Nederlandse F-16's moeten IS-kampen uitschakelen

De Nederlandse F-16's die in Irak luchtaanvallen gaan uitvoeren, worden ingezet om kampen, commandoposten en andere doelen van de terreurorganisatie Islamitische Staat (IS) uit te schakelen met precisiewapens. Dat zei minister Jeanine Hennis-Plasschaert van Defensie woensdag.

De gevechtsvliegtuigen kunnen als dat nodig is ook Koerdische en Iraakse strijders op de grond te hulp schieten door luchtsteun te leveren. De inzet van F-16's is volgens de minister nooit zonder risico's. "We moeten rekening houden met luchtdoelsystemen die mogelijk ook in handen zijn van IS. Dan hebben we zelfbeschermingsmiddelen en tactieken om onszelf te beschermen", zei Hennis.

Nederland wil bij de operatie graag gaan samenwerken met andere landen die over hetzelfde type vliegtuig beschikken. De Belgische F-16's gaan opereren vanuit Jordanië. Nederland gaat ook onderzoeken of de vliegtuigen hier kunnen worden gestationeerd.

Door het sturen van de F-16's naar het Midden-Oosten moet een toegezegde bijdrage aan de NAVO Response Force worden opgeschort. De inzet van F-16's voor de bescherming van het Baltische luchtruim komt door de nieuwe missie niet in gevaar.

Zes F-16's: alleen in Irak
Nederland gaat alleen in Irak meedoen aan luchtaanvallen tegen de terreurorganisatie Islamitische Staat (IS). Het kabinet levert daarvoor het komende jaar zes F-16-gevechtsvliegtuigen en twee reservetoestellen. Nederlandse militairen gaan bovendien Iraakse en Koerdische militairen trainen. Dat gebeurt op afgeschermde locaties, buiten het gebied dat in handen is van IS.

Aan de militaire missie doen in totaal 380 militairen mee, onder wie 130 voor het trainingsdeel. In Syrië, waar IS ook actief is, zal Nederland zich beperken tot humanitaire en diplomatieke steun.

Nederland stelt de gevechtsvliegtuigen voor een jaar beschikbaar, zei Hennis. De Nederlandse bijdrage aan de internationale strijd tegen IS is er volgens het kabinet op gericht om de militaire kracht en opmars van de terreurgroep te breken. Volgens de Amerikanen zal die eerste fase een half jaar tot een jaar duren. Voor de inzet van de F-16's gaan maximaal 250 militairen op missie.

Volkenrechtelijk mandaat
Er is internationaal geen overeenstemming over een "adequaat volkenrechtelijk mandaat" voor militair ingrijpen tegen Islamitische Staat in Syrië. Voor ingrijpen in Irak biedt een (herhaald) verzoek om steun van de legitieme Iraakse regering "afdoende mandaat" voor de Nederlandse inzet.

Vicepremier Lodewijk Asscher zei dat vandaag in een toelichting op het kabinetsbesluit om mee te doen met de strijd tegen IS in Irak, maar niet met de strijd in Syrië. Het kabinet is zich er "uiteraard" van bewust dat IS zich kan verplaatsen van Irak naar Syrië. De Amerikanen proberen dat met een offensief te beperken. Het kabinet heeft begrip voor dat Amerikaans ingrijpen, "ook al trekken wij de conclusie dat Nederland daar niet aan meedoet".