Vrijgelaten militair: "Amerikaans leger zit vol leugenaars en sukkels"
"Het Amerikaanse leger is de grootste grap waar de wereld om kan lachen. Het is een leger vol leugenaars, huichelaars, sukkels en pestkoppen. Goede sergeanten willen zo snel mogelijk weg en ons soldaten wordt gezegd hetzelfde te doen", dat schreef de zaterdag vrijgelaten Amerikaanse soldaat Bowe Berghdahl in de laatste e-mail aan zijn ouders vlak voordat de taliban hem vijf jaar geleden gevangen namen. Zijn teksten worden nu opnieuw breed uitgesmeerd en leiden tot een hevig verdeeld Amerika.
Kort nadat Bergdahl op 30 juni 2009 zijn bericht verstuurde, werd hij gevangen genomen door de moslimstrijders. Zaterdag mocht de Amerikaan naar huis in ruil voor de vrijlating van vijf talibanleiders op Guantanamo Bay.
Rolling Stone magazine sprak in 2012 uitgebreid met de ouders van de soldaat en herpubliceerde het portret van 'Amerika's laatste oorlogsgevangene' van twee jaar geleden. Daarin staat zijn desillusie over het leger weergegeven en zijn bedenkingen over het nut van de missie voor de Afghaanse bevolking.
"Klootzakken en oude gekken"
Bergdahl stond bekend als een welgemanierde jongeman met een eigen kijk op de wereld. Een jongen die op ballet ging om beter vechtsporten te kunnen beoefenen. Met oorlogstaal als het uitroeien van de as van het kwaad of het aanpakken van terroristen had Bergdahl niet veel op. Zijn trotse ouders evenmin.
Uit zijn laatste e-mail blijkt hoe weinig vertrouwen de militair heeft in zijn collega's. Hij schrijft dat drie goede sergeanten naar een andere legeronderdeel moesten en dat "een van de grootste klootzakken nu de leiding heeft over het team". De commandant van zijn bataljon noemde hij een "verwaande oude gek".
Ook van andere officieren had hij geen hoge pet op: "In het Amerikaanse leger word je teruggefloten als je eerlijk bent... Maar als je een verwaande kont kussende klootzak bent, wordt het je toegestaan alles te doen wat je wilt en krijg je een hogere rang."
Te agressief
Bergdahl kon zich goed vinden in de anti-opstand strategie die zich richtte op het "winnen van de harten en hoofden van Afghanen". Maar in de praktijk zag hij dat zijn mede-soldaten Afghanen aggressief benaderden. "Ik voel spijt voor alles hier. Deze mensen hebben hulp nodig, maar wat ze krijgen is het meeste verwaande land ter wereld dat ze vertelt dat ze niks zijn, dat ze dom zijn en dat ze geen idee hebben van hoe je moet leven."
De vrijgelaten militair zag hoe een Afghaans kind werd overreden door een zwaarbewapende Amerikaanse truck. Volgens zijn ouders zou dit incident hebben bijgedragen aan het feit dat hij zijn basis verliet.
Held vs. deserteur
Met veel trots maakte Obama zaterdag bekend dat Bergdahl, de laatste Amerikaanse oorlogsgevangene, was vrijgelaten. Een goed moment, net nu de Amerikaanse president vrijwel al zijn troepen uit Afghanistan heeft teruggetrokken: er mocht geen man achterblijven. Voor sommigen is Bergdahl een held. Ook zijn ouders lieten weten hun geluk niet op te kunnen.
Maar er is ook kritiek. Want de omstandigheden waaronder hij gevangen werd genomen door de taliban in het oosten van Afghanistan, tegen de grens met Pakistan, blijven onduidelijk. Volgens sommige verhalen zou hij zomaar te voet zijn militaire basis in de provincie Paktika hebben verlaten of hij zou zich moedwillig tijdens een patrouille hebben laten afzakken: zo werd hij een eenvoudige prooi voor de taliban.
Pissig
Op verschillende websites wordt er negatief gereageerd op de vrijlating van Bergdahl. CNN sprak met enkele van de mannen uit zijn peleton die online hun ergernis uitten en hem een "deserteur" noemen. Door zijn "egoistische daad" zijn er betere mannen gestorven, stellen zij.
"Ik was pissig toen, en nu dit allemaal gaande is, is het nog erger", aldus voormalig sergeant Matt Vierkant die in hetzelfde peleton als Bergdahl zat. "Hij deserteerde tijdens de oorlog en mede-Amerikanen kwamen om tijdens de zoektocht naar hem."
Volgens Vierkant moet Bergdahl niet alleen zijn fouten publiekelijk toegeven, maar ook voor het militair gerecht worden gesleept.
"Vijf jaar is genoeg"
Greg Leatherman, zijn voormalig teamleider liet weten blij te zijn. "Het is goed om te zien dat hij veilig is teruggekeerd. Uit ervaring hoop ik dat hij de adequate begeleiding krijgt om zich opnieuw te integreren."
Een anonieme medewerker van Defensie liet aan CNN weten dat Bergdahl waarschijnlijk geen straf zal krijgen."Vijf jaar is genoeg."
Chuck Hagel, de secretaris van Defensie, antwoordde zondag niet op de vraag of Bergdahl zonder toestemming of vertrok of deserteerde, en zo ja, of hij gestraft zou worden. Hagel zei: "Onze prioriteit ligt bij zijn gezondheid en om hem terug te brengen bij zijn familie. Andere omstandigheden en vragen die zich mogelijk ontwikkelen, behandelen we later."
Herstel in Duitsland
Bergdahl is overgebracht naar een militair ziekenhuis in Duitsland. Daar gaat hij van start met een 'reïntegratieproces'. Hij kan daar bekomen van zijn ontvoering en via de telefoon en video weer het contact opnemen met zijn familie.
