Eerste foto's van neergestort passagiersvliegtuig

Niemand heeft de crash van het Russische vliegtuig in Egypte overleefd. Eerder op de dag maakten Egyptische media nog melding van stemmen die in het wrak zouden zijn gehoord. In het vliegtuig zaten 224 inzittenden waaronder 221 Russen en drie Oekraïeners. De Russische president Vladimir Poetin heeft morgen tot dag van nationale rouw bestempeld.

Het Russische vliegtuig, een ruim achttien jaar oude Airbus A321 van de luchtvaartmaatschappij Kogalimavia, stortte vanochtend neer in een bergachtig gebied bij Bir Hasana. Dat is circa 75 kilometer ten zuiden van de stad al-Arish.

Het vliegtuig is in twee delen gebroken, meldden reddingswerkers. Beide zwarte dozen zijn inmiddels teruggevonden, liet de Egyptische minister van Burgerluchtvaart weten. Die kunnen meer duidelijkheid over de oorzaak geven. Van de twee dozen neemt één alle vluchtdata op en de ander de communicatie in de cockpit.

Aan boord van het ramptoestel waren 224 inzittenden: het gaat volgens de BBC om 200 volwassen passagiers, 17 kinderen (tussen 2 en 17 jaar) en zeven crewleden.

Egypte heeft 45 ambulances naar de crashsite gestuurd. Er zijn al "129 lichamen overgebracht" naar het mortuarium van Caïro en naar diverse ziekenhuizen, meldt de entourage van de Egyptische premier in een communiqué.

De Airbus vertrok om 6.51 uur vanaf het vakantieoord Sharm-el-Sheikh en had als eindbestemming Sint-Petersburg. Bijna een halfuur later verdween het van de radar. Over het lot van het vliegtuig heerste een tijdlang opperste verwarring: 23 minuten na het opstijgen werd het als vermist opgegeven nadat alle contact met de luchtverkeersleiding verloren geraakt was. Het toestel vloog op dat moment op een hoogte van meer dan 30.000 voet.

President Poetin van Rusland heeft zijn condoleances uitgesproken aan de familieleden van de omgekomen passagiers. De Egyptische premier heeft zijn afspraken afgezegd vanwege de crash.

Technisch defect

De oorzaak van de ramp is volgens Egypte een "technisch defect". Dat heeft piloot Ayman al-Mokadem, die het Egyptische onderzoek naar de crash leidt, tegen de lokale nieuwssite AhramOnline gezegd. Hij sluit uit dat het toestel is neergeschoten. Naar verluidt zou de boordcommandant kort voor het vliegtuig vermist raakte, geklaagd hebben over een technische storing aan de communicatieapparatuur.

Het Russische ministerie van Noodsituaties heeft reddingswerkers in drie vliegtuigen naar Egypte gestuurd om onderzoek te doen naar het neergestorte passagiersvliegtuig.

Rusland doet strafrechtelijk onderzoek naar de ramp. Daarbij wordt gekeken of er mogelijk veiligheidsregels zijn overtreden bij het onderhoud van het vliegtuig. Volgens Russische media zijn bij de laatste controle van de luchtvaartmaatschappij Kogalimavia/Metrojet overtredingen van de veiligheidsvoorschriften gevonden. Na de inspectie in maart 2014 zijn de problemen opgelost. 

Het vliegtuig had toestemming om te vliegen en was goedgekeurd door de autoriteiten, meldde Kogalimavia.

Islamitische Staat

De Egyptische tak van terreurgroep Islamitische Staat zegt dan weer dat zij verantwoordelijk is voor het neerhalen van vlucht 7K9268, zo meldt persagentschap AFP.

"De soldaten van het kalifaat zijn erin geslaagd een Russisch vliegtuig neer te halen boven de Sinaï", zo luidt het in een verklaring van de extremisten. De aanval was volgens IS een vergeldingsactie "voor de tientallen personen die dagelijks omkomen bij de bombardementen" door Russische vliegtuigen in Syrië.

Dat lijkt echter zeer onwaarschijnlijk, omdat de piloot zelf melding zou gemaakt hebben van een technische fout alvorens het toestel neerstortte. Bovendien zijn meerdere militaire experts van mening dat de opstandelingen van IS niet over de nodige raketten beschikken om een vliegtuig op een hoogte van 30.000 voet (9.144 meter) te raken. Ze sluiten evenwel niet uit dat er mogelijk een bom aan boord was of dat het toestel als gevolg van een technische storing een daling zou hebben ingezet en vervolgens door een raket werd geraakt.

Rusland reageert afwijzend op de opeising van IS. "We staan in nauw contact met onze Egyptische collega's en met de luchtvaartautoriteiten in het land. Op dit moment zijn er geen aanwijzingen die dergelijke insinuaties bevestigen", verklaarde de Russische minister voor Transport, Maxime Sokolov.

Vluchten boven rampgebied geschrapt

Intussen hebben verschillende Europese luchtvaartmaatschappijen beslist om niet meer over de Sinaï te vliegen tot er duidelijkheid is over de ramp. Lufthansa en Air France maakten deze namiddag bekend uit voorzorg het Sinaï-schiereiland te mijden. Later volgden ook de Belgische maatschappijen Thomas Cook en Jetairfly.

"De routes van de twee vluchten van Thomas Cook Airlines vandaag zijn aangepast, en dat zullen we ook de komende dagen doen. Het gaat om een preventieve maatregel tot er meer duidelijkheid is over de oorzaken van het ongeval", zegt Koen van den Bosch van Thomas Cook. "De reizen van touroperator Thomas Cook naar het Rode Zeegebied gaan gewoon door. We baseren ons daarvoor op het reisadvies van Buitenlandse Zaken, en dat werd niet aangepast."

"Als voorzorgsmaatregel en om de reizigers gerust te stellen hebben we de vluchten spontaan omgeleid", zegt ook Florence Bruyère, woordvoerster van Jetair. "Dat maakt de vluchten vijf tot tien minuten langer." De maatregel geldt ook bij Jetairfly tot er meer duidelijkheid is over de omstandigheden van de crash.

Een woordvoerster van de Nederlandse luchtvaartmaatschappij KLM zei deze namiddag dat KLM in elk geval vandaag niet over het gebied vliegt en daarna de situatie nauwlettend in de gaten houdt. Ze wijst er nog op dat KLM sowieso niet vaak over de Sinaï vliegt. Gemiddeld eens per tien dagen vertrekt er een KLM-vlucht vanaf Schiphol naar Daman (India).