Russische kerkleiders: "We vergeven Pussy Riot, maar veroordeling was terecht"

Nu de drie leden van de Russische band Pussy Riot zijn veroordeeld tot twee jaar dwangarbeid, laten de Russisch-Orthodoxe kerkleiders van zich horen. "We hebben hen vergeven, maar hun veroordeling is terecht", zo zeggen Tikhon Shevkunov, spiritueel raadgever voor Poetin, en Maxim Kozlov.

Nadezhda Tolokonnikova (22), Maria Alyokhina (24), and Yekaterina Samutsevich (30) durfden het aan om in een kathedraal een anti-Poetin punkgebed dat ongeveer 50 seconden duurde . Moet kunnen in het kader van vrijheid van meningsuiting? Niet in Rusland, waar ondertussen weer president Vladimir Poetin het trio na hun actie liet oppakken. Zes maand later werden ze elk veroordeeld tot twee jaar dwangarbeid voor hooliganisme en aanzetten tot haat.

"Er is de Russische kerk verweten dat we hen niet vergeven hebben, maar dat klopt niet. We hebben hen van bij het begin vergeven. Maar dat betekent niet dat de acties toegelaten zijn en niet moeten afgebroken worden door de maatschappij en de autoriteiten", verdedigt Tikhon Shevkunov zich.

"We bidden en hopen dat deze jonge vrouwen en al hun supporters beseffen dat ze iets vreselijks hebben gedaan. Ondanks dat hoopt de Kerk toch op vergiffenis binnen de grenzen van de wet", valt Maxim Kozlov hem bij.

Als er een ding is duidelijk geworden in de zaak-Pussy Riot, dan is het wel dat 'vrijheid van meningsuiting' iets anders betekent in Rusland dan in de rest van de wereld. Dat Poetin lange tenen heeft ook, en dat de macht van de Russisch-Orthodoxe kerk op de maatschappij nog erg groot is. Officieel zijn kerk en staat gescheiden in Rusland, maar in realiteit staat ze sterk genoeg om te gelden als macht.

Heiligschennis
Dat valt ook af te leiden uit het persbericht dat de Orthodoxe Kerk verstuurde rond de zaak, waarin ze zowel slaat als zalft: dat de 'stunt' van de groep heiligschennis was, en onbeleefd en vijandig was voor vele miljoenen mensen en hun gevoelens. Tegelijk vroeg de Kerk om genade van de staat, zodat de veroordeelden konden leren uit hun fouten.

Ook het hoofd van de Orthodoxe Kerk, Kirill en een felle voorstander van Poetin liet van zich horen: het optreden van Pussy Riot is een aanval van vijandige krachten tegen de kerk. Poetin is dan weer een mirakel van God.

Bijtincident Kasparov
Maar er waren vele duizenden die wel aan de kant van Pussy Riot stonden, onder wie ook schaakgrootmeester Garry Kasparov. Hij wachtte buiten de Moskouse rechtszaal op de uitspraak, een beslissing die hem duur kan komen te staan. Hij riskeert vijf jaar cel, voor het bijten van een politieman die hem had mishandeld bij zijn arrestatie tijdens een tv-interview.

"Wat een onzin. Ik probeerde mezelf te beschermen, maar mijn tanden klemden op elkaar. Misschien werd hij gebeten door een politiehond? Laat het de experts maar uitvechten", aldus Kasparov. Bij zijn vrijlating ging hij zelf stante pede naar het ziekenhuis om zijn eigen verwondingen te laten vastleggen door een dokter.

Ook in het buitenland was veel kritiek op het optreden van de Russische staat tegen Pussy Riot. Vooral de strafmaat ligt onder vuur als 'disproportioneel'.

Geen afscheid
De man van Pussy Rioter Nadezhda Tolokonnikova is harder in zijn veroordeling van de straf. "Rusland wordt een totalitaire staat, tenzij een revolutie het voorkomt en mijn dochter, mijn vrouw en alle anderen redt. Rusland had al geen goed imago in de wereld, maar nu is het duidelijk dat het land evolueert richting, zelfs niet China maar Noord-Korea. In een westers land zou het nooit gebeuren, onmogelijk."

Hij getuigt ook hoe ze geen afscheid konden nemen na het vonnis. "Na het vonnis, wisselden we enkele blikken uit en toen werd ze weggeleid door bewakers."  

Beroep
De advocaten van Pussy Riot gaan in beroep tegen de uitspraak, in de hoop de straf te verminderen maar veel hoop is er niet. "We rekenen niet meer op gerechtigheid. Het is duidelijk dat Poetin, op wiens bevel deze zaak plaatsvond, het onmogelijk zal maken om gerechtigheid te doen geschieden."

Poetin van zijn kant speelt het netjes: "Dit is een beslissing van de rechtbank. Meneer Poetin heeft zijn standpunt duidelijk gemaakt, maar hij kan geen invloed uitoefenen op de rechtbank", aldus zijn woordvoerder Dmitry Peskov.

Dat klopt niet helemaal: Poetin zou de band gratie kunnen verlenen. Voorwaarde is wel dat ze hem smeken om dat te doen, maar de kans is gezien het anti-Poetin sentiment van Pussy Riot erg klein.