Zelensky wil Poetin rechtstreeks ontmoeten in Turkije: "We zijn er klaar voor"

 De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is bereid de Russische president Vladimir Poetin te ontmoeten voor rechtstreekse gesprekken in Turkije. Dat zei hij zondag in een interview met de zender 'CNN Türk'. "We zijn er klaar voor", antwoordde Zelensky op de vraag of hij bereid zou zijn Poetin in Turkije te ontmoeten.

De Oekraïense leider is sinds zaterdag in Turkije. Zaterdag sprak hij met president Recep Tayyip Erdoğan over de mogelijkheid van Turkse bemiddeling in de oorlog. Tijdens die gesprekken kwam ook de mogelijkheid van een ontmoeting tussen de leiders van Oekraïne, Rusland en Turkije aan bod. Als Turkije zo'n bijeenkomst zou kunnen organiseren, zou Oekraïne dat verwelkomen en bereid zijn deel te nemen, aldus Zelensky.

Zelensky heeft herhaaldelijk aangegeven dat hij bereid is Poetin persoonlijk te ontmoeten, maar de Russische leider zegt dat een dergelijke ontmoeting in Moskou moet plaatsvinden. Die voorwaarde wijst Zelensky af.

Onder Amerikaanse druk maken Moskou en Kiev zich op om de technische besprekingen over een mogelijk vredesakkoord na maanden te hervatten. Delegaties uit Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten ontmoeten elkaar naar verwachting midden november in Abu Dhabi.

De Oekraïense luchtalarm-app is zondagavond gehackt. Dat meldt de Oekraïense luchtmacht. Door de cyberaanval verscheen korte tijd een valse waarschuwing dat in Kiev en andere regio's een nucleair alarm van kracht was.

De foutieve melding verdween na korte tijd. Volgens de luchtmacht was er op geen enkel moment sprake van een stralingsgevaar. "De luchtalarm-app lijkt te zijn blootgesteld aan vijandelijke beïnvloeding", schreef de luchtmacht op Telegram. "Er is geen stralingsgevaar. Blijf kalm en volg onze officiële updates."

Het staakt-het-vuren voor de Zuid-Oekraïense stad Olesjky is zondagavond omstreeks 22 uur Belgische tijd afgelopen. Dat zegt de Oekraïense ombudsman voor de mensenrechten, Dmytro Loebinets, op X.

"Het staakt-het-vuren, dat van kracht was van 27 oktober tot 1 november, is afgelopen", aldus Loebinets. "Tijdens deze periode hebben beide partijen hun beloftes gehouden. Dat heeft het mogelijk gemaakt om humanitaire hulp aan Olesjky te leveren en burgers te helpen die de stad veilig wilden verlaten."

Russische troepen namen Olesjky in de oblast Cherson onmiddellijk na de start van de invasie in februari 2022 in. Voor de oorlog telde de stad 24.000 inwoners. Van hen bleef nog een fractie over. Sinds de Russen in november 2022 zich terugtrokken uit de stad Cherson, ligt Olesjky aan de frontlijn tussen de twee legers.

De Oekraïense strijdkrachten hebben 167 burgers geëvacueerd uit de zuidelijke regio Cherson. De operatie komt er op het moment dat een tijdelijk lokaal staakt-het-vuren rond de door Rusland bezette stad Olesjky afloopt. Olesjky ligt op amper vier kilometer van Cherson. Oekraïne vreest dat Rusland de gevechtspauze heeft gebruikt om zich te hergroeperen en een nieuw offensief voor te bereiden op Cherson. 

Onder de geëvacueerden bevinden zich 22 kinderen en 21 mensen met een beperkte mobiliteit. Zij werden naar veiligere locaties in de regio gebracht, meldt de Oekraïense generale staf.

Cherson werd kort na de start van de Russische invasie in februari 2022 ingenomen door Russische troepen, maar Oekraïne heroverde de stad enkele maanden later. Sindsdien vormt de Dnjepr de frontlijn in de regio. 

