Syriërs stellen staakt-het-vuren op de proef
De wapenstilstand in Syrië blijft broos. Duizenden Syriërs kwamen op straat om het sinds donderdagmorgen geldende staakt-het-vuren op de proef te stellen. Volgens de oppositie werden minstens drie mensen gedood. Zware incidenten bleven echter uit. Op meerdere plaatsen kwam het wel tot schietpartijen. De Verenigde Naties willen zo snel mogelijk waarnemers naar Syrië sturen om toe te zien op de wapenstilstand.
De doden zouden gevallen zijn in de provincies Idlib, Hasaka en Hama. In de noordelijke provincie Idlib en de buitenwijken van de hoofdstad Damascus schoten de veiligheidstroepen met scherp op de demonstranten die na het vrijdaggebed op straat waren gekomen, zo meldde de in Londen gevestigde eenmans-oppositiegroep Syrisch Observatorium voor de Mensenrechten. Ook in de havenstad Latakia, verzetshaard Homs en de zuidelijke provincie Deraa werden protesten gemeld.
In het plaatsje Darkush vlakbij de grens met Turkije schoten militairen volgens activisten op demonstranten. Vijf betogers raakten gewond. Het Turkse nieuwsagentschap Anadolu had het over een vuurgevecht van goed een uur tussen rebellen en het Syrische leger vlakbij het grensdorp Khirbet al-Joz. Het leger zou met tanks naar het dorp oprukken, met de bedoeling strijders van het Syrische Vrijheidsleger (FSA) te verdrijven.
9.000 doden
Het fragiele bestand is deel van een vredesplan van Kofi Annan, de speciale VN-gezant voor Syrië. Belangrijkste punt is een einde aan het geweld, waarbij al zo'n 9.000 doden zijn gevallen. Bovendien voorziet het plan een vrije toegang voor humanitaire hulpverleners en journalisten en een voorzichtig proces naar democratie.
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties kan heel binnenkort het licht op groen zetten voor een waarnemersmissie naar Syrië. Verzet binnen het 15-koppige gremium tegen een dergelijke missie is er niet. Ook Rusland en China, die voorlopig alle stappen van de Veiligheidsraad tegen Syrië hadden geblokkeerd, zijn voorstander van een snelle ontplooiing. "Er moet snel daar iemand zijn, die het staakt-het-vuren controleert", aldus de Russische VN-ambassadeur.
De VN bereiden al enkele weken een waarnemersmissie voor. Dadelijk nadat de Veiligheidsraad het besluit heeft genomen, kan er al een verkenningsmissie naar Syrië. Volgens VN-kringen moet die tot 30 militairen tellen, van wie de meesten al aan VN-operaties in het Midden-Oosten deelnemen. Reeds volgende week zou de eigenlijke waarnemersmissie dan kunnen worden ingezet, klinkt het in New York.
