieve steekproef bij 500 stembureaus. Dat is iets lager dan in 2012. Toen ging uiteindelijk 79,48 procent van de Fransen stemmen.
Een lage opkomst was eerder goed nieuws voor Marine Le Pen. Omdat zij moet rekenen op een trouwe schare kiezers, speelde een lage opkomst meer in haar voordeel.
Fransen gaan stemmen in Brussel
Ook in ons land gingen Fransen vandaag stemmen. Er wonen ongeveer 160.000 Fransen in ons land, van wie 91.000 stemgerechtigd zijn. Ongeveer 85.000 Fransen schreven zich uiteindelijk in. De Franse stemmers konden in België in twaalf stembureaus terecht. Het bureau op de Heizel in Brussel was het grootste stembureau buiten Frankrijk. Liefst 45.000 kiezers werden vandaag in dat bureau verwacht. De plek werd dan ook streng beveiligd.
In het Canadese Montréal openden de kiesbureaus gisteren al de deuren. Wie er wilde stemmen, moest wel heel veel geduld aan de dag leggen. Voor het consulaat stond een wachtrij van liefst twee kilometer lang.
Ook in Londen, waar zo'n 120.000 Fransen wonen, verliep de stembusgang chaotisch. Omdat er slechts twee stembureaus zijn, stonden er binnen de kortste keren lange wachtrijen. "Het is absolute ellende", getuigde een Franse kiezer aan FranceInfo. "We moeten hier drie tot vier uur wachten. Ik ben niet zeker of ik nog zal kunnen gaan stemmen."
Volgens de RTBF zou Jean-Pierre Mélenchon het gehaald hebben in de overzeese Franse gebieden. De radicaal-linkse kandidaat haalde het in Saint-Pierre et Miquelon met 35,45 procent van de stemmen en ook in Martinique (27,36 procent) won hij overtuigend.
In Guadeloupe zou centrumkandidaat Emmanuel Macron het gehaald hebben voor Mélenchon. In Frans Guyana zou Mélenchon nek-aan-nek liggen met Marine Le Pen.
De kiezers in de overzeese gebieden en departementen stemmen traditioneel voor linkse kandidaten. De resultaten van deze gebieden zijn niet noodzakelijk representatief voor de rest van het Franse kiespubliek.
Kandidaten brengen stem uit
De vier Franse kandidaten hebben in de loop van de dag ook hun stem uitgebracht.
Aan het kantoor in Hénin-Beaumont, waar Marine Le Pen haar stem uitbracht, verliep dat niet zonder slag of stoot. Vrouwenrechtenorganisatie Femen protesteerde tegen de extreemrechtse kandidate met ontblote borsten en met Poetinmaskers. Op hun bovenlichaam hadden ze 'Team Marine' geschreven. Een twaalftal militantes werd opgepakt.
Bomalarmen
Twee stembureaus in Saint-Omer in het noordwesten van Frankrijk zijn enkele uren ontruimd geweest, nadat de politie een verdachte auto had gesignaleerd. Dat meldt de krant La Voix du Nord. Ook in Besançon in het oosten van land is een stembureau enkele uren ontruimd geweest.
Volgens de krant betrof het een voertuig met een buitenlandse kentekenplaat. Medewerkers van de explosievenopruimingsdienst uit Calais vonden niets bijzonders in het voertuig. Omstreeks 11.30 uur gaf de politie de stembureaus weer vrij. Het is niet bekend waarom de auto de aandacht van de politie had getrokken.
Wapen in wagen
Ook in Besançon, in het oosten van land, is een stembureau enkele uren ontruimd geweest. De zender BFMTV meldt dat twee personen daar uit een auto waren gesprongen en het voertuig met draaiende motor hadden achtergelaten. Uit onderzoek bleek dat de auto midden maart was gestolen. Volgens BFMTV is een wapen, mogelijk een jachtgeweer, in de auto gevonden. Na een veiligheidscheck mocht het stembureau omstreeks 11.30 uur weer in gebruik worden genomen.