Bij een Russische aanval op de gemeenschap Koziatyn in de oblast (een soort van bestuurlijke regio) Vinnytsia zijn twee mensen omgekomen en drie kinderen gewond geraakt. Dit werd gemeld door Natalia Zabolotna, hoofd van de regionale militaire administratie van Vinnytsia.

Volgens Zabolotna is een man ter plaatse overleden. Een vrouw werd opgenomen in het ziekenhuis, maar haar leven kon niet worden gered. De drie gewonde kinderen, twee vijfjarigen en een zestienjarige jongen, liggen in het ziekenhuis. Ze hebben alle drie verwondingen van gemiddelde ernst opgelopen.

Paus Leo zei zondag dat hij hoopt dat de samenwerking tussen Rusland en Oekraïne bij de uitvoering van een staakt-het-vuren in de door Rusland bezette Oekraïense stad Olesjky de weg zal vrijmaken voor bredere vredespogingen.

"Er is een humanitaire operatie uitgevoerd om de burgerbevolking in de stad Olesjky te helpen. Ik hoop dat de samenwerking tussen de partijen, die dit noodzakelijke humanitaire gebaar mogelijk heeft gemaakt, hun bereidheid tot een dialoog zal versterken en zal leiden tot nieuwe, concrete initiatieven voor vrede," zei paus Leo tijdens zijn zondagsgebed.

Europese vertegenwoordigers zullen "op een bepaald moment" moeten deelnemen aan de vredesonderhandelingen tussen Rusland, Oekraïne en de Verenigde Staten. Dat heeft Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov gezegd, meldt het Russische persagentschap Interfax.

Volgens Peskov maakt de Europese houding, waarbij de nadruk ligt op de noodzaak om Rusland te verslaan, een dialoog momenteel onmogelijk. Hij erkent dat Europa een plaats aan de onderhandelingstafel moet krijgen, maar stelt tegelijk de vraag: “Wat heeft het voor zin dat ze daar nu aanschuiven met die houding?” Over een eventuele Europese deelname worden voorlopig nog geen concrete gesprekken gevoerd.

Poetin zou de telefoon opnemen als zijn Oekraïense ambtgenoot Volodymyr Zelensky hem zou bellen. Dat zegt Kremlinadviseur Joeri Oesjakov volgens het Russische persagentschap Interfax.

“Ik denk dat hij natuurlijk zou opnemen. Poetin heeft gesprekken nooit geweigerd”, aldus Oesjakov.

De autoriteiten in de Russische regio Nizjni Novgorod nemen maatregelen om de bevoorrading van tankstations te verzekeren. Dat meldt het Russische persagentschap TASS op basis van de regionale overheid.

De maatregelen volgen op een droneaanval waarbij een industriële installatie in de regio beschadigd raakte.

Bij een grootschalige droneaanval ten oosten van Moskou heeft een "industrieel complex" aanzienlijke schade opgelopen, meldt de gouverneur van de regio Nizjni Novgorod. Volgens Oekraïne is er een grote olieraffinaderij geraakt.

De Russische gouverneur meldt dat er vooralsnog geen melding is gedaan van slachtoffers. Meer dan honderd drones zouden zijn vernietigd.

Oekraïense media schrijven over een aanval op een raffinaderij in Kstovo en noemen het "een van de grootste olieraffinaderijen van Rusland". Moskou liet afgelopen vrijdag weten dat Oekraïne de aanvallen op Russische oliedoelen weer heeft hervat na een pauze van een paar dagen.

De Amerikaanse president Donald Trump zet Kiev de afgelopen weken onder druk om te stoppen met dit soort aanvallen. Hij geeft het land de schuld van de stijgende dieselprijzen.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio heeft zaterdag aan de pers verklaard dat hij met zijn Russische ambtgenoot Sergej Lavrov heeft gesproken over een mogelijke ontmoeting tussen Donald Trump en Vladimir Poetin tijdens de komende APEC-top, die midden november in China plaatsvindt.

“We hebben kort gesproken over de mogelijkheid dat onze leiders volgende maand tijdens de APEC-top met elkaar van gedachten wisselen”, zei Rubio tijdens een persconferentie aan de zijlijn van een G20-bijeenkomst in het Amerikaanse Atlanta.

De Amerikaanse president had zo'n tien dagen geleden al aangegeven dat hij bereid was om in november in China zijn Russische en Chinese ambtgenoten te ontmoeten.

De APEC-top (Economische Samenwerking Azië-Pacific) vindt op 18 en 19 november plaats in Shenzhen.

De Amerikaanse buitenlandminister benadrukte dat hij geen “formele bijeenkomst” met Lavrov had gehad, maar slechts een “kort gesprek”.

“We hebben een vrij aangenaam gesprek gehad, dat om voor de hand liggende redenen kort was”, verklaarde Lavrov vrijdag tijdens zijn eigen persconferentie. “We hebben enkele aspecten van onze bilaterale betrekkingen besproken, evenals onze samenwerking binnen multilaterale organisaties.”

De bijeenkomst van de ministers van Buitenlandse Zaken diende als voorbereiding op de G20-top van regeringsleiders in december in Miami, die zal plaatsvinden in Trumps Doral-resort. Daar zouden de diplomatieke spanningen kunnen oplopen, aangezien de Amerikaanse president ook Vladimir Poetin heeft uitgenodigd.

Trump verklaarde zaterdag tegenover journalisten dat hij er “geen enkel probleem” mee zou hebben om ook de Oekraïense president Volodymyr Zelensky uit te nodigen.

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky overweegt manieren om de levering van Patriot-luchtverdedigingssystemen te versnellen. Zelensky zei in de marge van zijn bezoek aan Turkije dat hij een mogelijke regeling onderzoekt waarbij Oekraïne raketten van zijn partners zou kunnen lenen om ze dan te vervangen zodra de leveringen uit de VS aankomen.

Oekraïne zou overeenkomsten ondertekenen waarin wordt gegarandeerd dat de raketten op een later tijdstip door exemplaren van de Amerikaanse levering worden vervangen, aldus Zelensky. Met zo'n regeling zou Oekraïne een deel van de raketten sneller kunnen inzetten. 

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken keurde vrijdag de verkoop goed van 500 Patriot-raketten aan Oekraïne. Volgens Washington is er zo'n 2,1 miljard dollar (1,9 miljard euro) gemoeid met de deal, die wordt betaald door bondgenoten van Oekraïne. 

De Verenigde Staten verduidelijkten niet wanneer de raketten zouden worden geleverd. Zelenski zei dat de levering waarschijnlijk over enkele jaren van start gaat. 

Oekraïne kampt al maanden met een tekort aan Patriot-raketten en kan daardoor minder Russische luchtaanvallen onderscheppen. Volgens Zelensky vallen er daardoor meer burgerdoden.

De Turkse president Tayyip Erdogan zegt, na gesprekken met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky, dat aanvallen op cargoschepen in de Zwarte Zee onacceptabel zijn, ongeacht wie ze uitvoert.

Tijdens een gezamenlijke persconferentie na hun ontmoeting in Istanboel verklaarde Erdogan dat de twee de veiligheid van de scheepvaart in de Zwarte Zee hadden besproken en dat hij hierover met alle betrokken partijen in gesprek zal blijven.

Zelensky zei zaterdag dat hij met Erdogan heeft gesproken over aanstaande trilaterale gesprekken tussen Amerikaanse, Oekraïense en Russische vredesonderhandelaars.

De gesprekken zullen naar verwachting begin november plaatsvinden, aldus Zelensky. Hij voegde eraan toe dat Kiev wil dat ook Europa – en mogelijk Turkije – wordt betrokken bij de besprekingen over een beëindiging van de oorlog, die inmiddels zijn vijfde jaar is ingegaan.

Zelensky liet verder weten dat is afgesproken dat Turkije zijn steun aan de Oekraïense energiesector zal opvoeren, nu deze sector te kampen heeft met zwaardere Russische aanvallen.

De Russen zouden het staakt-het-vuren in het door hongersnood bedreigde Oekraïense frontstadje Olesjky gebruiken om hun militaire posities te versterken en een aanval voor te bereiden op de stad Cherson. Dat hebben Oekraïense soldaten verteld aan de Duitse krant ‘Bild’ en het nieuws wordt massaal overgenomen door Oekraïense media.

Lees er hier meer over.

Drie vliegtuigen met inwoners uit de door de Russen omsingelde Oekraïense frontstad Olesjky zijn aangekomen in Wit-Rusland. Dat meldt het Wit-Russische staatspersbureau 'BelTA'. De geëvacueerden waren eerder met de bus naar Rusland gebracht. Vanuit Wit-Rusland reizen ze verder naar Oekraïne.

Tot en met zondag geldt er een wapenstilstand rond Olesjky, zodat de evacuaties konden plaatsvinden en er humanitaire hulpmiddelen aangevoerd kunnen worden. Inwoners konden kiezen of ze naar Rusland of naar Oekraïne geëvacueerd wilden worden. De stad wordt sinds het begin van de oorlog in 2022 in een wurggreep gehouden door Rusland. Er is een groot gebrek aan voedsel, water en medicijnen.

De Amerikaanse first lady Melania Trump bemiddelde de wapenstilstand. Het is de eerste keer in ruim vier jaar tijd dat Oekraïne en Rusland op deze manier samenwerken.

De inwoners van de door Rusland bezette Oekraïense stad Olesjky zijn vertrokken uit de Russische stad Anapa aan de Zwarte Zee. Met een Russisch militair vliegtuig vliegen ze naar het Wit-Russische Gomel, in het gezelschap van de Oekraïense ombudsman voor de mensenrechten, Dmytro Loebinets, zegt het Russische defensieministerie zaterdagochtend. Het idee is dat ze vanuit Gomel verder naar Oekraïne kunnen.

Hoeveel mensen precies vrijdag uit Olesjky zijn geëvacueerd, is niet duidelijk. Naar verluidt verlieten meer dan 200 mensen de stad in de Zuid-Oekraïense oblast om weer naar grondgebied onder controle van Kiev te gaan. Tientallen mensen zouden gekozen hebben voor een evacuatie naar Rusland. 

Mogelijk bevinden zich nog meer dan 1.000 mensen in de van de buitenwereld afgesneden stad. Voor de oorlog telde Olesjky ongeveer 24.000 inwoners. 

Loebinets en de Russische mensenrechtencommissaris Jana Lantratova hadden de evacuatie vrijdag persoonlijk begeleid. Ze stelden mogelijke bijkomende humanitaire acties voor mensen in nood in frontsteden in het vooruitzicht. 

De zeldzame wapenstilstand voor Olesjky en Cherson loopt zondagavond af.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken, Sergej Lavrov, heeft vrijdag naar eigen zeggen in de marge van de G20-top in Atlanta een "aangenaam" gesprek gehad met zijn Amerikaanse ambtgenoot Marco Rubio. Tijdens dat gesprek kwam onder meer de samenwerking tussen Moskou en Washington ter sprake.

"We hebben een vrij aangenaam gesprek gehad, zij het kort, om voor de hand liggende redenen (...) We hebben gesproken over bepaalde aspecten van onze bilaterale betrekkingen, evenals over onze samenwerking in multilaterale organisaties", verklaarde Lavrov tijdens een persconferentie.

Volgens Lavrov is er voorlopig echter geen sprake van een verbetering in de relatie tussen Rusland en de VS. "In de praktijk is er tot nu toe geen echte vooruitgang te zien in de betrekkingen met de VS. Men moet zich geen illusies maken over de dieseldeal", aldus de Russische minister. "De fundamentele kwesties worden niet opgelost. De sancties blijven van kracht."

De hoge vertegenwoordiger van het Europees buitenlands beleid Kaja Kallas zei aan het Franse persagentschap AFP dat de houding van Lavrov niet is versoepeld en dat Moskou niet bereid is om te onderhandelen. "Hij heeft natuurlijk veel leugens verspreid, veel onjuiste beweringen die we later ook hebben kunnen weerleggen."

Lavrov verklaarde dat de standpunten duidelijk waren in de aanloop naar de gesprekken tussen Oekraïne, de Verenigde Staten en Rusland over een mogelijk einde aan de oorlog in Oekraïne. Volgens recente aanwijzingen van het Kremlin zouden de delegaties elkaar midden november ontmoeten in Abu Dhabi, de hoofdstad van de Verenigde Arabische Emiraten.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov zegt dat Moskou geen militaire dreiging vanuit Kiev kan aanvaarden en dat het standpunt over het conflict in Oekraïne onveranderd blijft. Dat zei hij vrijdag volgens Russische persbureaus aan journalisten aan de zijlijn van de G20-top in Atlanta. 

Lavrov noemt uitspraken van de Oekraïense president Volodymyr Zelensky over het voortzetten van langeafstandaanvallen op Russische doelwitten niet bevorderlijk voor nieuwe gesprekken over een mogelijke oplossing voor het conflict.

Ook fundamentele kwesties in de relaties tussen Rusland en de Verenigde Staten blijven volgens hem onopgelost, omdat sancties tegen Moskou van kracht blijven en Oekraïne nog altijd wapens krijgt.

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft goedkeuring gegeven voor de verkoop van 500 Patriot-raketten aan Oekraïne. Volgens Washington moet er zo'n 2,1 miljard dollar (1,9 miljard euro) gemoeid zijn met de deal, die wordt betaald door bondgenoten van Oekraïne.

Het gaat om geavanceerde PAC-3-raketten, die afgeschoten worden met Patriot-luchtverdedigingssystemen. Oekraïne heeft al maanden last van tekorten aan dat soort raketten en kan daardoor minder Russische luchtaanvallen onderscheppen. Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky vallen er daardoor meer burgerdoden.

De raketten worden geproduceerd door Lockheed Martin. Volgens het ministerie moet Oekraïne nu nog met dat bedrijf praten om de koopovereenkomst af te ronden.

Het geld komt onder meer uit donaties van Canada, Duitsland en Noorwegen en de lening die Oekraïne heeft gekregen van de EU. De VS doneren sinds het aantreden van Donald Trump geen wapens en geld rechtstreeks meer aan Oekraïne.

Oekraïne heeft om een spoedvergadering van de VN-Veiligheidsraad verzocht naar aanleiding van de recentste grootschalige raket- en droneaanvallen van Rusland en de opzettelijk doding van Oekraïense burgers. Dat heeft de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken, Andrii Sybiha, vrijdag op X gemeld.

"Op 29 oktober troffen Russische raketten en drones Oekraïense steden, waarbij ten minste 20 mensen omkwamen en meer dan 80 gewond raakten, onder wie kinderen. Woongebouwen, civiele infrastructuur en spoorwegfaciliteiten werden aangevallen, waaruit blijkt dat Rusland totaal geen respect heeft voor mensenlevens", stelt Sybiha. "Van Dnipro en Tsjernihiv tot Krementsjoek en Kiev: de omvang en de geografische spreiding van deze aanvallen tonen aan dat geen enkel deel van Oekraïne buiten het bereik van de Russische terreur valt."

De aanvallen vormen volgens Oekraïne opnieuw een flagrante schending van het internationaal recht en het VN-Handvest. "Rusland blijft de internationale vrede en veiligheid ondermijnen door zijn agressie, terwijl het zijn permanente zetel in de Veiligheidsraad gebruikt om het vermogen van de Raad om zijn mandaat uit te voeren te belemmeren.